W pytaniu trzeba rozpoznać typ krajobrazu na podstawie przykładu "tundra". Tundra to biom strefy chłodnej, w którym funkcjonowanie środowiska jest w dużym stopniu kontrolowane przez czynniki przyrodnicze (klimat, zmarzlina, krótki okres wegetacyjny). W ujęciu szkolnym i części ujęć z geografii krajobrazu taki obszar bywa zaliczany do krajobrazu pierwotnego, czyli takiego, który nie został istotnie przekształcony przez działalność człowieka.
Dlaczego "pierwotny"?
W tej logice decyduje stopień ingerencji człowieka oraz dominacja procesów naturalnych. Tundra kojarzona jest z obszarami słabo zaludnionymi i o ograniczonej presji gospodarczej, dlatego w klasyfikacji typów krajobrazu może pełnić rolę przykładu krajobrazu pierwotnego.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- Naturalny – w części źródeł "naturalny" bywa używany szeroko (niemal jak "przyrodniczy"), ale w innych rozróżnia się "pierwotny" jako najbardziej niezmieniony, a "naturalny" jako już w pewnym stopniu dotknięty oddziaływaniem człowieka. W takim zestawie odpowiedzi "naturalny" nie jest wyborem właściwym.
- Kulturowy harmonijny – dotyczy krajobrazów ukształtowanych przez człowieka w sposób względnie spójny z warunkami przyrodniczymi (np. tradycyjne układy wiejskie). Tundra nie jest typowym przykładem krajobrazu kulturowego.
- Kulturowy dysharmonijny – odnosi się do krajobrazów silnie przekształconych i konfliktowych wizualnie/funkcjonalnie (np. zdegradowane obszary przemysłowe). To nie odpowiada charakterowi tundry.
Wskazówka egzaminacyjna: przy takich pytaniach zawsze identyfikuj kryterium: czy podział dotyczy stopnia przekształcenia przez człowieka. Jeśli tak, biome o minimalnej antropopresji najczęściej przypisuje się do "pierwotnego" (w danym ujęciu terminologicznym).
