KWALIFIKACJA MEC8 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 25.
Współosiowe otwory pod łożyska w korpusach maszyn wykonuje się na
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Współosiowe otwory pod łożyska wymagają precyzyjnego pozycjonowania i możliwości obróbki w jednym zamocowaniu. Wiertarko-frezarka umożliwia dokładne ustawienie względem osi i wykonywanie kolejnych otworów z zachowaniem współosiowości. Pozostałe obrabiarki są typowo dobierane do innych zadań lub nie zapewniają takiej dokładności w tym zastosowaniu.

Pełne wyjaśnienie:

Współosiowe otwory pod łożyska w korpusach maszyn muszą być wykonane tak, aby ich osie pokrywały się w wymaganej tolerancji. Ma to bezpośredni wpływ na poprawne osadzenie wału i pracę łożysk: niewspółosiowość zwiększa opory, powoduje nagrzewanie oraz przyspieszone zużycie.

Dlaczego wiertarko-frezarka?
Wiertarko-frezarka łączy funkcje wiercenia i frezowania oraz zapewnia możliwość dokładnego pozycjonowania stołu i przedmiotu. Dzięki temu można wykonywać kolejne otwory (lub obróbkę wykańczającą) w jednym ustawieniu, kontrolując bazowanie i zachowując wymaganą współosiowość.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Tokarka karuzelowa jest przeznaczona głównie do obróbki dużych, ciężkich detali o znacznych średnicach (toczenie powierzchni obrotowych). Choć na tokarce wykonuje się otwory osiowe, nie jest to typowy wybór do wykonywania pary współosiowych gniazd łożysk w korpusie wymagających precyzyjnego pozycjonowania w różnych miejscach.
  • Frezarka narzędziowa służy do precyzyjnego frezowania, często w pracach narzędziowych, ale sama nazwa nie przesądza o przeznaczeniu do wykonywania współosiowych otworów łożyskowych w korpusach. W tym pytaniu kluczowa jest możliwość wygodnego i dokładnego wykonywania otworów z kontrolą położenia, co wskazuje na wiertarko-frezarkę.
  • Wiertarka promieniowa jest użyteczna do wiercenia w dużych detalach, gdy trzeba dojechać wrzecionem do różnych miejsc bez przestawiania ciężkiego przedmiotu. Typowo nie służy jednak do uzyskiwania wysokiej dokładności współosiowości otworów łożyskowych (zwłaszcza w sensie obróbki wykańczającej i bazowania), dlatego nie jest najlepszym wyborem w tym zadaniu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się wymóg współosiowości otworów łożyskowych, szukaj obrabiarki, która umożliwia stabilne bazowanie detalu i precyzyjne pozycjonowanie przy wykonywaniu kolejnych operacji bez utraty ustawienia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Są to otwory (gniazda łożysk) wykonane tak, aby ich osie geometryczne pokrywały się w wymaganej tolerancji. Dzięki temu wał i łożyska pracują bez dodatkowych naprężeń, a montaż jest poprawny i trwały.
Bo niewspółosiowość powoduje przekoszenie łożysk i wału, wzrost tarcia, nagrzewanie oraz szybsze zużycie. W praktyce może to prowadzić do hałasu, drgań i awarii zespołu łożyskowego.
Umożliwia precyzyjne bazowanie detalu oraz dokładne pozycjonowanie względem osi i współrzędnych. Dzięki temu kolejne otwory można wykonywać w jednym zamocowaniu lub z kontrolowanym przestawieniem, minimalizując błąd położenia.
Może służyć do wykonywania otworów w dużych detalach, ale typowo nie jest wyborem do uzyskiwania wysokiej dokładności gniazd łożyskowych i współosiowości. Często wymaga dodatkowych operacji wykańczających na bardziej precyzyjnej obrabiarce.
Po wierceniu często stosuje się rozwiercanie, wytaczanie lub inne operacje wykańczające, aby uzyskać odpowiednią dokładność średnicy i jakość powierzchni. Dobór zależy od wymaganej tolerancji pasowania i technologii w warsztacie.
Tokarka karuzelowa jest projektowana głównie do dużych, ciężkich detali i toczenia powierzchni obrotowych. Wykonanie pary współosiowych gniazd łożysk w korpusie zwykle wymaga wygodnego i dokładnego pozycjonowania w wielu punktach, co częściej realizuje się innymi obrabiarkami.
Najczęściej wybiera się maszynę "do wiercenia" bez uwzględnienia wymagań dokładności i współosiowości, albo kieruje się rozmiarem detalu zamiast tolerancją wykonania. Błędem jest też pomijanie konieczności obróbki wykańczającej gniazda.
To sytuacja, gdy detal nie jest zdejmowany i ponownie ustawiany między kolejnymi operacjami. Zmniejsza to ryzyko błędów bazowania i przesunięć, co jest kluczowe przy wymaganiu współosiowości otworów pod łożyska.
Stosuje się m.in. czujnik zegarowy na trzpieniu, sprawdziany, pomiar na płycie traserskiej lub kontrolę na maszynie pomiarowej (jeśli dostępna). Metodę dobiera się do wymaganej dokładności i wyposażenia pracowni.
Ucz się powiązania: wymaganie technologiczne → typ obrabiarki. Zwracaj uwagę na słowa kluczowe: "współosiowość", "dokładność", "korpus", "gniazdo łożyska". Ćwicz na przykładach: jakie operacje wykonuje się na tokarce, frezarce, wiertarce i wiertarko-frezarce.
info

Około 40% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Współosiowe otwory pod łożyska wymagają precyzyjnego pozycjonowania i możliwości obróbki w jednym zamocowaniu."

Źródła:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (np. podręczników technologii mechanicznej oraz instrukcji obrabiarek stosowanych w danej szkole/zakładzie)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw obróbki skrawaniem (działy: wiercenie, rozwiercanie, wytaczanie, dobór obrabiarek)
  • Materiały dydaktyczne z pracowni technologii mechanicznej dotyczące obróbki otworów i pasowań łożyskowych
  • Instrukcje stanowiskowe/technologiczne zakładu (dobór obrabiarki do operacji i wymaganej dokładności)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego