KWALIFIKACJA ROL8 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 24.
Wydajność rzeczywista kombajnu zbożowego wynosi 12 t/h, a zbiornik na ziarno mieści 8 ton. Ładowność środka transportu wynosi 25 ton. Czas przejazdu z pola do magazynu, rozładunek i powrót na pole zajmują 30 minut. Ile należy zapewnić środków transportu wyposażonych w system synchronizacji pracy z kombajnem zbożowym w celu optymalnego ich wykorzystania?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw oblicza się czas napełnienia zbiornika: 8 t / 12 t/h = 0,667 h, czyli 40 min. Następnie porównuje z czasem cyklu transportu (pole–magazyn–pole) równym 30 min. Ponieważ 30 min < 40 min, pojazd wraca zanim kombajn ponownie zapełni zbiornik, więc wystarczy 1 środek transportu.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach o synchronizacji kombajnu z transportem celem "optymalnego wykorzystania" jest zwykle minimalna liczba pojazdów, która zapewnia ciągłość pracy kombajnu (bez postoju wynikającego z braku odbioru ziarna).

Krok 1: czas zapełnienia zbiornika kombajnu
Wydajność rzeczywista kombajnu: 12 t/h. Pojemność zbiornika: 8 t.
Czas napełnienia = masa / wydajność = 8 / 12 h = 0,666… h.
0,666… h × 60 min/h = 40 min. Oznacza to, że średnio co 40 minut kombajn "potrzebuje" odbioru 8 ton, aby nie przepełnić zbiornika.

Krok 2: czas cyklu transportowego
Podany czas przejazdu z pola do magazynu, rozładunku i powrotu na pole wynosi 30 min. To pełny cykl jednego środka transportu.

Krok 3: porównanie czasów (warunek braku przestojów)
Jeżeli środek transportu wraca na pole szybciej niż kombajn zapełnia zbiornik, to w chwili kolejnego napełnienia zbiornika pojazd będzie dostępny. Tutaj: 30 min < 40 min, więc jeden pojazd zdąży wrócić przed kolejną "porcją" 8 t.

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne?

  • "2 środki transportu." Drugi pojazd nie jest potrzebny do utrzymania ciągłości, bo już jeden wraca wcześniej. W praktyce oznaczałoby to niższe wykorzystanie floty (część czasu postoju).
  • "3 środki transportu." Jeszcze większa nadwyżka transportu: nie zwiększa płynności, bo ograniczeniem jest tempo napełniania zbiornika, a nie czas cyklu transportu.
  • "4 środki transportu." To typowy wybór intuicyjny "na zapas", ale nie jest optymalny kosztowo ani organizacyjnie przy podanych czasach.

Uwaga na pułapkę ładowności 25 t: ładowność pojazdu nie zmienia faktu, że jednorazowo do odbioru jest 8 t (pojemność zbiornika). W tym zadaniu kluczowe są czasy i bufor w zbiorniku, a nie maksymalna masa na pojeździe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Czas napełnienia liczysz jako masa / wydajność: 8 t ÷ 12 t/h = 0,667 h. Potem zamieniasz na minuty: 0,667 × 60 ≈ 40 min. To kluczowy czas, po którym kombajn potrzebuje odbioru ziarna, aby nie przerywać pracy.
40 min to czas, po którym zbiornik kombajnu się zapełnia (moment krytyczny). 30 min to czas pełnego cyklu transportu (wyjazd, rozładunek, powrót). Jeśli cykl transportu jest krótszy niż czas napełniania, pojazd wraca przed kolejnym zapełnieniem i kombajn nie ma przestoju.
W praktyce oznacza to dobranie minimalnej liczby środków transportu, która zapewnia ciągłość pracy kombajnu (bez czekania na przyczepę). Każdy dodatkowy pojazd ponad tę liczbę będzie częściej stał bezczynnie, zwiększając koszty paliwa i pracy operatorów.
W tym typie zadania ładowność 25 t jest informacją pomocniczą: pokazuje, że pojazd na pewno przyjmie jednorazowy odbiór 8 t. Kluczowe do doboru liczby pojazdów są czasy (napełnianie 40 min i cykl 30 min) oraz fakt, że zbiornik działa jak bufor.
Cykl transportu to komplet czynności jednego pojazdu: dojazd z pola do magazynu, rozładunek i powrót na pole. W zadaniu wynosi 30 min, więc pojazd co 30 min może ponownie być gotowy do odbioru ziarna. Do synchronizacji zawsze używa się pełnego cyklu, nie tylko jednego przejazdu.
Najczęstsze błędy to: mylenie 8 t (pojemność zbiornika) z 25 t (ładowność), pomijanie roli zbiornika jako bufora, niezamienienie godzin na minuty oraz przyjmowanie zasady "im więcej pojazdów, tym lepiej" bez sprawdzenia, czy cykl transportu jest krótszy od czasu napełniania.
Gdy czas cyklu transportu jest dłuższy niż czas napełniania zbiornika (np. daleki magazyn, długi rozładunek). Wtedy pojazd wraca za późno i kombajn musiałby czekać. W takiej sytuacji zwiększa się liczbę środków transportu tak, aby zawsze przynajmniej jeden był dostępny przy kolejnym zapełnieniu.
Obserwuje się momenty zatrzymania pracy wynikające z braku możliwości wysypu ziarna oraz porównuje czasy: napełnianie zbiornika, dojazd do punktu rozładunku, czas rozładunku i powrotu. Jeśli transport wraca po zapełnieniu zbiornika, pojawiają się przerwy. Celem jest tak dobrać flotę, by te przerwy zniknęły.
Potrzebujesz co najmniej: pojemności zbiornika, czasu cyklu transportu (trasa + rozładunek + powrót), a czasem także czasu podjazdu do kombajnu i czasu wysypu. Dodatkowo w realnych warunkach liczą się opóźnienia (kolejka w magazynie, warunki polowe), które tworzą rezerwę czasową.
Stosuj schemat: (1) policz czas napełnienia zbiornika, (2) porównaj z czasem cyklu transportu, (3) jeśli cykl < napełnianie, zwykle wystarczy 1 pojazd, jeśli cykl > napełnianie, potrzeba więcej. Zawsze ujednolicaj jednostki (minuty lub godziny).
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z mechanizacji rolnictwa (dział: organizacja zbioru i transport w żniwach)
  • Materiały dydaktyczne z logistyki w rolnictwie (synchronizacja procesów, planowanie cykli)
  • Zestawy zadań rachunkowych z wydajności maszyn rolniczych (t/h, ha/h, czasy cykli)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego