W pęcherzykach płucnych dochodzi do wymiany gazowej pomiędzy powietrzem pęcherzykowym a krwią w naczyniach włosowatych. Mechanizmem, który umożliwia przechodzenie tlenu (O2) do krwi oraz dwutlenku węgla (CO2) z krwi do pęcherzyków, jest dyfuzja.
Dyfuzja to bierny ruch cząsteczek z obszaru o wyższym ciśnieniu parcjalnym (większym "stężeniu" w sensie fizjologicznym) do obszaru o niższym ciśnieniu parcjalnym. W płucach:
- O2 dyfunduje z pęcherzyków do krwi, bo w pęcherzykach jego ciśnienie parcjalne jest większe niż we krwi żylnej dopływającej do płuc.
- CO2 dyfunduje z krwi do pęcherzyków, bo jego ciśnienie parcjalne jest większe we krwi żylnej niż w powietrzu pęcherzykowym.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Absorpcja oznacza wchłanianie substancji (np. w przewodzie pokarmowym) i nie jest nazwą podstawowego mechanizmu przechodzenia gazów przez barierę pęcherzykowo-włośniczkową.
- Osmoza dotyczy przepływu wody przez błonę półprzepuszczalną w kierunku wyższego stężenia substancji rozpuszczonych. Wymiana O2 i CO2 nie zachodzi na drodze osmozy.
- Resorpcja odnosi się do procesu ponownego wchłaniania (np. w nerkach) i również nie opisuje właściwego mechanizmu wymiany gazowej w pęcherzykach.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy przechodzenia gazów przez cienką barierę w płucach, kluczowe skojarzenie to "gradient ciśnień parcjalnych" → dyfuzja. Osmozę rezerwuj dla wody, a absorpcję/resorpcję dla procesów wchłaniania w innych narządach.
