KWALIFIKACJA SPL3 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 34.
Jak wysoka będzie wartość upustu przy pobieraniu opłaty tonażowej, zgodnie z zamieszczoną Taryfą opłat portowych, za przewóz 1 000 sztuk kontenerów 40-stopowych statkiem morskiej żeglugi liniowej o pojemności brutto 2 000 GT, który wchodzi do portu dwa razy w tygodniu?
Ilustracja przedstawia tabelę z Taryfą opłat portowych, która jest częścią egzaminu zawodowego dla technika eksploatacji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opłata podstawowa jest liczona od GT: 2000 GT × 0,22 EUR/GT = 440 EUR (stawka dla kontenerowca z taryfy). Dla żeglugi liniowej przy 2 wejściach tygodniowo upust wynosi 65%, więc wartość upustu to 440 EUR × 65% = 286 EUR, a nie kwota do zapłaty po rabacie.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba policzyć wartość upustu (czyli kwotę zniżki), a nie opłatę końcową po zastosowaniu rabatu. Kluczowe są dwie informacje z taryfy: stawka opłaty tonażowej dla typu statku oraz procent upustu dla częstotliwości wejść w żegludze liniowej.

1) Ustalenie opłaty podstawowej
Opłata tonażowa jest zależna od pojemności brutto statku (GT) i stawki w EUR/GT dla danego typu jednostki. Dla kontenerowca stawka wynosi 0,22 EUR za 1 GT, więc dla 2000 GT:
2000 × 0,22 = 440 EUR.

2) Ustalenie właściwego upustu
Statek wchodzi do portu dwa razy w tygodniu, a dla takiej częstotliwości taryfa przewiduje upust 65%.

3) Obliczenie wartości upustu
Wartość upustu to część opłaty podstawowej wyrażona procentem. Liczymy więc 65% z 440 EUR:
440 × 0,65 = 286 EUR.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Odpowiedź "154 EUR" to typowy wynik pomylenia pojęć: 440 EUR − 286 EUR = 154 EUR jest opłatą po rabacie, a pytanie dotyczy wartości upustu.
  • Odpowiedzi "520 EUR" oraz "182 EUR" zwykle wynikają z błędnego odczytu stawki lub procentu upustu (np. zastosowania innej kategorii wejść albo pomylenia typu statku).

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w treści podano dodatkowe dane (np. liczba kontenerów), sprawdź w taryfie, czy są one w ogóle używane w danym rodzaju opłaty. W opłacie tonażowej decyduje GT i właściwa stawka EUR/GT oraz ewentualny procent upustu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Opłata tonażowa to należność pobierana za wejście statku do portu, obliczana na podstawie pojemności brutto jednostki (GT). W praktyce liczy się ją jako GT × stawka przypisana do typu statku w taryfie opłat portowych.
Najpierw odczytaj w taryfie stawkę dla właściwego typu statku (np. kontenerowiec) w EUR za 1 GT. Następnie pomnóż ją przez pojemność brutto GT statku. Wynik to opłata podstawowa, od której dopiero liczy się ewentualny upust.
Opłata tonażowa jest naliczana od GT statku, czyli od jego wielkości/pojemności ujętej w dokumentach statku. Liczba kontenerów dotyczy ładunku i może mieć znaczenie w innych opłatach terminalowych, ale nie zmienia samej opłaty tonażowej.
GT (gross tonnage) to pojemność brutto statku, wykorzystywana m.in. do naliczania różnych opłat. Wartość GT znajduje się w dokumentach statku (np. świadectwach dotyczących tonażu). W zadaniach egzaminacyjnych GT jest zwykle podane w treści.
Wartość upustu to: opłata podstawowa × procent upustu.
Opłata po upuście to: opłata podstawowa − wartość upustu.
Na egzaminie zwróć uwagę, czy pytanie prosi o "kwotę zniżki" (upust) czy o "kwotę do zapłaty".
Upusty dla żeglugi liniowej stosuje się wtedy, gdy statek zawija do portu regularnie (np. kilka razy w tygodniu). Taryfa może uzależniać procent rabatu od częstotliwości wejść, aby zachęcać do stałych połączeń i przewidywalności ruchu statków.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie upustu z opłatą końcową, dobór złego progu procentowego (np. inna liczba wejść w tygodniu) oraz włączanie do obliczeń danych nieistotnych (np. liczby kontenerów). Warto też uważać na rachunek procentowy.
Różne typy statków inaczej wykorzystują infrastrukturę portową i generują różne koszty obsługi (np. wymagania operacyjne, czas postoju, potrzeby techniczne). Dlatego taryfa zwykle różnicuje stawki w EUR/GT w zależności od rodzaju jednostki, np. drobnicowiec vs kontenerowiec.
W typowym mechanizmie: najpierw wylicza się kwotę opłaty podstawowej z GT (GT × EUR/GT), a dopiero potem liczy się upust procentowy od kwoty. Jeśli taryfa podaje stawki w EUR/GT oraz oddzielnie listę procentów upustu, to procent odnosi się do opłaty podstawowej.
Stosuj stały schemat:
  1. Ustal rodzaj opłaty (tu: tonażowa).
  2. Odczytaj z taryfy stawkę dla typu statku (EUR/GT).
  3. Policz opłatę podstawową: GT × stawka.
  4. Dobierz procent upustu wg częstotliwości.
  5. Policz wartość upustu lub kwotę końcową zgodnie z pytaniem.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Opłata podstawowa jest liczona od GT: 2000 GT × 0,22 EUR/GT = 440 EUR (stawka dla kontenerowca z taryfy)."

Źródła:

  • International Maritime Organization (IMO): International Convention on Tonnage Measurement of Ships, 1969 (Tonnage Convention) – definicje i zasady pomiaru tonażu GT
  • Wikipedia (PL): "Pojemność brutto" – opis GT i zastosowań w żegludze, https://pl.wikipedia.org/wiki/Pojemno%C5%9B%C4%87_brutto (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ dotyczące opłat portowych i dokumentów taryfowych
  • Przykładowe taryfy opłat portowych (ćwiczenia z odczytu tabel i rabatów)
  • Powtórka z matematyki: procenty, rabaty, obliczenia na kwotach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego