KWALIFIKACJA BUD19 - CZERWIEC 2014 (test 2)

PYTANIE NR 36.
Wywłaszczenie własności nieruchomości następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej. Kto ustala wysokość tego odszkodowania?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W postępowaniu wywłaszczeniowym wysokość odszkodowania jest rozstrzygana w trybie administracyjnym przez właściwy organ, a nie przez stronę ani geodetę.
Rzeczoznawca majątkowy wykonuje wycenę (np. w operacie), ale sama "wysokość odszkodowania" jest ustalana w rozstrzygnięciu organu.

Pełne wyjaśnienie:

Wywłaszczenie jest ingerencją w prawo własności dokonywaną w trybie administracyjnym, dlatego kluczowe jest rozróżnienie: kto przygotowuje dane, kto wycenia, a kto rozstrzyga.

Odpowiedź "Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej." wskazuje organ administracji prowadzący sprawę i wydający rozstrzygnięcie. W praktyce to organ w decyzji (lub w rozstrzygnięciu w toku postępowania) przesądza o wysokości należnego odszkodowania, opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Geodeta, biorący udział w pracach wywłaszczeniowych." – geodeta wykonuje czynności geodezyjne i dostarcza opracowania (np. mapy, dane do podziału), ale nie ma kompetencji do administracyjnego ustalenia odszkodowania.
  • "Właściciel nieruchomości wywłaszczonej." – właściciel jest stroną postępowania i może składać wnioski czy odwołania, ale nie "ustala" odszkodowania w znaczeniu prawnym; nie może samodzielnie narzucić kwoty.
  • "Rzeczoznawca majątkowy." – sporządza wycenę wartości nieruchomości (np. w operacie szacunkowym), co stanowi istotny dowód. Jednak wycena nie jest tożsama z ustaleniem odszkodowania: organ może uwzględnić dowody i ostatecznie rozstrzygnąć kwotę w ramach swoich kompetencji.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się czasownik "ustala" w kontekście procedury publicznej, często chodzi o kompetencję organu do wydania rozstrzygnięcia, a nie o czynność techniczną (pomiary) lub ekspercką (wycena).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wywłaszczenie to pozbawienie lub ograniczenie prawa do nieruchomości w trybie administracyjnym, zwykle pod cel publiczny, z obowiązkiem wypłaty odszkodowania. Dla geodety oznacza to pracę na danych ewidencyjnych, mapach i dokumentacji potrzebnej do decyzji i zmian w katastrze.
Wysokość odszkodowania rozstrzyga właściwy organ administracji prowadzący postępowanie. Specjalista od wyceny (rzeczoznawca) przygotowuje operat jako dowód, ale to organ podejmuje formalne ustalenie kwoty w decyzji, po analizie materiału dowodowego.
Rzeczoznawca majątkowy wykonuje wycenę nieruchomości (np. w operacie szacunkowym). To opinia/dowód w sprawie. "Ustalenie odszkodowania" oznacza natomiast rozstrzygnięcie administracyjne, które należy do organu prowadzącego postępowanie.
Geodeta dostarcza opracowania geodezyjne: dane z ewidencji, mapy do celów prawnych, materiały do podziału, wykazy zmian itp. Wspiera stronę lub organ w ustaleniu stanu nieruchomości, ale nie ma kompetencji do określania kwoty odszkodowania.
Właściciel (osoba wywłaszczana) jest stroną postępowania i może przedstawiać argumenty, dowody oraz kwestionować wycenę. Nie może jednak jednostronnie "ustalić" kwoty w sensie prawnym. Ostateczne rozstrzygnięcie zapada w trybie administracyjnym.
Operat szacunkowy to opracowanie sporządzane przez rzeczoznawcę majątkowego, które określa wartość nieruchomości według przyjętej metody i danych rynkowych. W postępowaniu o odszkodowanie jest kluczowym dowodem, na którym organ może się oprzeć przy rozstrzygnięciu.
"Wycena" to czynność ekspercka (opinia), a "ustalenie odszkodowania" to czynność władcza organu (rozstrzygnięcie w decyzji). Na testach zwykle: rzeczoznawca = wycena, organ administracji = ustalenie/rozstrzygnięcie, geodeta = dokumentacja i dane przestrzenne.
Najczęściej przy zagadnieniach z gospodarki nieruchomościami, podziałów, celów publicznych oraz procedur administracyjnych wpływających na kataster. Pytania mogą dotyczyć organów właściwych, dokumentów w sprawie, roli operatu oraz skutków w ewidencji gruntów i budynków.
W praktyce mogą to być m.in. mapy do celów prawnych, wykazy zmian danych ewidencyjnych, dokumentacja z podziału nieruchomości, wypisy i wyrysy, dane o granicach oraz powierzchniach. Ich zakres zależy od sprawy, ale zawsze muszą być spójne z katastrem.
Typowy błąd to wybór "rzeczoznawcy" tylko dlatego, że temat dotyczy pieniędzy, bez zauważenia różnicy między opinią a decyzją. Drugi częsty błąd to wskazywanie "właściciela", jakby była to negocjacja cywilna. Warto czytać słowa-klucze: organ, decyzja, postępowanie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – hasło: "Wywłaszczenie" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Wyw%C5%82aszczenie (dostęp 2026-02-28)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z gospodarki nieruchomościami dla technika geodety (dział: wywłaszczenia i odszkodowania)
  • Komentarze i opracowania do przepisów o wywłaszczeniu nieruchomości (rozdziały o odszkodowaniu i właściwości organów)
  • Zadania testowe z zakresu administracji w gospodarce nieruchomościami (właściwość organów, rola rzeczoznawcy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego