KWALIFIKACJA EKA4 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 17.
Z analizy wykresu struktury zapasów materiałów wynika, że zapasy nieprawidłowe stanowią
Ilustracja przedstawia wykres kołowy, który obrazuje strukturę zapasów materiałów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zapasy nieprawidłowe w gospodarce magazynowej to suma zapasów zbędnych i nadmiernych. Z wykresu odczytujemy: zbędne = 15% oraz nadmierne = 7%. Po zsumowaniu 15% + 7% otrzymujemy 22% wszystkich zapasów.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie wymaga połączenia dwóch umiejętności: interpretacji wykresu kołowego oraz klasyfikacji zapasów w gospodarce magazynowej.

W typowym podziale zapasów wyróżnia się zapasy prawidłowe (uzasadnione potrzebami jednostki) oraz nieprawidłowe (wynikające z błędów w zarządzaniu zapasami). Do zapasów nieprawidłowych zalicza się przede wszystkim:

  • zapasy zbędne – materiały, które nie będą wykorzystane (np. przestarzałe, utracona przydatność),
  • zapasy nadmierne – ilości przekraczające realne potrzeby, powodujące zamrożenie środków i wzrost kosztów składowania.

Z wykresu struktury zapasów odczytujemy wartości procentowe dla kategorii: zbędny = 15% oraz nadmierny = 7%. Ponieważ pytanie dotyczy udziału zapasów nieprawidłowych, trzeba zsumować obie części:

15% + 7% = 22%.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Wskazania 17%, 25% lub 32% zwykle wynikają z:

  • pominięcia jednej z kategorii nieprawidłowych (zsumowanie niewłaściwych wycinków lub odczyt pojedynczego wycinka),
  • mylenia zapasów rezerwowych lub sezonowych z nieprawidłowymi – rezerwowe i sezonowe mogą być uzasadnione (są planowane i wynikają z ryzyka lub wahań popytu),
  • mechanicznego dodania "większych" fragmentów wykresu bez sprawdzenia definicji.

W praktyce wysoki udział zapasów nieprawidłowych jest sygnałem do działań korygujących: poprawy prognoz, ograniczenia zakupów "na zapas", usprawnienia rotacji i likwidacji zapasów zbędnych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zapasy nieprawidłowe to zapasy wynikające z błędów w zarządzaniu i utrzymywaniu stanów magazynowych. Najczęściej obejmują zapasy zbędne (nieprzydatne, niewykorzystywane) oraz zapasy nadmierne (zbyt duże w stosunku do potrzeb), które zwiększają koszty i zamrażają kapitał.
Najpierw odczytaj z wykresu procenty dla kategorii zaliczanych do zapasów nieprawidłowych. Następnie zsumuj te wartości. W typowych zadaniach egzaminacyjnych są to zapasy zbędne i nadmierne, więc dodajesz ich udziały procentowe.
Zapasy rezerwowe mają funkcję zabezpieczającą ciągłość działania (np. na wypadek opóźnień dostaw lub nagłych wzrostów zapotrzebowania). Są planowane i uzasadnione ryzykiem. Nieprawidłowe są natomiast zapasy, które nie mają uzasadnienia gospodarczego (zbędne lub nadmierne).
Zapasy zbędne to materiały lub towary, które utraciły przydatność albo nie będą wykorzystane w działalności jednostki. Mogą być przestarzałe, uszkodzone lub niezgodne z aktualnymi potrzebami. Ich utrzymywanie generuje koszty i zwykle wymaga decyzji o upłynnieniu lub likwidacji.
Zapasy nadmierne to takie, które przekraczają realne potrzeby przedsiębiorstwa. Mogą powstać przez złe prognozy, zbyt duże zakupy "na zapas" albo brak kontroli rotacji. Skutkiem są wyższe koszty składowania, ryzyko przeterminowania i zamrożenie środków finansowych.
Najczęstsze pomyłki to: (1) odczytanie tylko jednego wycinka wykresu zamiast zsumowania dwóch kategorii, (2) zaliczenie zapasów rezerwowych lub sezonowych do nieprawidłowych, (3) dodanie "największych" procentów bez sprawdzenia, które kategorie tworzą zapasy nieprawidłowe.
Zasadniczo nie. Zapasy sezonowe wynikają z naturalnych wahań popytu lub podaży w ciągu roku i są planowane. Mogą stać się problemem dopiero wtedy, gdy ich poziom jest nieadekwatny do sezonu i potrzeb, ale w klasyfikacji egzaminacyjnej zwykle należą do zapasów prawidłowych.
Udział zapasów nieprawidłowych rośnie m.in. przy nietrafionych zakupach, błędach prognozowania popytu, braku kontroli rotacji asortymentu, zmianach technologii lub oferty oraz przy słabej współpracy między magazynem, zakupami i sprzedażą. Wtedy pojawiają się nadwyżki i zapasy niewykorzystywane.
Dla zapasów zbędnych typowe są: wyprzedaż, zwroty, przekazanie, utylizacja lub aktualizacja ewidencji. Dla nadmiernych: ograniczenie zamówień, ustalenie poziomów minimalnych/maksymalnych, poprawa prognoz i planowania, a także analiza rotacji i kosztów utrzymania zapasów.
W zadaniach egzaminacyjnych przyjmij prostą regułę: zapasy nieprawidłowe to te, które wskazują na błąd lub niegospodarność. Najczęściej są to zbędne i nadmierne. Z kolei bieżące, sezonowe i rezerwowe zwykle zalicza się do zapasów prawidłowych.
info

Statystycznie 57% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Zapasy nieprawidłowe w gospodarce magazynowej to suma zapasów zbędnych i nadmiernych."

Źródła:

  • Opis ilustracji (zweryfikowany model wizyjny): wykres kołowy struktury zapasów z wartościami: bieżący 40%, sezonowy 28%, zbędny 15%, rezerwowy 10%, nadmierny 7%.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z logistyki/gospodarki magazynowej dla technika ekonomisty (dział: klasyfikacja i analiza zapasów)
  • Zadania egzaminacyjne: interpretacja wykresów i struktury zapasów (arkusze próbne)
  • Notatki/opracowania: koszty utrzymania zapasów i skutki zapasów nadmiernych oraz zbędnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego