KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 12.
Z pomocy których specjalistów powinna skorzystać pacjentka po przebytym udarze mózgu, z afazją, w celu usprawniania upośledzonej funkcji?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Afazja po udarze jest zaburzeniem mowy i/lub rozumienia wynikającym z uszkodzenia ośrodków mózgowych. Usprawnianiem komunikacji zajmuje się logopeda (terapia mowy), a neurolog prowadzi pacjenta po udarze, ocenia stan neurologiczny i kieruje rehabilitacją. Pozostali specjaliści nie są pierwszym wyborem w leczeniu afazji.

Pełne wyjaśnienie:

Afazja po udarze mózgu to zaburzenie komunikacji spowodowane uszkodzeniem struktur mózgowia odpowiedzialnych za tworzenie i rozumienie wypowiedzi. Może obejmować trudności w mówieniu, nazywaniu, powtarzaniu, rozumieniu, czytaniu i pisaniu. Dlatego kluczowe jest dobranie specjalistów, którzy:

  • prowadzą diagnostykę i nadzór nad stanem neurologicznym po udarze,
  • realizują ukierunkowaną terapię przywracającą lub kompensującą funkcje językowe.

Odpowiedź "Logopedy i neurologa." jest właściwa, ponieważ logopeda prowadzi terapię afazji (ćwiczenia językowe, strategie kompensacyjne, trening komunikacji w sytuacjach życia codziennego), a neurolog zajmuje się leczeniem i kontrolą następstw udaru, oceną deficytów oraz kierowaniem do rehabilitacji (np. logopedycznej, fizjoterapii, terapii zajęciowej).

Dlaczego pozostałe pary są nieadekwatne w tym wskazaniu celu ("usprawnianie upośledzonej funkcji" przy afazji):

  • "Internisty i psychologa." Internista może leczyć choroby internistyczne współistniejące, a psycholog wspiera adaptację i emocje, ale nie są to specjaliści pierwszego wyboru do usprawniania funkcji językowych w afazji.
  • "Pedagoga i laryngologa." Laryngolog dotyczy narządu głosu i chorób gardła/krtani; afazja wynika z uszkodzenia mózgu, nie krtani. Pedagog nie zastępuje terapii logopedycznej w afazji poudarowej.
  • "Psychiatry i audiologa." Psychiatra leczy zaburzenia psychiczne, a audiolog zajmuje się słuchem. Afazja nie jest zaburzeniem słuchu ani pierwotnie chorobą psychiczną, więc ta para nie adresuje głównego deficytu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "udar" + "afazja", myśl o zespole neurologicznym (neurolog) i rehabilitacji mowy (logopeda). Opiekun medyczny powinien też znać podstawowe zasady komunikacji wspomagającej zalecone przez logopedę i zgłaszać personelowi medycznemu niepokojące zmiany w stanie pacjenta.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Afazja to zaburzenie językowe spowodowane uszkodzeniem mózgu (np. po udarze), które utrudnia mówienie, rozumienie, czytanie lub pisanie. Nie wynika z problemów z krtanią ani ze słuchem, tylko z uszkodzenia ośrodków mowy w mózgu.
Logopeda prowadzi terapię mowy i komunikacji: dobiera ćwiczenia językowe, uczy strategii porozumiewania się i wspiera rodzinę w codziennym kontakcie z pacjentem. Celem jest odzyskanie sprawności językowej lub nauczenie skutecznych metod kompensacji.
Neurolog ocenia i prowadzi pacjenta po udarze, kontroluje stan neurologiczny oraz koordynuje diagnostykę i leczenie następstw udaru. Może kierować do odpowiedniej rehabilitacji (w tym logopedycznej) i reagować na pogorszenie objawów.
Częsty błąd to łączenie trudności w mówieniu z laryngologią. Laryngolog zajmuje się narządem głosu (krtań, struny głosowe), a afazja dotyczy języka i powstaje w mózgu. Dlatego w afazji kluczowa jest rehabilitacja logopedyczna i opieka neurologiczna.
Zwykle nie jest pierwszym wyborem, bo audiolog diagnozuje i rehabilituje słuch. Afazja to zaburzenie językowe, a nie słuchowe. Badanie słuchu bywa pomocne tylko wtedy, gdy są dodatkowe podejrzenia niedosłuchu utrudniającego komunikację.
Mogą być potrzebni, gdy pojawiają się zaburzenia nastroju, lęk, depresja poudarowa, problemy adaptacyjne lub zaburzenia zachowania. To jednak wsparcie uzupełniające, a nie podstawowa terapia usprawniająca funkcje językowe w afazji.
W praktyce pomaga: mówienie krótko i prosto, zadawanie pytań zamkniętych, dawanie czasu na odpowiedź, ograniczenie hałasu, używanie gestów/obrazków oraz potwierdzanie zrozumienia. Najlepiej stosować zasady zalecone przez logopedę prowadzącego terapię.
Typowe są: trudność w doborze słów, zniekształcanie wypowiedzi, problemy z rozumieniem poleceń, mylenie nazw przedmiotów, kłopot z czytaniem/pisaniem. Pacjent może mieć zachowaną świadomość, ale nie potrafi się skutecznie porozumieć.
Po udarze często potrzebna jest fizjoterapia (ruch), terapia zajęciowa (czynności dnia codziennego) i neuropsychologiczne wsparcie funkcji poznawczych. Jednak gdy pytanie dotyczy afazji i usprawniania komunikacji, kluczowym specjalistą pozostaje logopeda.
Najpierw nazwij główny problem funkcjonalny (np. "afazja" = język/komunikacja), potem dobierz specjalistę od rehabilitacji tej funkcji (logopeda) i lekarza od przyczyny/układu (neurolog). Unikaj skojarzeń typu "mowa = krtań" lub "mowa = psychika".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że afazja po udarze jest zaburzeniem mowy i/lub rozumienia wynikającym z uszkodzenia ośrodków mózgowych.

Źródła:

  • American Speech-Language-Hearing Association (ASHA) – Aphasia (opis, rola terapii logopedycznej): https://www.asha.org/public/speech/disorders/aphasia/ (dostęp: 2026-02-27)
  • National Health Service (NHS) – Aphasia (informacje dla pacjentów, rehabilitacja mowy): https://www.nhs.uk/conditions/aphasia/ (dostęp: 2026-02-27)
  • Mayo Clinic – Aphasia (objawy, przyczyny, leczenie/rehabilitacja): https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/aphasia/symptoms-causes/syc-20369518 (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały edukacyjne o afazji po udarze przygotowane przez towarzystwa/logopedię kliniczną
  • Podstawowe podręczniki neurologii i rehabilitacji poudarowej (rozdziały o zaburzeniach mowy)
  • Zalecenia i poradniki dla pacjentów dotyczące udaru i rehabilitacji komunikacji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego