KWALIFIKACJA BPO1 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 15.
Z rysunku wynika, że najczęstsze umiejscowienie urazów doznanych podczas użytkowania przenośnych pilarek łańcuchowych do drewna, to
Ilustracja przedstawia sylwetkę człowieka z zaznaczonymi miejscami najczęstszych urazów doznanych podczas użytkowania
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na rysunku przy częściach ciała podano udziały procentowe urazów. Najwyższy zakres (36–40%) dotyczy strefy "górna i dolna część nogi oraz kolano", więc jest to najczęstsze umiejscowienie urazów. "Dłoń" ma nieco niższy udział (35,5–38,5%), a "głowa" i "stopa" zdecydowanie mniejszy.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu kluczowe jest odczytanie informacji z rysunku, a nie opieranie się na intuicji. Rysunek przedstawia sylwetkę człowieka z opisanymi strefami urazów oraz przypisanymi im zakresami procentowymi, które sumują się do 100% wszystkich wypadków.

Aby wskazać "najczęstsze umiejscowienie urazów", należy porównać wartości procentowe i wybrać strefę o najwyższym udziale. Na rysunku najwyższy zakres ma pozycja: "górna i dolna część nogi oraz kolano (36–40%)". To oznacza, że w analizowanej grupie zdarzeń właśnie ta strefa jest najczęściej urazowana podczas użytkowania przenośnych pilarek łańcuchowych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Dłoń" – choć jest bardzo częstą strefą urazów, na rysunku ma nieco niższy udział (35,5–38,5%) niż nogi i kolano. Typowy błąd wynika z tego, że operator stale trzyma narzędzie rękami, ale w danych z rysunku minimalnie częściej poszkodowane są nogi.
  • "Głowa" – wskazana na rysunku z udziałem rzędu 8,5–9,5%. To istotne ryzyko (np. opadające elementy), lecz nie jest to najczęstsze miejsce urazu w tych statystykach.
  • "Stopa" – na rysunku ma udział 6,5–7%, czyli wyraźnie mniejszy niż noga/kolano oraz dłoń.

W praktyce BHP takie dane pomagają ustalać priorytety profilaktyki: skoro największy odsetek urazów dotyczy nóg i kolan, szczególnie ważne są działania ograniczające ryzyko kontaktu z łańcuchem (technika pracy, stabilna pozycja, organizacja stanowiska) oraz właściwie dobrane środki ochrony indywidualnej, zwłaszcza w obrębie kończyn dolnych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza część ciała z najwyższym udziałem procentowym wśród wszystkich urazów pokazanych na rysunku (100%). Trzeba porównać zakresy procentowe przy każdej strefie i wybrać największą wartość, a nie kierować się intuicją, co "powinno" boleć najczęściej.
Najpierw znajdź na rysunku opisy stref ciała i przypisane im procenty. Następnie porównaj wszystkie wartości i wybierz strefę z największym zakresem. W tym typie zadania wygrywa najwyższy procent, nawet jeśli różnice między dwiema strefami są niewielkie.
Podczas typowego cięcia pilarka pracuje na wysokości kończyn dolnych, a operator stoi blisko materiału. Ryzyko zwiększają m.in. odrzut pilarki i kontakt prowadnicy lub łańcucha ze strefą nóg. Dlatego w danych wypadkowych często najwyższy udział dotyczy właśnie nóg i okolic kolana.
Nie, jeśli na rysunku istnieje strefa z jeszcze wyższą wartością. Dłoń bywa na drugim miejscu i różnica może być mała, ale zadanie pyta o najczęstsze umiejscowienie, czyli największy udział procentowy. Trzeba porównać liczby, a nie wybierać "prawie najwyższą".
Priorytetem jest ochrona kończyn dolnych, bo w statystykach urazy nóg są bardzo częste. Stosuje się m.in. spodnie lub nakładki antyprzecięciowe, a także obuwie ochronne. Dodatkowo ważne są rękawice, ochrona głowy i twarzy oraz właściwa organizacja pracy ograniczająca kontakt z łańcuchem.
Najczęściej pojawia się wybór odpowiedzi "na logikę" zamiast na podstawie danych, pominięcie porównania wartości, mylenie "najczęstsze" z "najgroźniejsze" oraz pobieżne czytanie zakresów (np. 35,5–38,5% vs 36–40%). Warto zawsze sprawdzić, która liczba jest największa.
Groźność urazu nie oznacza jego częstotliwości. Urazy głowy mogą być ciężkie (np. uderzenie spadającym elementem), ale w danych wypadkowych ich udział bywa wyraźnie niższy niż urazów kończyn. W tym zadaniu decyduje procent na rysunku, a nie ocena skutków zdrowotnych.
Wykorzystuje się je podczas oceny ryzyka zawodowego, doboru ŚOI, planowania szkoleń stanowiskowych i analiz przyczyn wypadków. Jeżeli dane pokazują dominację urazów nóg, działania profilaktyczne powinny mocniej koncentrować się na technice pracy, organizacji stanowiska i ochronie kończyn dolnych.
Jeśli w treści jest wprost "z rysunku wynika", "na wykresie", "w tabeli", to kluczowa jest interpretacja przedstawionych danych. Wiedza BHP może pomagać rozumieć temat, ale o poprawności decyduje to, co pokazuje rysunek (np. najwyższy procent), a nie ogólne przekonania.
Powtórz typowe zagrożenia (kontakt z łańcuchem, odrzut, upuszczenie narzędzia, spadające elementy), zasady organizacji pracy i dobór ŚOI. Ćwicz też odczytywanie wykresów i schematów: porównywanie procentów, wskazywanie wartości największej/najmniejszej oraz uważne czytanie zakresów liczbowych.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Na rysunku przy częściach ciała podano udziały procentowe urazów."

Źródła:

  • Opis ilustracji w treści zadania (rozkład urazów i wartości procentowe dla: noga/kolano 36–40%, dłoń 35,5–38,5%, głowa 8,5–9,5%, stopa 6,5–7%, górna część ciała 4,6–8,5%)
  • EN 381-5 (odzież ochronna dla użytkowników ręcznych pilarek łańcuchowych) – wymagania dotyczące ochrony nóg; szczegółów wydania/roku nie posiadam

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe BHP dotyczące pracy z pilarką łańcuchową (instrukcje stanowiskowe, ocena ryzyka)
  • Normy i wytyczne dotyczące odzieży/ochron osobistych dla operatorów pilarek (szczególnie odzież antyprzecięciowa – zgodnie z oznaczeniami producenta i normami wskazanymi w materiałach kursu)
  • Podręczniki i skrypty z ergonomii oraz bezpieczeństwa pracy w leśnictwie i pracach ogrodniczych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego