KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2012

PYTANIE NR 16.
Które z wymienionych objawów świadczą o chorobie wrzodowej żołądka?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Choroba wrzodowa najczęściej daje dolegliwości dyspeptyczne:
ból lub pieczenie w nadbrzuszu oraz objawy typu zgaga i kwaśne/gorzkie odbijanie. Pozostałe zestawy sugerują raczej "ostry brzuch" (napięcie powłok, zatrzymanie gazów i stolca), infekcję lub inne schorzenia, a nie typowy obraz wrzodów.

Pełne wyjaśnienie:

Choroba wrzodowa żołądka (oraz często rozpatrywana łącznie choroba wrzodowa dwunastnicy) należy do najczęstszych przyczyn przewlekłych dolegliwości ze strony górnego odcinka przewodu pokarmowego. W praktyce opiekuna medycznego kluczowe jest kojarzenie typowych objawów oraz odróżnianie ich od sygnałów mogących wskazywać na stan nagły.

Poprawna odpowiedź: "Ból w nadbrzuszu, pieczenie występujące za mostkiem, kwaśne lub gorzkie odbijanie." odpowiada obrazowi dolegliwości dyspeptycznych. Najbardziej charakterystyczny jest ból/uczucie pieczenia w nadbrzuszu. Dodatkowo mogą pojawiać się objawy refluksowo-dyspeptyczne, takie jak zgaga czy odbijanie. U części chorych dolegliwości mogą być zmienne w czasie i nasilać się okresowo.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Leukocytoza, wzmożone napięcie powłok brzusznych, zatrzymanie gazów i stolca." – to zestaw typowy raczej dla stanów ostrych (np. niedrożność, zapalenie otrzewnej). Są to objawy alarmowe, wymagające pilnej oceny medycznej, a nie typowe, przewlekłe objawy choroby wrzodowej.
  • "Ból w prawym podżebrzu, nudności i wymioty, bóle mięśniowe." – lokalizacja w prawym podżebrzu częściej kieruje diagnostykę w stronę dróg żółciowych lub wątroby. Bóle mięśniowe sugerują komponent ogólnoustrojowy (np. infekcyjny) i nie są typowym objawem wrzodów.
  • "Silne bóle w środkowej i górnej części brzucha, podwyższenie temperatury ciała, wzdęcie brzucha." – gorączka, silny ból i wzdęcie mogą wskazywać na powikłania lub inne ostre jednostki chorobowe. W chorobie wrzodowej trzeba szczególnie uważać na objawy alarmowe, ale nie stanowią one typowego, podstawowego obrazu choroby.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedzi pojawiają się elementy "ostrego brzucha" (gorączka, deska, zatrzymanie gazów/stolca), myśl o stanie nagłym. Objawy wrzodów w podstawowym ujęciu to przede wszystkim dolegliwości dyspeptyczne z nadbrzusza.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Choroba wrzodowa to powstawanie ubytku (wrzodu) w błonie śluzowej żołądka lub dwunastnicy. Najczęściej wiąże się z zakażeniem Helicobacter pylori albo stosowaniem leków z grupy NLPZ. Powoduje dolegliwości bólowe i może dawać groźne powikłania.
Najczęściej pojawia się ból lub pieczenie w nadbrzuszu oraz objawy dyspeptyczne, np. zgaga, kwaśne/gorzkie odbijanie, czasem nudności. Objawy mogą mieć charakter nawrotowy. W praktyce ważne jest też pytanie o zależność dolegliwości od posiłków i leków.
Pieczenie za mostkiem jest typowe dla refluksu, ale dolegliwości górnego odcinka przewodu pokarmowego mogą się nakładać: pacjent może mieć jednocześnie dyspepsję i objawy refluksowe. Dlatego w pytaniach testowych często łączy się zgagę/odbijanie z bólem w nadbrzuszu.
Objawy wrzodów to zwykle dolegliwości dyspeptyczne (ból/pieczenie w nadbrzuszu). "Ostry brzuch" częściej obejmuje silny narastający ból, twarde napięte powłoki, gorączkę, wzdęcie oraz zatrzymanie gazów i stolca. Taki obraz wymaga pilnej oceny lekarskiej.
Niepokojące są: nagły bardzo silny ból, omdlenie, smoliste stolce, krwiste wymioty, wysoka gorączka, narastające wzdęcie lub objawy odwodnienia. U opiekuna medycznego kluczowe jest szybkie zgłoszenie takich symptomów personelowi medycznemu i obserwacja stanu pacjenta.
Zatrzymanie gazów i stolca często sugeruje niedrożność lub ciężkie zaburzenie pasażu jelitowego, zwłaszcza gdy współistnieje wzdęcie i silny ból. Nie jest to typowy objaw samej choroby wrzodowej. W warunkach opieki wymaga pilnej reakcji i monitorowania parametrów pacjenta.
Do najważniejszych powikłań należą krwawienie z przewodu pokarmowego (np. smoliste stolce, wymioty z krwią), perforacja (nagły, bardzo silny ból) oraz zwężenie odźwiernika z nawracającymi wymiotami. Rozpoznanie powikłań opiera się na obserwacji objawów i szybkim przekazaniu informacji personelowi.
Nie. Nudności i wymioty są nieswoiste i mogą wystąpić w wielu schorzeniach (infekcje, zatrucia, choroby dróg żółciowych, niedrożność). W chorobie wrzodowej mogą się zdarzać, ale większą wartość diagnostyczną ma ból/uczucie pieczenia w nadbrzuszu oraz objawy dyspeptyczne.
Najczęściej potwierdzeniem jest endoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego (gastroskopia), która pozwala obejrzeć błonę śluzową i pobrać wycinki. W praktyce opiekun medyczny wspiera przygotowanie pacjenta do badania (np. informacja o byciu na czczo zgodnie z zaleceniem).
Warto uczyć się "pakietami": objawy dyspeptyczne (nadbrzusze, zgaga, odbijanie), objawy dróg żółciowych (prawy podżebrz), oraz objawy alarmowe ostrego brzucha (gorączka, deska, zatrzymanie gazów/stolca). Na egzaminie zwracaj uwagę na lokalizację bólu i objawy ogólnoustrojowe.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że choroba wrzodowa najczęściej daje dolegliwości dyspeptyczne:ból lub pieczenie w nadbrzuszu oraz objawy typu zgaga i kwaśne/gorzkie odbijanie.

Źródła:

  • MSD Manuals (Consumer Version, PL): "Wrzody trawienne (choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy)" – opis objawów, https://www.msdmanuals.com/pl/dom/zaburzenia-uk%C5%82adu-pokarmowego/choroba-wrzodowa/wrzody-trawienne-choroba-wrzodowa-%C5%BCo%C5%82%C4%85dka-i-dwunastnicy (dostęp: 2026-03-02)
  • NHS: "Stomach ulcer – Symptoms", https://www.nhs.uk/conditions/stomach-ulcer/ (dostęp: 2026-03-02)
  • Mayo Clinic: "Peptic ulcer – Symptoms and causes", https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/peptic-ulcer/symptoms-causes/syc-20354223 (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki z zakresu chorób wewnętrznych (rozdziały: dyspepsja, choroba wrzodowa)
  • Materiały edukacyjne dla pacjentów przygotowane przez szpitale/poradnie gastroenterologiczne
  • Algorytmy postępowania w objawach alarmowych z przewodu pokarmowego (materiały szkoleniowe placówki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego