KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 37.
Które z wymienionych urządzeń przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia urządzenie techniczne, które jest prawdopodobnie wentylatorem pneumatycznym, co jest zgodne z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna jest odpowiedź "Wentylator pneumatyczny", ponieważ rysunek przedstawia urządzenie wytwarzające przepływ powietrza napędzane sprężonym powietrzem. "Ssawa (ekshaustor)" i "strumienica" działają inaczej konstrukcyjnie, a "tłumik hałasu" jest jedynie elementem osprzętu redukującym hałas, nie źródłem przepływu.

Pełne wyjaśnienie:

Odpowiedź "Wentylator pneumatyczny" jest właściwa, gdy na rysunku widać urządzenie wentylacyjne napędzane energią sprężonego powietrza. W praktyce górniczej takie wentylatory stosuje się w wentylacji pomocniczej wyrobisk (np. w rejonie przodka), zwłaszcza tam, gdzie zasilanie elektryczne jest utrudnione albo gdy istotne jest ograniczenie ryzyk związanych z instalacją elektryczną. Kluczowe w zadaniu jest rozpoznanie typu urządzenia po cechach konstrukcyjnych pokazanych na ilustracji.

Odpowiedź "Ssawa (ekshaustor)" jest niepoprawna, jeśli rysunek nie przedstawia typowego urządzenia ssącego (wyciągowego) o rozwiązaniach charakterystycznych dla ekshaustorów. Uczniowie mylą tę odpowiedź, ponieważ w obu przypadkach celem jest wymuszenie przepływu powietrza w układzie lutniowym, ale konstrukcja i sposób realizacji tego przepływu mogą być inne.

Odpowiedź "Strumienica wentylacyjna" jest niepoprawna, gdy na rysunku nie widać urządzenia wykorzystującego zasadę strumienia napędowego (inżektor/eżektor), czyli "pompy strumieniowej", w której przepływ napędowy porywa przepływ wtórny. Strumienice bywają mylone z wentylatorami, bo też wspomagają przewietrzanie, jednak ich budowa i zasada działania różnią się od klasycznego wentylatora.

Odpowiedź "Tłumik hałasu wentylatora" jest niepoprawna, jeżeli ilustracja pokazuje kompletną maszynę wentylacyjną, a nie element osprzętu montowany na wlocie/wylocie w celu redukcji hałasu. Tłumik nie jest urządzeniem wytwarzającym przepływ – jedynie modyfikuje parametry akustyczne instalacji.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "co przedstawiono na rysunku?" warto najpierw ustalić, czy obiekt jest źródłem przepływu (maszyna), czy elementem instalacji (osprzęt). Następnie odróżnij, czy przepływ jest wytwarzany przez wirnik (wentylator), czy przez strumień napędowy (strumienica), oraz czy urządzenie ma charakter wyciągowy/ssący (ekshaustor).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wentylator pneumatyczny to wentylator napędzany sprężonym powietrzem, używany do wymuszania przepływu powietrza w wentylacji pomocniczej wyrobisk. Stosuje się go m.in. tam, gdzie liczy się prostota zasilania z instalacji sprężonego powietrza i możliwość pracy w trudnych warunkach.
Wentylator pneumatyczny jest maszyną z elementem wirującym (wentylator), natomiast strumienica wykorzystuje strumień napędowy do porywania powietrza (zasada inżektora/eżektora). Na rysunkach szukaj cech wskazujących na "wirnikowy" charakter urządzenia albo na układ dyszy i komory mieszania.
Tłumik hałasu nie wytwarza przepływu powietrza ani nie zwiększa wydatku wentylacji. To element osprzętu montowany przy urządzeniu (np. na wlocie lub wylocie), którego zadaniem jest redukcja hałasu. W pytaniach egzaminacyjnych łatwo go pomylić z maszyną, bo bywa podobny gabarytowo.
Ekshaustor (ssawa) to urządzenie stosowane do wytwarzania podciśnienia i wyciągania powietrza lub mieszanin gazów z przestrzeni roboczej. W kontekście wentylacji pomocniczej może pracować w układach wyciągowych. Na egzaminie ważne jest odróżnienie funkcji wyciągowej od typowego tłoczenia powietrza do przodka.
Dobór sposobu przewietrzania zależy od warunków w wyrobisku (układ robót, potrzeba doprowadzenia świeżego powietrza do przodka, usuwanie zanieczyszczeń). Wentylacja tłocząca kieruje świeże powietrze do rejonu robót, a wyciągowa ma na celu sprawne odprowadzenie zużytego powietrza i zanieczyszczeń.
Najczęściej są to: wentylator (np. pneumatyczny), odcinki lutni, złącza, obejmy, czasem dyfuzory oraz elementy osprzętu, takie jak tłumiki hałasu. W zadaniach identyfikacyjnych zwróć uwagę, czy pokazano maszynę napędową, czy tylko fragment przewodu i końcówkę osprzętu.
Najczęściej działa "skrót myślowy": skoro wszystkie urządzenia dotyczą przewietrzania, wybiera się nazwę kojarzoną z wentylacją bez analizy budowy. Warto zawsze sprawdzić, czy urządzenie ma cechy maszyny (napęd, korpus, element roboczy), czy jest osprzętem instalacji (np. tłumik).
Sprężone powietrze wykorzystuje się m.in. do zasilania narzędzi i maszyn pneumatycznych oraz do niektórych urządzeń pomocniczych, w tym wentylatorów pneumatycznych. W kontekście pytań egzaminacyjnych warto łączyć rodzaj zasilania z typem urządzenia: pneumatyczne = zasilane powietrzem, nie prądem.
W pewnych układach strumienica może wspomagać przewietrzanie, ale nie jest tym samym co wentylator. Różni się zasadą działania, charakterystyką pracy i sposobem włączenia do instalacji. Na egzaminie pytanie zwykle wymaga rozpoznania konkretnego urządzenia z rysunku, a nie oceny zamienności.
Ćwicz na zdjęciach i schematach: wentylatory (w tym pneumatyczne), ekshaustory, strumienice oraz osprzęt (lutnie, złącza, tłumiki). Twórz własne porównania: do czego służy, jak jest zasilane, co jest elementem roboczym. To zmniejsza ryzyko pomyłki wynikającej z podobnego przeznaczenia.
info

Statystycznie 48% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Poprawna jest odpowiedź "Wentylator pneumatyczny", ponieważ rysunek przedstawia urządzenie wytwarzające przepływ powietrza napędzane sprężonym powietrzem."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z wentylacji górniczej (część: wentylacja pomocnicza i urządzenia wentylacyjne)
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ dotyczące urządzeń wentylacyjnych w podziemnych wyrobiskach
  • Instrukcje eksploatacji (DTR) urządzeń wentylacyjnych stosowanych w kopalniach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego