Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MEC5 - CZERWIEC 2020



PYTANIE NR 21.
Które z zalecanych wartości parametrów skrawania należy nastawić na wiertarce w celu wykonania otworu φ10 w stali stopowej? Skorzystaj z danych w tabeli.
Ilustracja przedstawia tabelę z zalecanymi parametrami skrawania przy wierceniu, która jest częścią egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawny zestaw to "n = 960 obr/min, fn = 0,23 mm/obr", ponieważ odpowiada zalecanym parametrom z tabeli dla wiercenia otworu ⌀10 w stali stopowej.
Pozostałe propozycje wskazują zbyt małe lub zbyt duże obroty i/lub posuw, co może pogorszyć trwałość wiertła albo jakość otworu.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z doborem parametrów wiercenia kluczowe jest, aby dla podanej średnicy wiertła oraz grupy materiałowej odczytać z tabeli dwie wartości: prędkość obrotową wrzeciona n (w obr/min) oraz posuw na obrót fn (w mm/obr). Dla otworu ⌀10 w stali stopowej właściwy jest zestaw: "n = 960 obr/min, fn = 0,23 mm/obr", ponieważ jest to para wartości oznaczona w tabeli jako zalecana dla tego przypadku.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "n = 800 obr/min, fn = 0,26 mm/obr" łączy niższe obroty z wyższym posuwem. Taki dobór często zwiększa obciążenie wiertła (większy wiór na obrót) i może pogorszyć prowadzenie, zwłaszcza w twardszych stalach stopowych.
  • "n = 1200 obr/min, fn = 0,20 mm/obr" zwiększa obroty przy jednoczesnym zmniejszeniu posuwu. W stali stopowej zbyt wysokie obroty mogą podnosić temperaturę skrawania i przyspieszać zużycie krawędzi, a zbyt mały posuw sprzyja tarciu zamiast skrawania.
  • "n = 1850 obr/min, fn = 0,15 mm/obr" jest skrajnie "szybkim" wariantem obrotów przy małym posuwie. Taki dobór typowo nie jest zalecany do stali stopowych przy ⌀10, bo grozi przegrzewaniem, pogorszeniem jakości powierzchni i skróceniem trwałości narzędzia.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj, czy odczytujesz wartości dla właściwej średnicy i właściwego materiału, oraz czy nie mylisz fn (mm/obr) z posuwem w mm/min. W praktyce poprawne parametry ograniczają ryzyko przypaleń, drgań i przedwczesnego stępienia wiertła.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza parametr n w wierceniu na wiertarce?
n to prędkość obrotowa wrzeciona, podawana w obr/min. Określa, ile obrotów na minutę wykonuje wiertło. Dobiera się ją głównie do średnicy wiertła i materiału, aby zapewnić właściwą prędkość skrawania i nie przegrzewać narzędzia.
Co oznacza posuw fn w mm/obr i jak go rozumieć?
fn to posuw na jeden obrót wiertła (mm/obr). Mówi, o ile narzędzie "wchodzi" w materiał podczas jednego obrotu. Zbyt duży fn zwiększa obciążenie i ryzyko złamania, a zbyt mały sprzyja tarciu i szybkiemu tępieniu.
Jakie parametry skrawania ustawia się przy wierceniu otworu ⌀10 w stali stopowej?
W praktyce ustawia się co najmniej n (obr/min) i fn (mm/obr) zgodnie z tabelą zaleceń dla danej średnicy i materiału. W tym typie zadania poprawny wybór to para wartości dokładnie odpowiadająca wierszowi/kolumnie tabeli dla ⌀10 i stali stopowej.
Dlaczego nie należy wybierać najwyższych obrotów przy wierceniu w stali stopowej?
Stal stopowa zwykle wymaga ostrożniejszego doboru obrotów, bo zbyt duża prędkość obrotowa podnosi temperaturę skrawania. Skutkiem bywa szybsze zużycie krawędzi, ryzyko przypaleń i gorsza jakość otworu. Dlatego stosuje się wartości zalecane w tabelach, a nie "maksymalne".
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy odczycie tabel parametrów wiercenia?
Najczęstsze błędy to: odczyt z niewłaściwej kolumny (inna średnica), pomylenie grup materiałowych (np. stal niestopowa zamiast stopowej), oraz mylenie jednostek (mm/obr z mm/min). Pomaga sprawdzenie nagłówków tabeli i porównanie, czy wartości są "z rozsądnego zakresu".
Czy posuw może być większy, gdy obroty są mniejsze?
Teoretycznie można tak zestawić parametry, ale nie zawsze będzie to zalecane. Mniejsza liczba obrotów i większy posuw zwiększają grubość wióra na obrót i obciążenie narzędzia. W zadaniach egzaminacyjnych należy trzymać się par wartości podanych jako zalecane w tabeli dla danego materiału i średnicy.
Kiedy korzysta się z tabel parametrów skrawania zamiast liczyć n z wzoru?
Z tabel korzysta się, gdy zadanie lub dokumentacja technologiczna podaje gotowe, zalecane wartości (np. dla konkretnego materiału i narzędzia). Wzory są przydatne, gdy startujesz od prędkości skrawania i średnicy, ale na egzaminie często sprawdzany jest właśnie odczyt i dobór z tabeli.
Jak rozpoznać, że dobrano zbyt mały posuw w wierceniu?
Zbyt mały posuw powoduje, że wiertło bardziej trze niż skrawa. Objawami mogą być wzrost temperatury, piszczenie, szybkie stępienie krawędzi oraz gorsza powierzchnia otworu. W tabelach dla danej średnicy zwykle podaje się zakresy, które zapewniają stabilne tworzenie wióra.
Jak rozpoznać, że dobrano zbyt duży posuw w wierceniu?
Zbyt duży posuw zwiększa siłę osiową i moment skrawania. Skutkiem może być bicie, ugięcie wiertła, większe ryzyko złamania, a także pogorszenie prostoliniowości otworu. Dla stali stopowej, szczególnie bez odpowiedniego chłodzenia i sztywności, trzymanie się zaleceń tabelarycznych jest kluczowe.
Jak przygotować się do pytań egzaminacyjnych o parametry wiercenia?
Ćwicz szybkie czytanie tabel: średnica → materiał → n i fn. Zapamiętaj znaczenie jednostek (obr/min, mm/obr) i typowe skutki błędów (przegrzewanie przy zbyt dużych obrotach, przeciążenie przy zbyt dużym posuwie). Rozwiązuj zadania na różnych średnicach i materiałach.
info

Statystycznie 54% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Instrukcje i katalogi producentów wierteł (tabele zalecanych parametrów dla materiałów)
  • Podręczniki do technologii obróbki skrawaniem (rozdziały: wiercenie, parametry skrawania)
  • Materiały szkolne do kwalifikacji MEC.5 dotyczące doboru parametrów i odczytu tabel
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego