W czasie ciąży u ssaków narządem zapewniającym kontakt fizjologiczny między organizmem matki a rozwijającym się zarodkiem/płodem jest łożysko. To właśnie ono umożliwia wymianę pomiędzy krwią matki a krążeniem płodu: dostarczanie tlenu i składników odżywczych oraz odbiór dwutlenku węgla i zbędnych produktów przemiany materii.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź: łożysko?
Łożysko działa jak wyspecjalizowana "strefa wymiany" (oddechowa, odżywcza i wydalnicza) pomiędzy dwoma organizmami. Dzięki temu płód może rosnąć, mimo że jego płuca i przewód pokarmowy nie pełnią jeszcze funkcji typowych dla życia po urodzeniu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Owodnia – jej kluczową funkcją jest ochrona zarodka/płodu (m.in. poprzez płyn owodniowy amortyzujący urazy i umożliwiający swobodę ruchu). Nie jest głównym narządem wymiany z krwią matki.
- Kosmówka – jest błoną płodową związaną z tworzeniem struktur kontaktujących się z organizmem matki, ale sama nazwa "kosmówka" nie oznacza narządu realizującego pełny zakres wymiany tak, jak łożysko ujęte jako całość narządu matczyno-płodowego.
- Omocznia – pełni ważne funkcje w rozwoju struktur pozazarodkowych (w tym związanych z gospodarką płynami i naczyniami), jednak w ujęciu egzaminacyjnym wymiana gazów i substancji odżywczych "z krwi matki" jest przypisywana łożysku.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się sformułowanie "z krwi matki" oraz jednocześnie "tlen i pokarm" + "CO2 i metabolity", najczęściej chodzi o narząd wymiany matczyno-płodowej, czyli łożysko.
