KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2010

PYTANIE NR 10.
Zakład produkcyjny zakupił maszynę wymagającą montażu przed oddaniem jej do użytkowania. Do której grupy aktywów trwałych zostanie zaliczona ta maszyna przed przekazaniem do eksploatacji?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Maszyna wymagająca montażu przed oddaniem do użytkowania nie spełnia jeszcze warunku kompletności i zdatności do używania.
Do momentu przyjęcia do eksploatacji (np. dokument OT) nakłady na jej zakup i montaż ujmuje się jako "środki trwałe w budowie", a dopiero po przekazaniu staje się środkiem trwałym.

Pełne wyjaśnienie:

Kluczowe jest rozróżnienie momentu zakupu od momentu przyjęcia do używania. Składnik majątku może zostać kupiony, ale dopóki nie jest kompletny i zdatny do użytkowania (np. wymaga montażu, instalacji, uruchomienia, prób), nie ujmuje się go jeszcze jako "środek trwały" wykorzystywany w działalności.

W takiej sytuacji poniesione nakłady (cena zakupu oraz koszty doprowadzenia do stanu używalności, m.in. montaż i uruchomienie) ujmuje się w pozycji "środki trwałe w budowie". Jest to kategoria przeznaczona dla inwestycji rzeczowych w toku – czyli aktywów trwałych, które są w trakcie przygotowania do eksploatacji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Środki trwałe" – ta klasyfikacja jest właściwa dopiero po przekazaniu maszyny do użytkowania, gdy jest gotowa do pracy i wprowadzona do ewidencji środków trwałych (zwykle na podstawie OT). Wcześniej nie spełnia warunku zdatności do używania.
  • "Ulepszenia w obcych środkach trwałych" – dotyczy nakładów ponoszonych na środki trwałe, które nie są własnością jednostki (np. adaptacja wynajmowanego lokalu). Zakup własnej maszyny wymagającej montażu nie jest ulepszeniem cudzego składnika.
  • "Koszty zakończonych prac rozwojowych" – odnoszą się do aktywowanych kosztów prac rozwojowych (wartości niematerialne), a nie do zakupu i montażu rzeczowego składnika majątku, jakim jest maszyna.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się informacja, że składnik wymaga montażu lub nie jest jeszcze gotowy do używania, najczęściej prawidłową klasyfikacją przed uruchomieniem są "środki trwałe w budowie".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To nakłady poniesione na nabycie lub wytworzenie rzeczowych aktywów trwałych, które nie są jeszcze gotowe do używania. Obejmują m.in. zakup, transport, montaż i uruchomienie do momentu przyjęcia do eksploatacji.
Gdy jest kompletna i zdatna do użytkowania oraz zostanie przyjęta do używania (np. na podstawie dokumentu OT). Sam zakup nie zawsze wystarcza, jeśli maszyna wymaga instalacji, montażu lub prób.
Ponieważ nie spełnia warunku gotowości do pracy. Rachunkowość rozróżnia etap inwestycji (przygotowanie do użytkowania) od etapu eksploatacji. Do czasu uruchomienia wykazuje się ją jako inwestycję w toku.
Zwykle są to koszty doprowadzenia składnika do stanu używalności, np. transport, ubezpieczenie w drodze, montaż, instalacja, konfiguracja, próby i uruchomienie. W praktyce gromadzi się je w "środkach trwałych w budowie".
Najczęściej nie, jeśli montaż jest konieczny, aby maszyna mogła pracować. Wtedy są to nakłady inwestycyjne zwiększające wartość aktywa do momentu przyjęcia do używania. Dopiero później kosztem staje się amortyzacja.
OT (przyjęcie środka trwałego) to dowód, że składnik został przekazany do użytkowania. Jest praktycznym punktem granicznym między "środkami trwałymi w budowie" a ujęciem w ewidencji środków trwałych i rozpoczęciem amortyzacji.
Środek trwały jest już używany (lub gotowy do użycia) w działalności jednostki. Środek trwały w budowie to inwestycja w toku – składnik, który jest dopiero przygotowywany do eksploatacji, np. wymaga montażu, instalacji albo modernizacji.
Gdy jednostka ponosi nakłady na składnik, który nie jest jej własnością (np. adaptacja wynajmowanego lokalu lub modernizacja dzierżawionej maszyny). Nie dotyczy to zakupu własnej nowej maszyny wymagającej montażu.
Tylko do czasu, gdy maszyna nie jest gotowa do pracy. Jeżeli montaż jest częścią procesu przygotowania i bez niego nie można korzystać z maszyny, to do momentu uruchomienia ujmuje się ją jako "środki trwałe w budowie".
Najczęściej myli się moment zakupu z momentem przyjęcia do używania oraz wybiera "środki trwałe" z przyzwyczajenia. Drugi typ błędu to traktowanie montażu jako kosztu bieżącego zamiast elementu wartości inwestycji.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Źródła:

  • Encyklopedia PWN – hasła z zakresu rachunkowości (weryfikacja pojęć aktywów trwałych): https://encyklopedia.pwn.pl/ (dostęp 2026-02-28)

Materiały:

  • Ustawa o rachunkowości – rozdziały dotyczące aktywów trwałych i wyceny
  • Podręczniki do rachunkowości finansowej (dział: rzeczowe aktywa trwałe, inwestycje)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji EKA.7 z zakresu ewidencji środków trwałych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego