KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 17.
Zakładanie czystej koszuli nocnej niesamodzielnej pacjentce, która ma założoną kaniulę obwodową (wenflon) w lewym zgięciu łokciowym, opiekun powinien rozpoczynać zawsze od
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podczas ubierania osoby niesamodzielnej zaczyna się od strony z ograniczeniem lub elementem wymagającym ochrony, aby wykonać tę część najdelikatniej i z minimalnym poruszaniem. Kończyna z kaniulą obwodową jest bardziej narażona na ból i przemieszczenie wkłucia, dlatego koszulę zakłada się najpierw na lewą rękę.

Pełne wyjaśnienie:

W czynnościach pielęgnacyjno-opiekuńczych obowiązuje praktyczna zasada: ubieranie (i rozbieranie) pacjenta niesamodzielnego planuje się tak, by chronić stronę "trudniejszą" — tę z ograniczoną ruchomością, bólem, opatrunkiem, urazem lub wkłuciem. Dzięki temu opiekun wykonuje najwrażliwszy etap spokojnie, z kontrolą ruchu i bez szarpania materiału.

Odpowiedź "lewej ręki" jest właściwa, bo pacjentka ma kaniulę obwodową (wenflon) w lewym zgięciu łokciowym. Wkłucie zwiększa ryzyko dyskomfortu, a także ryzyko przypadkowego pociągnięcia lub przemieszczenia kaniuli podczas przeciągania rękawa. Rozpoczęcie od tej kończyny pozwala:

  • lepiej kontrolować ułożenie ręki i tor ruchu materiału,
  • unikać zbędnego zginania w łokciu i napinania skóry w miejscu wkłucia,
  • zachować większą delikatność i tempo dopasowane do pacjentki.

Odpowiedź "głowy" jest nieprawidłowa, ponieważ w przypadku koszuli nocnej zakładanej przez głowę kluczowe jest wcześniejsze, bezpieczne ułożenie rękawów na kończynach (zwłaszcza tej z wkłuciem), aby nie wymuszać później gwałtownych ruchów i nie ciągnąć tkaniny w okolicy wenflonu.

Odpowiedź "prawej ręki" pomija czynnik ryzyka po stronie lewej. Rozpoczęcie od strony bez ograniczeń może spowodować, że na końcu trzeba będzie "dopasowywać" rękaw na stronie z wkłuciem, często przy gorszej kontroli i większym tarciu materiału.

Odpowiedź "obu rąk równocześnie" jest nieprawidłowa, bo zmniejsza kontrolę nad ruchem kończyn i tkaniny. W pracy z pacjentem niesamodzielnym preferuje się ruchy prowadzone etapami, aby ograniczyć ból, stres i ryzyko uszkodzenia lub przemieszczenia elementów medycznych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się wkłucie, opatrunek, porażenie, przykurcz lub ból po jednej stronie, zwykle wybiera się technikę rozpoczynaną od strony "trudniejszej", czyli wymagającej większej ochrony.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosuje się zasadę ochrony strony bardziej narażonej: czynność zaczyna się od kończyny z ograniczeniem (np. wkłuciem, bólem, opatrunkiem), aby wykonać ją najdelikatniej i z pełną kontrolą. Zmniejsza to ryzyko pociągnięcia za kaniulę i dyskomfortu pacjenta.
Ręka z wkłuciem wymaga najwięcej ostrożności. Jeśli zostawisz ją na koniec, częściej dochodzi do szarpania rękawa i niepotrzebnego zginania w łokciu. Rozpoczęcie od tej strony pozwala spokojnie przełożyć materiał i ułożyć kończynę tak, by nie naruszyć miejsca wkłucia.
Kaniula obwodowa to dostęp dożylny założony do żyły obwodowej, używany np. do podawania płynów i leków. Trzeba ją chronić przed pociągnięciem i zagięciem kończyny, bo może to powodować ból, podrażnienie, a nawet przemieszczenie wkłucia i konieczność ponownego założenia.
W praktyce zależy to od rodzaju odzieży i stanu pacjenta, ale przy pacjencie niesamodzielnym priorytetem jest zwykle kontrola kończyn i miejsc wrażliwych (wkłucia, opatrunki). Element przez głowę wykonuje się tak, by nie wymuszać gwałtownych ruchów i nie ocierać skóry oraz przewodów medycznych.
Najczęstsze błędy to: szarpanie rękawa, zginanie łokcia w miejscu wkłucia, brak podparcia kończyny oraz zbyt szybkie ruchy bez obserwacji reakcji pacjenta. Błędem bywa też zostawienie strony z wkłuciem na koniec, co zwiększa ryzyko pociągnięcia za kaniulę.
U osoby niesamodzielnej zwykle unika się "równoczesnego" przeciągania obu rękawów, bo trudniej kontrolować ruch kończyn i materiału. Bezpieczniejsze jest działanie etapami: stabilizacja jednej kończyny, delikatne przełożenie rękawa, a potem przejście do drugiej strony.
Warto informować pacjenta o kolejnych krokach, pracować powoli, podtrzymywać kończyny i unikać szarpania. Trzeba obserwować mimikę i reakcje bólowe, a przy wkłuciu chronić miejsce w zgięciu przed nadmiernym ruchem. Dobrze też dobrać rozmiar i materiał koszuli.
Wkłucie w zgięciu łokciowym jest szczególnie narażone na drażnienie, bo łokieć naturalnie się zgina. Podczas ubierania łatwo wtedy o tarcie tkaniny i przypadkowe pociągnięcie. Dlatego ruchy muszą być kontrolowane, a rękaw powinien przechodzić możliwie gładko, bez wymuszania zgięcia.
Podobną zasadę stosuje się przy niedowładzie, bólu pooperacyjnym, opatrunkach, unieruchomieniu, obrzęku lub ograniczeniu zakresu ruchu. Zaczynanie od strony "trudniejszej" pozwala ją ułożyć i ubrać w sposób najbezpieczniejszy, a dopiero potem wykonać prostszą część po stronie sprawniejszej.
Szukaj w treści "czynnika ryzyka" (wkłucie, opatrunek, ból, niedowład). Potem wybierz odpowiedź zgodną z zasadą ochrony tej strony: zaczyna się od kończyny bardziej wrażliwej/ograniczonej. Jeśli opcje obejmują "obie ręce równocześnie", zwykle jest to mniej bezpieczne i mniej kontrolowane.
info

Około 52% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Podczas ubierania osoby niesamodzielnej zaczyna się od strony z ograniczeniem lub elementem wymagającym ochrony, aby wykonać tę część najdelikatniej i z minimalnym poruszaniem."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do kwalifikacji opiekun medyczny (techniki pielęgnacyjne, czynności dnia codziennego)
  • Materiały szkoleniowe placówek ochrony zdrowia dotyczące postępowania z dostępem dożylnym
  • Instrukcje wewnętrzne oddziałów/standardy procedur pielęgnacyjnych (jeśli udostępnione uczniom)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego