KWALIFIKACJA INF8 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 21.
Zależność częstotliwości f [Hz] od okresu T[s] sygnału okresowego jest wyrażona wzorem
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Częstotliwość sygnału okresowego to liczba pełnych cykli w 1 sekundzie, a okres to czas trwania jednego cyklu. Z definicji są to wielkości odwrotne, więc im dłuższy okres T, tym mniejsza częstotliwość f. Dlatego poprawny związek ma postać f = 1/T.

Pełne wyjaśnienie:

W sygnale okresowym przebieg powtarza się co stały czas. Ten czas nazywamy okresem i oznaczamy zwykle literą T. Jeśli jeden pełny cykl trwa T sekund, to w 1 sekundzie zmieści się 1/T takich cykli.

Częstotliwość f opisuje właśnie liczbę cykli w jednostce czasu. Dlatego relacja między tymi wielkościami wynika wprost z definicji:

f = 1/T

Można to też sprawdzić przez jednostki: okres ma jednostkę sekundy [s], a częstotliwość ma jednostkę herca, czyli [1/s]. Wzór 1/T daje dokładnie [1/s], więc jest spójny jednostkowo.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • f = 10*T oraz f = 1*T sugerują proporcjonalność prostą. To przeczy intuicji opartej na definicji: gdy cykl trwa dłużej (T rośnie), cykli w sekundzie jest mniej (f maleje), a nie więcej.
  • f = 10/T zawiera arbitralny współczynnik 10. Taki współczynnik nie wynika z definicji częstotliwości i okresu; bez dodatkowego kontekstu (np. przeliczeń jednostek, których tu nie ma) jest to po prostu nieuzasadnione.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy masz wątpliwość, wykonaj szybki test "na zdrowy rozsądek" i jednostki. Jeśli T zwiększysz dwukrotnie, częstotliwość powinna spaść dwukrotnie. Tylko zależność odwrotna (1/T) spełnia ten warunek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Okres T to czas trwania jednego pełnego powtórzenia przebiegu (jednego cyklu). Jeśli sygnał po czasie T wygląda identycznie jak na początku, to mówimy, że ma okres T. Jednostką okresu jest sekunda.
Częstotliwość f to liczba pełnych cykli sygnału w jednostce czasu. Najczęściej podaje się ją w hercach (Hz), gdzie 1 Hz oznacza 1 cykl na sekundę, czyli jednostkę 1/s.
Jeśli jeden cykl trwa T sekund, to w 1 sekundzie zmieści się 1/T cyklu. A częstotliwość to właśnie "ile cykli na sekundę", więc f = 1/T. To najprostsze wyprowadzenie bez dodatkowych założeń.
Gdy okres rośnie, każdy cykl trwa dłużej. Skoro cykl trwa dłużej, to w tej samej 1 sekundzie uda się "zmieścić" mniej cykli. To dokładnie opisuje zależność odwrotną: większe T oznacza mniejsze f.
Użyj kontroli jednostek: T jest w sekundach [s], a f w [1/s]. Wzór powinien dać jednostkę [1/s]. Tylko 1/T daje poprawną jednostkę. To prosta metoda na testach.
Najpierw odczytaj czas jednego cyklu jako T (np. z liczby działek i podstawy czasu). Potem policz f = 1/T. Jeśli T jest w sekundach, wynik dostaniesz w hercach.
Najczęstsze błędy to: użycie mnożenia zamiast dzielenia, pomylenie jednostek (ms z s), oraz dopisywanie nieuzasadnionych współczynników (np. 10). Pomaga zawsze przeliczyć T do sekund i zrobić kontrolę jednostek.
Tak, pośrednio. W teleinformatyce często analizuje się sygnały zegarowe, synchronizację i przebiegi okresowe w urządzeniach. Rozumienie relacji f–T ułatwia interpretację taktowania, testów oscyloskopowych i podstaw transmisji.
W praktyce częstotliwość podaje się częściej, gdy opisuje się parametry sygnałów (np. zegar, nośna, pasmo). Okres bywa wygodniejszy przy analizie przebiegu w dziedzinie czasu, np. na oscyloskopie.
Jeśli w zadaniu nie ma informacji o przeliczaniu jednostek ani o szczególnych warunkach, to dodatkowy współczynnik (np. 10) zwykle nie wynika z definicji. W relacji okres–częstotliwość podstawowy, definicyjny wzór to f = 1/T.
info

Około 84% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Częstotliwość sygnału okresowego to liczba pełnych cykli w 1 sekundzie, a okres to czas trwania jednego cyklu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Częstotliwość" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Cz%C4%99stotliwo%C5%9B%C4%87 (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Okres (fizyka)" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Okres_(fizyka) (dostęp: 2026-02-27)
  • Khan Academy: "Frequency and period" — https://www.khanacademy.org/science/physics/mechanical-waves-and-sound/ (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podstawy fizyki: dział "ruch drgający i fale" / "wielkości opisujące drgania okresowe"
  • Materiały dydaktyczne z podstaw sygnałów i telekomunikacji (pojęcia: okres, częstotliwość, jednostki)
  • Ćwiczenia z odczytu okresu i częstotliwości z wykresu przebiegu czasowego

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego