KWALIFIKACJA SPL1 + SPL4 - CZERWIEC 2011

PYTANIE NR 41.
Zamówiono 160 szt. długopisów. Cena brutto jednego długopisu wynosi 3 zł, a uzyskany od całości zamówienia rabat wynosi 15%. Określ kwotę na jaką zostanie wystawiona faktura.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość brutto zamówienia to 160 × 3 zł = 480 zł. Rabat 15% oznacza, że płaci się 85% wartości: 480 zł × 0,85 = 408 zł. Dlatego faktura powinna opiewać na 408 zł, a pozostałe kwoty wynikają z pominięcia rabatu lub błędnych obliczeń procentu.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć kwotę faktury, najpierw wyznacza się wartość brutto całego zamówienia. Skoro zamówiono 160 sztuk po 3 zł brutto za sztukę, to wartość przed rabatem wynosi: 160 × 3 zł = 480 zł.

Następnie stosuje się rabat 15% od całości. Rabat to obniżka, więc do zapłaty pozostaje 100% − 15% = 85% wartości. Najwygodniej policzyć to jako: 480 zł × 0,85 = 408 zł. Tę kwotę należy wpisać jako wartość brutto po rabacie na fakturze.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 320 zł może wynikać z przypadkowego pomnożenia 160 × 2 lub innego błędu skali (pominięcia części ceny jednostkowej).
  • 380 zł jest wynikiem niepoprawnego naliczenia rabatu (np. odjęcia błędnie policzonej kwoty rabatu albo zaokrągleń "na oko"). Przy 15% od 480 zł rabat to 72 zł, więc poprawnie: 480 − 72 = 408 zł.
  • 208 zł sugeruje poważne pomylenie procentów z kwotami lub odjęcie rabatu od niewłaściwej podstawy (np. od liczby sztuk).

Wskazówka egzaminacyjna: przy rabacie procentowym zawsze sprawdź, czy liczysz kwotę rabatu (15% z 480 zł = 72 zł), czy kwotę do zapłaty (85% z 480 zł = 408 zł). Obie drogi muszą dać ten sam wynik.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Policz ilość × cenę jednostkową. W tym typie zadań najpierw wyznacza się wartość całkowitą (np. 160 szt. × 3 zł), dopiero potem stosuje rabat. To ogranicza pomyłki i ułatwia kontrolę wyniku.
Rabat 15% oznacza, że cena zostaje obniżona o 15% wartości wyjściowej. Do zapłaty zostaje 85% kwoty. Możesz policzyć rabat (15%) i odjąć go od całości albo od razu policzyć 85% wartości zamówienia.
Najszybsza metoda to policzyć procent do zapłaty: 100% − 15% = 85%, a następnie pomnożyć wartość zamówienia przez 0,85. To zwykle mniej kroków niż liczenie rabatu i odejmowanie.
Cena brutto zawiera podatek i odpowiada temu, co zwykle widnieje jako kwota do zapłaty na dokumencie sprzedaży. W takich zadaniach nie rozbijasz VAT, tylko pracujesz na kwotach "końcowych". Gdyby chodziło o netto, w treści byłoby to wskazane.
Najpierw oblicz wartość zamówienia, a potem policz 15% tej kwoty. Przykładowo: jeśli całość to 480 zł, to 10% to 48 zł, 5% to 24 zł, razem 15% to 72 zł. Kwota po rabacie to 480 − 72.
Matematycznie wyjdzie to samo, jeśli zrobisz to poprawnie, ale bezpieczniej jest liczyć od sumy zamówienia. W praktyce rabat jest zwykle naliczany na dokumencie od wartości pozycji lub całego dokumentu, a wynik kontroluje się na wartości końcowej faktury.
Najczęstsze pomyłki to: liczenie 15% jako kwoty do zapłaty (zamiast rabatu), odejmowanie "15" od ceny w zł, pominięcie mnożenia ilości przez cenę, oraz mylenie 0,15 z 15. Pomaga zapis: "do zapłaty = 85% wartości".
Gdy rabat jest jeden i podany w procentach, liczenie 85% jest zwykle szybsze i mniej podatne na błąd. Odejmowanie rabatu bywa wygodne, gdy chcesz dodatkowo podać kwotę samej obniżki (np. do kontroli, ile "zaoszczędzono").
Zaokrąglenia stosuje się, gdy pojawiają się grosze (np. 0,99 zł) lub ułamki grosza. W przedstawionych danych wynik jest całkowity (408 zł), więc nie ma potrzeby zaokrąglania. Na egzaminie i w fakturach zwykle podaje się kwoty do 2 miejsc po przecinku.
Zrób kontrolę w dwóch krokach: (1) policz rabat: 15% z wartości zamówienia, (2) odejmij od wartości wyjściowej. Potem porównaj z metodą "× 0,85". Jeśli oba wyniki są takie same, masz bardzo dużą pewność poprawności.
info

Statystycznie 76% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Procent" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Rabat" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Rabat (dostęp: 2026-02-27)
  • Khan Academy (PL): "Procenty" (dział: procent jako część całości) – https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-fractions/arith-review-percent (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały szkolne z matematyki: procenty i obniżki cen (dział: procenty)
  • Zadania praktyczne z kalkulacji handlowych (cena, rabat, narzut)
  • Instrukcje użytkownika systemów sprzedażowo-magazynowych (moduł: rabaty na dokumentach)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego