KWALIFIKACJA INF2 - STYCZEŃ 2018 (test 2)

PYTANIE NR 2.
Zapis liczby siedem w systemie ósemkowym to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W systemie ósemkowym do zapisu liczb używa się cyfr od 0 do 7. Liczba "siedem" ma więc identyczną postać cyfrową jak w zapisie dziesiętnym, zmienia się jedynie oznaczenie podstawy systemu. Dlatego poprawny jest zapis 7 z dopiskiem/indeksem wskazującym system ósemkowy.

Pełne wyjaśnienie:

System ósemkowy jest systemem pozycyjnym o podstawie 8. Oznacza to, że w zapisie można używać wyłącznie cyfr: 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7. Każda pozycja w liczbie ma wagę będącą potęgą 8 (… 82, 81, 80).

Liczba "siedem" jest mniejsza od 8, więc w systemie ósemkowym mieści się w pojedynczej cyfrze i zapisuje się ją po prostu jako 7. Różnica między systemami nie polega tu na zmianie cyfry, tylko na oznaczeniu podstawy (np. dopiskiem lub indeksem), aby nie pomylić systemu ósemkowego z innym.

Dlatego odpowiedź "7(O)" jest poprawna, bo wskazuje wartość 7 oraz (zgodnie z konwencją zadania) oznacza system ósemkowy. Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne, ponieważ używają innych oznaczeń podstawy:

  • "7(B)" sugeruje system binarny (podstawa 2). Co prawda wartość 7 w binarnym istnieje, ale zapis "7" nie jest poprawnym zapisem binarnym, bo w binarnym dozwolone są tylko cyfry 0 i 1.
  • "7(D)" sugeruje system dziesiętny (podstawa 10). To byłby zapis dziesiętny, a pytanie dotyczy ósemkowego.
  • "7(H)" sugeruje system szesnastkowy (podstawa 16). To byłby zapis w innym systemie niż wymagany.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy liczba jest mniejsza od podstawy systemu, jej zapis w tym systemie jest identyczny jak "cyfra" tej liczby, a kluczowe staje się poprawne rozpoznanie podstawy i dozwolonych cyfr.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
System ósemkowy to system pozycyjny o podstawie 8. Oznacza to, że do zapisu liczb używa się tylko cyfr 0–7. Każda kolejna pozycja w liczbie ma wagę będącą potęgą 8, np. 80, 81, 82.
Ponieważ 7 jest mniejsze od podstawy 8, można je zapisać jedną cyfrą bez "przeniesień" na wyższe pozycje. W takich przypadkach zapis cyfrowy bywa identyczny, a różni się jedynie oznaczeniem podstawy (np. dopiskiem, indeksem).
Najczęściej po oznaczeniu podstawy: dopisku (np. (2), (8), (10), (16)) albo indeksie. Czasem spotyka się skróty literowe (np. B, D, H, O). W razie wątpliwości sprawdź też, czy cyfry są dozwolone w danej podstawie.
Jako "ciąg znaków" 7 może wystąpić w wielu systemach, ale jego znaczenie zależy od podstawy podanej w zadaniu. Bez oznaczenia podstawy łatwo o błąd interpretacji. W testach zwykle chodzi o wskazanie zapisu wraz z jednoznacznym oznaczeniem systemu.
Najczęściej "B" wskazuje zapis binarny (podstawa 2). W systemie binarnym dozwolone są tylko cyfry 0 i 1. Dlatego zapis zawierający cyfrę 7 nie może być poprawnym zapisem binarnym, nawet jeśli wartość liczby "7" da się w binarnym przedstawić.
"D" zwykle oznacza system dziesiętny (podstawa 10), czyli standardowy zapis używany na co dzień. W zadaniach egzaminacyjnych dopisek "D" ma odróżnić zapis dziesiętny od binarnego, ósemkowego czy szesnastkowego. Bez tego dopisku zapis bywa niejednoznaczny.
"H" najczęściej oznacza zapis szesnastkowy (hex, podstawa 16). W systemie szesnastkowym poza cyframi 0–9 używa się też liter A–F. Jeśli zadanie dotyczy systemu ósemkowego, dopisek "H" będzie wskazywał złą podstawę, nawet gdy sama cyfra wygląda poprawnie.
Stosuje się grupowanie bitów po 3, bo 23=8. Dzielisz zapis binarny na trójki od prawej strony, a każdą trójkę zamieniasz na jedną cyfrę ósemkową. To metoda szybka i często pojawia się w zadaniach z systemów liczbowych.
Bardzo często w systemach Unix/Linux przy uprawnieniach plików, np. w poleceniu chmod (wartości typu 755, 644). To zapis ósemkowy opisujący bity praw dostępu. Znajomość podstawy 8 pomaga poprawnie interpretować i nadawać uprawnienia.
Typowe błędy to: nieuwzględnienie oznaczenia podstawy, mylenie skrótów (B/D/H/O), oraz założenie, że "skoro cyfra jest taka sama, to system nie ma znaczenia". Warto też pamiętać, że w ósemkowym nie występują cyfry 8 i 9.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 72% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "W systemie ósemkowym do zapisu liczb używa się cyfr od 0 do 7."

Źródła:

  • Wikipedia: System ósemkowy — https://pl.wikipedia.org/wiki/System_%C3%B3semkowy (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia: System pozycyjny — https://pl.wikipedia.org/wiki/System_pozycyjny (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia: System liczbowy — https://pl.wikipedia.org/wiki/System_liczbowy (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik/rozdział o systemach liczbowych w podstawach informatyki
  • Ćwiczenia z konwersji między systemami: binarny–ósemkowy–dziesiętny–szesnastkowy
  • Dokumentacja/poradniki o uprawnieniach plików w Linux (zapis ósemkowy chmod)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego