Soczewka sferocylindryczna w zapisie sph/cyl/oś opisuje moc optyczną w dwóch meridianach głównych (prostopadłych do siebie). Kluczowa zasada praktyczna brzmi:
- w meridianie zgodnym z osią cylindra moc cylindra wynosi 0, więc moc całkowita = sph,
- w meridianie prostopadłym do osi cylindra moc cylindra działa w pełni, więc moc całkowita = sph + cyl,
- meridian prostopadły do osi 75° to 75° + 90° = 165° (w standardzie osi 0–180°).
Dla zapisu: sph −1,50; cyl −2,50; axe 75°:
- Meridian 75°: moc = sph = −1,50 D.
- Meridian 165°: moc = sph + cyl = −1,50 + (−2,50) = −4,00 D.
Zatem poprawna odpowiedź musi zawierać dokładnie te dwie moce przypisane do dwóch prostopadłych osi. Para cyl −1,50 axe 165°; cyl −4,00 axe 75° wskazuje moce w meridianach 165° i 75° w sposób zgodny z obliczeniem (−4,00 D w 165° oraz −1,50 D w 75°), więc jest równoważna.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- …; cyl −1,00 axe 75° – daje niewłaściwą moc w jednym z meridianów (nie uzyskuje wartości −4,00 D, która wynika z sph+cyl).
- cyl −1,50 axe 75°; cyl −4,00 axe 165° – moce są przypisane do niewłaściwych osi (zamiana meridianów psuje zgodność z zasadą "oś cylindra = sph").
- …; cyl −2,50 axe 165° – pojawia się wartość cyl −2,50 jako moc w meridianie, ale w meridianach mają wystąpić moce całkowite (−1,50 oraz −4,00), a nie sama wartość cylindra.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze licz najpierw sph oraz sph+cyl, potem dopisz osie: oś cylindra i oś prostopadłą (+90°). To minimalizuje pomyłki znaków i osi.
