Wysokościomierz pokazany na ilustracji to typowy hipsometr optyczny (np. Suunto PM-5/1520) oparty na zasadzie trygonometrycznej. Aby wyznaczyć wysokość drzewa, w praktyce trzeba znać odległość od pnia i wykonać dwa celowania: na wierzchołek oraz na podstawę (lub punkt odniesienia przy innym układzie terenu). Różnica odczytów odpowiada wysokości drzewa (zależnie od metody i warunków terenowych).
Stwierdzenie "wykonanie pomiaru wysokości wyłącznie z odległości 15/20 m zgodnie ze skalami przyrządu" nie opisuje zasady pomiaru, bo skale 1:15 i 1:20 są przede wszystkim ułatwieniem bezpośredniego odczytu przy odległościach bazowych 15 m i 20 m. W praktyce dopuszcza się także pomiar z wielokrotności tych odległości (np. 30 m, 40 m), a w razie potrzeby również pracę z inną odległością przy wykorzystaniu skali kątowej i zależności trygonometrycznych. Dlatego "wyłącznie" czyni tę odpowiedź błędną.
Pozostałe stwierdzenia są typowymi elementami procedury:
- "Wykonanie pomiaru wysokości z odległości przybliżonej do wysokości drzewa" to praktyczna zasada dendrometryczna. Dobór odległości zbliżonej do wysokości daje korzystne kąty celowania (często dąży się do ok. 45°), co ogranicza wpływ błędów obserwacji.
- "Celowanie wysokościomierzem na wierzchołek drzewa" jest konieczne, bo odczyt dla górnego punktu wyznacza składową odpowiadającą wysokości ponad poziomem obserwatora.
- "Celowanie wysokościomierzem na podstawę drzewa" jest równie istotne, ponieważ pozwala uwzględnić położenie podstawy względem obserwatora (na terenie płaskim lub pochyłym) i poprawnie wyznaczyć różnicę odczytów.
Na egzaminie warto zapamiętać: skale 15/20 m są najczęściej używane, ale przyrząd nie jest do nich ograniczony. Typowym błędem jest uznanie, że pomiar można wykonać tylko z 15 m lub 20 m.
