W umowie spedycji kluczowe jest rozróżnienie między spedycją (organizacja i koordynacja przewozu) a przewozem (fizyczne przemieszczenie ładunku przez przewoźnika). Zbiór postanowień, który w praktyce branżowej szczegółowo opisuje prawa i obowiązki stron współpracy spedytor–zleceniodawca, to OPWS (Ogólne Polskie Warunki Spedycyjne).
OPWS ma charakter wzorca umownego: nie jest "źródłem prawa" w sensie ustaw, lecz działa wtedy, gdy strony skutecznie włączą go do umowy (najczęściej przez odesłanie w zleceniu lub umowie ramowej) i gdy zleceniodawca miał możliwość zapoznania się z treścią wzorca. W praktyce OPWS porządkuje m.in. zasady składania ofert, zawarcia i wykonania zlecenia spedycyjnego, zakres odpowiedzialności, ubezpieczenie cargo, procedury reklamacyjne, prawo zastawu oraz terminy przedawnienia roszczeń.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- AGTC dotyczy obszaru związanego z transportem/infrastrukturą i transportem kombinowanym, a nie wzorca regulującego relację zleceniodawca–spedytor w umowie spedycji.
- SMGS to regulacje dotyczące przewozu kolejowego (reżim przewozowy), czyli inny typ relacji prawnej niż umowa spedycji.
- IMDGC (IMDG Code) odnosi się do ładunków niebezpiecznych w transporcie morskim, a więc do zasad bezpieczeństwa przewozu, nie do praw i obowiązków stron umowy spedycji.
Na egzaminie warto zapamiętać praktyczną regułę: gdy pytanie dotyczy umowy spedycji i standardowych postanowień współpracy handlowej, najczęściej chodzi o OPWS; gdy dotyczy przewozu, częściej pojawiają się konwencje i regulaminy przewozowe.
