KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 16.
Zdjęcie koszuli nocnej pacjentce, która ma bolesną i zasinioną prawą kończynę górną i prawy bok tułowia, należy rozpocząć od
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podczas rozbierania pacjenta z bolesną/urazową kończyną najpierw uwalnia się stronę zdrową, aby nie poruszać niepotrzebnie strony chorej. Kończynę bolesną zdejmuje się na końcu, delikatnie, w zakresie tolerowanym przez pacjenta. Dlatego zaczyna się od lewej kończyny górnej, a dopiero potem przez głowę.

Pełne wyjaśnienie:

W opiece nad osobą chorą kluczowa jest zasada: nie nasilać bólu i nie pogarszać urazu. Przy zdejmowaniu koszuli nocnej u pacjentki z bolesną i zasinioną prawą kończyną górną (oraz bolesnym prawym bokiem tułowia) należy tak dobrać kolejność, aby jak najmniej poruszać stroną objętą dolegliwościami.

Odpowiedź "lewej kończyny górnej, potem głowa." jest poprawna, ponieważ przy rozbieraniu w pierwszej kolejności uwalnia się kończynę sprawniejszą/zdrową. Dzięki temu można następnie ostrożnie przełożyć materiał przez głowę i dopiero na końcu z minimalnym ruchem uwolnić kończynę bolesną, kontrolując zakres ruchu i tempo.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "głowy, potem kończyna górna prawa." – rozpoczęcie od głowy często wymaga pociągania materiału w okolicy barków i klatki piersiowej. Może to wywołać dodatkowy dyskomfort po stronie prawej i utrudniać bezpieczne uwolnienie bolesnej kończyny.
  • "prawej kończyny górnej, potem głowa." – zdejmowanie od razu z kończyny bolesnej zwykle nasila ból, może zwiększyć ryzyko szarpnięcia, a przy krwiaku/stłuczeniu powoduje niepotrzebny ucisk i ruch w stawie barkowym/łokciowym.
  • "głowy, potem kończyna górna lewa." – podobnie jak wyżej: zdjęcie przez głowę na początku niepotrzebnie angażuje obręcz barkową i tułów; dodatkowo nie zabezpiecza zasady pozostawienia kończyny chorej na koniec.

Wskazówki praktyczne na egzamin i w pracy:

  • Zapytaj pacjenta o ból i poproś o współpracę w granicach możliwości.
  • Wykonuj ruchy wolno, bez szarpania, kontrolując kończynę urazową.
  • Pamiętaj o regule: rozbieranie – zdrowa najpierw, chora na końcu; ubieranie działa odwrotnie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosuje się zasadę minimalizacji bólu: najpierw zdejmuje się odzież ze strony zdrowszej/sprawniejszej, a dopiero na końcu z kończyny bolesnej. Dzięki temu ogranicza się ruch w miejscu urazu i zmniejsza ryzyko szarpnięcia oraz dodatkowego dyskomfortu.
Zaczęcie od bolesnej ręki zwykle wymaga największego manewrowania materiałem przy barku i łokciu, co może nasilić ból i zwiększyć ryzyko niekontrolowanego ruchu. Bezpieczniej jest pozostawić stronę chorą na koniec i wykonywać ruchy wolno, pod kontrolą.
Należy przerwać ruch, zapytać o lokalizację i natężenie bólu, a następnie zmienić technikę: poluzować materiał, wykonywać ruchy mniejszym zakresem, asekurować staw. Jeśli to możliwe, poprosić pacjenta o współpracę i dostosować tempo do jego tolerancji.
Przy ubieraniu pacjenta z bolesną kończyną zwykle zakłada się odzież najpierw na stronę chorą, aby ograniczyć późniejsze manipulacje bolesnym stawem. Przy rozbieraniu jest odwrotnie: najpierw strona zdrowa, a strona bolesna na końcu.
Częsty błąd to mylenie zasad ubierania z rozbieraniem (odwrócenie kolejności) oraz automatyczne zaczynanie od "głowy", bo tak bywa przy samodzielnym rozbieraniu. Na egzaminie zawsze trzeba uwzględnić informację o bólu/urazie i chronić stronę chorą.
Nie. Nie ma uniwersalnej zasady "zawsze lewa" albo "zawsze prawa". Kolejność wynika ze stanu pacjenta: przy bólu, urazie lub ograniczeniu ruchu zaczyna się od strony zdrowszej i kończy na stronie chorej, niezależnie od tego, czy jest to lewa czy prawa.
Należy najpierw poluzować materiał przy szyi, poprosić pacjenta o lekkie pochylenie głowy (jeśli może), a następnie delikatnie unieść koszulę, unikając ciągnięcia za bolesny bark. Ruch powinien być płynny i wykonywany w tempie akceptowanym przez pacjenta.
Zasinienie może wskazywać na stłuczenie i krwiak, czyli tkanki są wrażliwe na ucisk i ruch. W praktyce oznacza to konieczność delikatnych manipulacji, unikania szarpania oraz takiego doboru kolejności rozbierania/ubierania, by ograniczyć poruszanie bolesną okolicą.
Warto zapytać o ból (gdzie i jak silny), o to, czy pacjent może unieść rękę lub pochylić głowę, czy ma zawroty głowy oraz czy woli wykonywać część czynności sam. Pozwala to dobrać bezpieczną technikę i uniknąć nagłego nasilenia dolegliwości.
Ustaw łóżko na wygodnej wysokości, zabezpiecz intymność (parawan/zasłona), przygotuj czystą bieliznę i okrycie. Zapewnij stabilne podparcie kończyny bolesnej (np. poduszka). Dobra organizacja zmniejsza czas manipulacji i ryzyko bólu u pacjenta.
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że podczas rozbierania pacjenta z bolesną/urazową kończyną najpierw uwalnia się stronę zdrową, aby nie poruszać niepotrzebnie strony chorej.

Materiały:

  • Podręczniki do kwalifikacji opiekun medyczny (dział: czynności higieniczne i pielęgnacyjne; techniki ubierania/rozbierania)
  • Materiały dydaktyczne szkół policealnych: procedury toalety i zmiany bielizny u pacjenta niesamodzielnego
  • Filmy instruktażowe jednostek edukacyjnych (uczenie technik bezpiecznego transferu i czynności pielęgnacyjnych) – do porównania z zasadą: rozbieranie zaczyna się od strony zdrowej, a kończy na chorej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego