KWALIFIKACJA MED9 - CZERWIEC 2011

PYTANIE NR 26.
Zgodnie z aktualnym rozporządzeniem w sprawie wydawania z apteki produktów leczniczych, w jakich przypadkach farmaceuta może odmówić realizacji recepty?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby odpowiedzieć na pytanie o przesłanki odmowy, trzeba oprzeć się na aktualnym stanie prawnym.
Przepisy z 2002 r. nie obowiązują, więc nie mogą stanowić podstawy. Bez wglądu w pełne brzmienie aktualnego rozporządzenia nie da się rzetelnie i kompletnie wypunktować przypadków odmowy.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy konkretnych przypadków, w których farmaceuta może odmówić realizacji recepty. Taka odpowiedź musi wynikać z aktualnie obowiązujących przepisów, bo tylko one mogą być podstawą działania w aptece.

Odpowiedź: "Nie można tego jednoznacznie określić bez dostępu do pełnego brzmienia aktualnych przepisów, które wskazują przesłanki i procedurę odmowy" jest poprawna w realiach tego zadania, ponieważ z dostarczonych informacji wynika, że wcześniejsze rozporządzenie z 2002 r. utraciło moc, a pytanie odwołuje się do aktualnego rozporządzenia. Skoro nie podano pełnego tekstu aktualnych regulacji ani zamkniętego katalogu przesłanek, nie da się uczciwie wskazać kompletnych "przypadków" wyłącznie na podstawie fragmentu nieaktualnego aktu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Może odmówić zawsze, gdy uzna to za zasadne..." sugeruje dowolność decyzji. W praktyce odmowa nie może opierać się wyłącznie na subiektywnej ocenie stanu zdrowia pacjenta, tylko na przesłankach formalnych i procedurach wynikających z przepisów oraz zasad bezpieczeństwa obrotu.
  • "Może odmówić wyłącznie z powodu braku danego leku..." myli brak dostępności produktu z prawną odmową realizacji. Brak leku na stanie nie jest "przesłanką odmowy" w sensie katalogu prawnego; recepta może zostać zrealizowana w innej aptece, a sytuacja dotyczy raczej zaopatrzenia niż ważności dokumentu.
  • "Może odmówić w pięciu przypadkach wymienionych w rozporządzeniu z 2002 r...." opiera się na akcie, który (zgodnie z podanym kontekstem) nie obowiązuje. Nawet jeśli lista jest logiczna i spotykana w materiałach archiwalnych, nie można jej stosować jako podstawy prawnej po utracie mocy aktu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu pojawia się wycinek aktu prawnego, zawsze sprawdź rok, tytuł i czy dokument jest aktualny. Na egzaminie często testuje się umiejętność odróżnienia przepisów uchylonych od obowiązujących oraz unikanie odpowiedzi "z pamięci" z dawnych materiałów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To decyzja o niewydaniu leku na podstawie przedstawionej recepty, gdy nie są spełnione warunki realizacji (np. wątpliwości co do dokumentu lub danych). Odmowa nie jest "dowolna" – powinna wynikać z przepisów i procedur bezpieczeństwa.
Bo odpowiada zawodowo za wydanie produktu leczniczego i ma obowiązek działać tak, aby ograniczać ryzyko fałszerstw oraz nadużyć. Weryfikacja recepty chroni pacjenta, aptekę i system ochrony zdrowia przed nieuprawnionym wydaniem leków.
Nie w ścisłym znaczeniu. Brak produktu w danej aptece oznacza problem dostępności, a nie "prawną przesłankę odmowy" związaną z dokumentem. Pacjent może zrealizować receptę w innej aptece albo zamówić lek, jeśli jest to możliwe.
Sprawdź rok i informację o utracie mocy/uchyleniu (często w przypisach, tekście jednolitym lub bazach Dz.U.). Na egzaminie warto pamiętać, że stare rozporządzenia mogą być zastąpione nowszymi, a wtedy nie wolno opierać odpowiedzi na ich treści.
Najczęściej: podejrzenie fałszerstwa, nieczytelne lub sprzeczne dane, brak możliwości weryfikacji istotnych informacji, nietypowe ilości lub częstotliwość realizacji sugerująca nadużycia. W takich przypadkach farmaceuta powinien postępować zgodnie z procedurami i przepisami.
Bo pytanie "w jakich przypadkach" wymaga wskazania przesłanek (konkretów), a nie odesłania do prawa bez treści. Taka odpowiedź nie sprawdza wiedzy i nie pozwala ocenić, czy zdający zna rzeczywiste podstawy odmowy.
Nie jako jedynej podstawy. Farmaceuta może zgłaszać wątpliwości i rekomendować kontakt z lekarzem, ale odmowa realizacji recepty musi być oparta na przesłankach i procedurach wynikających z prawa oraz zasad bezpieczeństwa obrotu produktami leczniczymi.
Zawsze gdy w treści zadania lub na ilustracji pojawia się tytuł aktu z dawną datą. To częsty "haczyk" – zdający przepisuje zapamiętaną listę przesłanek, mimo że akt utracił moc. Warto kierować się aktualnym stanem prawnym.
Najczęstsze to: mylenie braku leku z odmową, opieranie się na nieobowiązujących przepisach, uznawanie że farmaceuta "musi wydać wszystko", albo że może odmówić "kiedy chce". Pomaga czytanie uważnie podstawy prawnej i zakresu pytania.
Ucz się pracy z tekstem prawnym: sprawdzaj tekst jednolity, daty obowiązywania i definicje. Rób fiszki z kluczowych pojęć (realizacja recepty, weryfikacja, odmowa) i ćwicz zadania, w których trzeba odróżnić przepisy aktualne od uchylonych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 36% zdających egzamin. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby odpowiedzieć na pytanie o przesłanki odmowy, trzeba oprzeć się na aktualnym stanie prawnym.Przepisy z 2002 r. nie obowiązują, więc nie mogą stanowić podstawy.

Źródła:

  • Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 12 października 2018 r. w sprawie zapotrzebowań oraz wydawania z apteki produktów leczniczych, tekst jednolity: Dz.U. 2022 poz. 1164
  • Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 października 2002 r. w sprawie wydawania z apteki produktów leczniczych i wyrobów medycznych, Dz.U. 2002 Nr 183 poz. 1531 (akt nieobowiązujący – utrata mocy wskazana w kontekście zadania)

Materiały:

  • Tekst jednolity rozporządzenia: Dz.U. 2022 poz. 1164 (wydawanie z apteki produktów leczniczych)
  • Materiały szkoleniowe izb aptekarskich dotyczące realizacji recept i odpowiedzialności zawodowej
  • Komentarze i opracowania z prawa farmaceutycznego dotyczące realizacji recept (publikacje prawnicze/farmaceutyczne)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego