KWALIFIKACJA SPO4 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 2.
Zgodnie z modelem piramidy potrzeb Abrahama Maslowa potrzeba bezpieczeństwa
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W modelu Maslowa potrzeby mają układ hierarchiczny: najpierw zaspokaja się potrzeby fizjologiczne (np. jedzenie, sen), a dopiero potem potrzeby bezpieczeństwa. Dlatego poprawne jest stwierdzenie, że potrzeba bezpieczeństwa jest możliwa do zaspokojenia po zaspokojeniu potrzeb fizjologicznych.

Pełne wyjaśnienie:

Model piramidy potrzeb Abrahama Maslowa opisuje hierarchię motywów człowieka: potrzeby niższego rzędu zwykle muszą być zaspokojone w stopniu podstawowym, aby potrzeby wyższego rzędu stały się dominujące. W klasycznym ujęciu fundament stanowią potrzeby fizjologiczne (np. sen, jedzenie, odpoczynek). Dopiero po nich pojawia się potrzeba bezpieczeństwa, rozumiana jako stabilność, przewidywalność, ochrona przed zagrożeniem.

Dlatego odpowiedź "jest możliwa do zaspokojenia po zaspokojeniu potrzeb fizjologicznych." jest zgodna z logiką hierarchii: gdy dziecko jest głodne, niewyspane lub odczuwa dyskomfort, trudno oczekiwać, że będzie czuło się bezpiecznie i spokojnie. Najpierw trzeba zadbać o bazę biologiczną, a następnie budować poczucie bezpieczeństwa poprzez stałe rytuały, opiekę dorosłych, jasne zasady i bezpieczne otoczenie.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe z następujących powodów:

  • "jest możliwa do zaspokojenia po zaspokojeniu potrzeby szacunku." – potrzeba szacunku jest zaliczana do potrzeb wyższego rzędu niż bezpieczeństwo, więc nie poprzedza jej w hierarchii.
  • "tworzy fundament piramidy." – fundamentem klasycznej piramidy są potrzeby fizjologiczne; bezpieczeństwo jest poziomem następnym.
  • "tworzy szczyt piramidy." – szczyt kojarzy się z potrzebami najwyższego rzędu (np. związanymi z samorealizacją), a nie z bezpieczeństwem.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj kolejność od "ciała" do "psychiki": najpierw fizjologia, potem bezpieczeństwo, następnie relacje/przynależność, dalej uznanie/szacunek, a na końcu potrzeby najwyższego rzędu. W opiece nad dzieckiem ta logika pomaga ustalać priorytety działań wspierających.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Piramida potrzeb Maslowa to model opisujący hierarchię ludzkich potrzeb, gdzie zwykle najpierw zaspokajane są potrzeby podstawowe, a dopiero potem wyższe. W praktyce oznacza to, że głód, sen i komfort fizyczny wpływają na to, czy pojawi się poczucie bezpieczeństwa i gotowość do relacji oraz nauki.
Na dole piramidy znajdują się potrzeby fizjologiczne, czyli związane z funkcjonowaniem organizmu (np. jedzenie, sen, odpoczynek). W opiece nad dzieckiem ich niezaspokojenie szybko daje sygnały w zachowaniu: płacz, rozdrażnienie, wycofanie lub trudności z koncentracją.
Potrzeba bezpieczeństwa staje się kluczowa po zaspokojeniu potrzeb fizjologicznych na podstawowym poziomie. Jeśli dziecko jest niewyspane lub głodne, jego uwaga i emocje będą skupione na dyskomforcie, a nie na budowaniu poczucia stabilności i zaufania do otoczenia.
Szczyt piramidy odnosi się do potrzeb najwyższego rzędu, które zwykle aktywizują się, gdy potrzeby bazowe są względnie stabilne. Bezpieczeństwo jest ważne, ale w klasycznym układzie jest poziomem podstawowym, "wcześniejszym" niż potrzeby uznania czy samorealizacji.
Wspieraj ją przez przewidywalność i stabilność: stały plan dnia, jasne zasady, spokojne reakcje dorosłego, bezpieczną przestrzeń oraz adekwatny nadzór. Ważne są też rytuały (powitania, zasypiania) i informowanie dziecka o zmianach, aby zmniejszać niepewność.
Potrzeby fizjologiczne dotyczą ciała (głód, pragnienie, sen, ból, dyskomfort). Bezpieczeństwo dotyczy stabilności i ochrony (poczucie, że dorosły jest dostępny, zasady są stałe, otoczenie nie zagraża). W praktyce najpierw usuwa się dyskomfort fizyczny, potem porządkuje warunki bezpieczeństwa.
W klasycznym ujęciu potrzeba szacunku/uznania jest wyżej niż bezpieczeństwo. Oznacza to, że zwykle nie staje się dominująca, gdy brakuje stabilności i ochrony. U dzieci widać to szczególnie: bez poczucia bezpieczeństwa trudniej o odwagę społeczną i budowanie samooceny.
Często myli się kolejność poziomów (np. uznaje bezpieczeństwo za "fundament" zamiast fizjologii) albo wybiera się odpowiedź intuicyjnie, bez odtworzenia całej hierarchii. Pomaga zapamiętać: najpierw "ciało" (fizjologia), potem "ochrona" (bezpieczeństwo), dopiero później sprawy społeczne i rozwój.
Stosuj prostą zasadę: od podstaw biologicznych do rozwoju. Najpierw fizjologia, potem bezpieczeństwo, następnie relacje/przynależność, dalej uznanie/szacunek, a na końcu potrzeby najwyższe. W nauce pomagają fiszki i ćwiczenia na przykładach zachowań dziecka w codziennych sytuacjach.
To model ogólny, który porządkuje myślenie o motywacji, ale w realnym życiu potrzeby mogą się mieszać i różnie ujawniać. W opiece warto traktować go jako wskazówkę: najpierw sprawdź czynniki podstawowe (sen, głód, komfort), a potem oceniaj potrzeby emocjonalne i społeczne.
info

Około 82% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "W modelu Maslowa potrzeby mają układ hierarchiczny: najpierw zaspokaja się potrzeby fizjologiczne (np. jedzenie, sen), a dopiero potem potrzeby bezpieczeństwa."

Źródła:

  • Maslow, A. H., "A Theory of Human Motivation", Psychological Review, 1943, Vol. 50(4), s. 370–396 (opis hierarchii potrzeb).
  • Encyklopedia PWN, hasło: "Maslow Abraham Harold" oraz omówienie koncepcji hierarchii potrzeb (źródło encyklopedyczne).
  • APA Dictionary of Psychology (American Psychological Association), hasło: "Maslow's hierarchy of needs" (definicja i opis koncepcji).

Materiały:

  • Podręczniki z psychologii rozwojowej dla kierunków opiekuńczo-wychowawczych (rozdziały o motywacji i potrzebach)
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ do kwalifikacji dotyczące potrzeb dziecka i bezpieczeństwa emocjonalnego
  • Notatki i schematy porządkujące poziomy piramidy potrzeb (mapy myśli, fiszki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego