KWALIFIKACJA BUD18 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 14.
Zgodnie z Rozporządzeniem w sprawie bazy danych obiektów topograficznych oraz mapy zasadniczej, przedstawiony znak kartograficzny stosowany jest do oznaczania na mapie zasadniczej punktu geodezyjnej osnowy
Ilustracja przedstawia znak kartograficzny w formie trójkąta równobocznego z kropką umieszczoną centralnie wewnątrz.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Mapa zasadnicza używa standaryzowanych znaków kartograficznych do opisu elementów osnowy geodezyjnej.
Znak z zadania odpowiada punktowi osnowy poziomej, a jego wariant wskazuje na klasę "podstawową", nie "szczegółową". Dlatego właściwe jest oznaczenie punktu osnowy poziomej podstawowej.

Pełne wyjaśnienie:

Na mapie zasadniczej punkty osnowy geodezyjnej prezentuje się za pomocą znaków kartograficznych, które rozróżniają zarówno rodzaj osnowy (pozioma/sytuacyjna vs wysokościowa), jak i jej rangę (podstawowa vs szczegółowa). W praktyce oznacza to, że sam fakt "to jest punkt osnowy" nie wystarcza – kluczowe jest jeszcze, jaki to typ osnowy i do której grupy dokładnościowej/organizacyjnej należy.

Odpowiedź "poziomej podstawowej" jest poprawna, bo wskazany znak (zgodnie z przyjętą symboliką mapy zasadniczej) identyfikuje punkt osnowy poziomej oraz jego wariant odpowiada klasie podstawowej. To są punkty wykorzystywane jako odniesienie w pracach pomiarowych i opracowaniach, a ich oznaczenia muszą być jednoznaczne.

  • Odpowiedź "poziomej szczegółowej" jest błędna, ponieważ myli rangę osnowy: "szczegółowa" to inna kategoria punktów i zwykle ma odrębny wariant symbolu lub opis.
  • Odpowiedź "wysokościowej podstawowej" jest błędna, bo dotyczy innego rodzaju osnowy: osnowa wysokościowa odnosi się do układu wysokości i znaków związanych z reperami/elementami wysokościowymi, a nie do sytuacyjnego (poziomego) położenia punktu.
  • Odpowiedź "wysokościowej szczegółowej" jest błędna z dwóch powodów naraz: zmienia zarówno rodzaj osnowy (na wysokościową), jak i jej rangę (na szczegółową).

Wskazówka egzaminacyjna: rozbij odpowiedzi na dwa człony i sprawdzaj je osobno: najpierw pozioma vs wysokościowa, potem podstawowa vs szczegółowa. To zmniejsza ryzyko pomyłki wynikającej z podobieństwa brzmienia odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To zbiór punktów odniesienia służących do określania położenia w poziomie (współrzędnych) w przyjętym układzie odniesienia. "Podstawowa" oznacza wyższą rangę w hierarchii osnów, wykorzystywaną jako pewne odniesienie do zakładania i kontroli osnów niższych.
Osnowa pozioma dotyczy położenia punktów w planie (X, Y), a osnowa wysokościowa dotyczy wysokości (H). Na mapie zasadniczej są to różne informacje i zwykle mają różne znaki/oznaczenia, bo służą do innych rodzajów pomiarów i kontroli.
Trzeba znać symbolikę mapy zasadniczej: różne rangi osnowy mogą mieć różne warianty znaków (np. detal znaku, opis, sposób wyróżnienia). Na egzaminie kluczowe jest skojarzenie konkretnego znaku z właściwą kategorią "podstawowa" albo "szczegółowa".
Znaki kartograficzne zapewniają jednoznaczność i czytelność mapy. Dzięki nim każdy użytkownik (geodeta, projektant, urząd) interpretuje punkt osnowy tak samo, bez domysłów. To ogranicza błędy przy doborze punktów do pomiarów i przy analizie dokumentacji.
Najczęściej myli się: (1) osnowę poziomą z wysokościową, bo obie są "osnową", (2) rangę podstawowa/szczegółowa, bo brzmi podobnie i bywa uczona łącznie, oraz (3) podejmuje się zgadywanie bez rozpoznania znaku kartograficznego.
Nie powinien. W standardowej symbolice mapy zasadniczej rodzaj obiektu (poziomy vs wysokościowy) musi być rozróżnialny, bo inaczej mapa traci wartość informacyjną. Jeśli znaki wyglądałyby identycznie, prowadziłoby to do błędów w doborze punktów do prac pomiarowych.
Gdy potrzebujesz wiarygodnego odniesienia do zakładania osnowy pomiarowej, kontroli wyników lub realizacji inwestycji. Punkty wyższej rangi są istotne m.in. przy pomiarach realizacyjnych, kontrolnych i przy pracach wymagających spójności z układem odniesienia.
Najskuteczniejsze jest uczenie się przez rozpoznawanie: rób fiszki z symbolami i opisami, ćwicz na fragmentach mapy zasadniczej oraz rozwiązuj testy z losową kolejnością odpowiedzi. Pomaga też grupowanie znaków według działów (osnowa, uzbrojenie, budynki, komunikacja).
W załącznikach do właściwych przepisów/standardów dotyczących mapy zasadniczej i baz danych oraz w materiałach publikowanych przez administrację geodezyjną. W nauce do egzaminu korzystaj z zestawień używanych na zajęciach i sprawdzaj, czy odpowiadają aktualnemu stanowi prawnemu.
Skup się na cechach wyróżniających: kształt podstawowy znaku, obecność elementów dodatkowych oraz ewentualny opis. Następnie wyklucz odpowiedzi zmieniające rodzaj osnowy (pozioma vs wysokościowa), a dopiero potem porównuj rangę (podstawowa vs szczegółowa).
info

Statystycznie 27% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że dlatego właściwe jest oznaczenie punktu osnowy poziomej podstawowej.

Źródła:

  • Rozporządzenie w sprawie bazy danych obiektów topograficznych oraz mapy zasadniczej (tytuł jak w treści pytania) – załączniki dotyczące prezentacji/znaków kartograficznych mapy zasadniczej; brak pełnych danych publikacyjnych (Dz.U.) w treści zadania

Materiały:

  • Aktualne zestawienia znaków kartograficznych mapy zasadniczej stosowane w danej jednostce/standardzie
  • Skrypty i atlasy znaków kartograficznych dla geodezji (mapa zasadnicza)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji BUD.18 z zakresu osnów geodezyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego