W zadaniu podano dwa warunki dopuszczalnej prostoliniowości spoin:
- 2 mm na 1 m (limit "lokalny", liczony proporcjonalnie do długości odcinka),
- 3 mm na całej długości lub szerokości pomieszczenia (limit "globalny", którego nie wolno przekroczyć niezależnie od wymiaru).
Pomieszczenie ma wymiary 4 × 8 m. Spoiny podłużne w takim opisie najczęściej rozpatruje się wzdłuż dłuższego wymiaru, czyli 8 m. Z warunku 2 mm na 1 m można obliczyć wartość proporcjonalną: 2 mm × 8 = 16 mm. To jednak nie jest wynik końcowy, bo w treści występuje drugi, bardziej restrykcyjny warunek: na całej długości/szerokości odchylenie nie może być większe niż 3 mm.
W praktyce przy jednoczesnym podaniu dwóch tolerancji obowiązuje ta, która bardziej ogranicza wykonanie. Skoro 16 mm przekracza limit globalny, to maksymalne dopuszczalne odchylenie w całym pomieszczeniu wynosi 3 mm.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "2 mm" pomija zapis o dopuszczalnym odchyleniu na całej długości/szerokości; 2 mm dotyczy odcinka 1 m, a nie całego pomieszczenia.
- "8 mm" to typowy błąd intuicyjny (wiązanie wyniku z wymiarem 8 m), ale nie wynika z żadnego z podanych limitów.
- "16 mm" to wynik z samego mnożenia 2 mm/m × 8 m, lecz jest sprzeczny z ograniczeniem globalnym 3 mm, więc nie może być dopuszczalny.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w tolerancjach występuje zapis "X na 1 m" oraz osobno "Y na całości", zawsze sprawdź oba warunki i wybierz wartość nieprzekraczającą limitu globalnego.
