Początkowa wysokość metacentryczna GM jest podstawowym wskaźnikiem stateczności początkowej statku. Dodatnia GM oznacza, że dla małych kątów przechyłu statek ma zdolność do powrotu do położenia równowagi, ale w praktyce eksploatacyjnej to zwykle warunek konieczny, lecz niewystarczający do uznania stateczności za bezpieczną.
W pytaniu sprawdzana jest znajomość wymaganego minimum "poprawionej" GM (czyli GM po zastosowaniu przewidzianych poprawek używanych w ocenie stateczności). Skoro pytanie wskazuje określoną wartość progową dla statku "innego niż kontenerowiec, statek pasażerski i statek rybacki", poprawna odpowiedź musi podawać właśnie tę wartość minimalną: "wynosić nie mniej niż 0,15 m."
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "wynosić nie mniej niż 0,30 m (jedną stopę)." – to inny, wyższy próg. W pytaniu wymagany jest próg 0,15 m, więc 0,30 m byłoby zawyżeniem i nie odpowiada literalnie treści wymagania.
- "wynosić nie więcej niż 1,8 m." – to sformułowanie dotyczy ograniczenia "od góry" (maksimum). Pytanie dotyczy warunku minimalnego, więc kierunek nierówności jest sprzeczny z sensem wymagania.
- "być dodatnia." – dodatnia GM nie gwarantuje spełnienia kryteriów. GM może być dodatnia, ale zbyt mała, by zapewnić odpowiedni zapas stateczności w typowych warunkach eksploatacyjnych.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze rozróżniaj, czy pytanie dotyczy minimum, maksimum, czy tylko ogólnego warunku (np. "dodatnia"). Zwracaj też uwagę na wyłączenia typów statków, bo progi i kryteria mogą się różnić.
