KWALIFIKACJA MED8 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 10.
Zinterpretuj poniższą tabelę, która przedstawia wskaźniki zdrowia w różnych grupach wiekowych. Jakie wnioski możemy wyciągnąć na podstawie tych danych?
Grupa wiekowa Wskaźnik zachorowalności na choroby serca (%) Wskaźnik zachorowalności na cukrzycę (%)
20-30 lat 5 3
30-40 lat 10 8
40-50 lat 20 15
50-60 lat 30 25
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z tabeli widać, że w kolejnych przedziałach wieku rosną zarówno wskaźniki zachorowalności na choroby serca (5%→30%), jak i na cukrzycę (3%→25%). Najbardziej uzasadniony wniosek to zależność tych wskaźników od wieku. Tabela nie zawiera danych o płci ani podstaw do stwierdzenia losowości.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu trzeba oprzeć się wyłącznie na danych przedstawionych w tabeli. Zawiera ona cztery grupy wiekowe oraz dwa wskaźniki wyrażone w procentach: zachorowalność na choroby serca i zachorowalność na cukrzycę.

Co wynika z tabeli?
Wraz z przechodzeniem do starszych przedziałów wieku wartości obu wskaźników rosną w sposób uporządkowany (monotoniczny). Dla chorób serca jest to wzrost od 5% w grupie 20–30 lat do 30% w grupie 50–60 lat. Dla cukrzycy analogicznie: od 3% do 25%. To oznacza, że w przedstawionych danych występuje wyraźna zależność wskaźników od wieku.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • Stwierdzenie, że wskaźniki są takie same dla wszystkich grup wiekowych, jest sprzeczne z wartościami w tabeli (każdy kolejny przedział ma inne liczby, wyraźnie większe).
  • Wniosek o zależności od płci jest nieuprawniony, ponieważ w tabeli nie ma żadnej zmiennej dotyczącej płci (brak podziału na kobiety/mężczyzn). To przykład dopisywania dodatkowego czynnika ryzyka bez danych.
  • Teza, że wskaźniki są losowe i nie da się wyciągnąć wniosków, także nie pasuje: układ wartości tworzy spójny trend wzrostowy, więc przynajmniej jeden wniosek jest możliwy.

Wskazówka egzaminacyjna
Jeśli pytanie dotyczy "wniosków z tabeli", najpierw sprawdź: (1) czy wartości rosną/maleją, (2) czy są stałe, (3) czy tabela w ogóle zawiera zmienną, o której mówi odpowiedź (np. płeć, miejsce zamieszkania, metoda badania). Wnioski muszą wynikać bezpośrednio z przedstawionych kolumn i wierszy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To liczba przypadków choroby odniesiona do całej badanej grupy, zapisana jako odsetek. W tabeli możesz porównywać wartości między grupami wiekowymi, ale pamiętaj: bez opisu populacji i czasu obserwacji nie da się wyciągać wniosków o przyczynach, tylko o różnicach/trendach.
Porównaj wartości w kolejnych wierszach dla tej samej kolumny. Jeśli liczby rosną lub maleją konsekwentnie, masz trend. Tutaj oba wskaźniki rosną wraz z wiekiem, więc wniosek o zależności od wieku jest bezpośrednio poparty danymi.
Bo tabela nie ma kolumny ani podziału na kobiety i mężczyzn. Wnioskowanie o płci byłoby dopisywaniem zmiennej, której nie zmierzono. Na egzaminie uznaje się tylko takie wnioski, które wynikają wprost z podanych danych.
Losowość sugerowałaby brak uporządkowania, a tu widać systematyczny wzrost w każdym kolejnym przedziale wieku dla obu chorób. To spójny wzorzec, więc da się sformułować wniosek o zależności od wieku, nawet bez dodatkowych informacji metodologicznych.
Możesz mówić o porównaniach i kierunku zmian (np. "większe w starszych grupach", "mniejsze w młodszych"). Nie wolno natomiast pewnie wnioskować o przyczynach, skuteczności leczenia ani o zależnościach od cech, których w tabeli nie ma.
Nie, bo brakuje liczebności badanych grup (N). Procent mówi o udziale, ale bez informacji, ile osób było w każdej grupie, nie wyznaczysz liczby przypadków. To częsty "haczyk" w zadaniach: dane procentowe bez wielkości próby.
Najczęściej: ignorowanie jednej kolumny, dopisywanie przyczyn (np. płeć) bez danych, mylenie procentów z liczbami bezwzględnymi oraz wyciąganie zbyt daleko idących wniosków klinicznych. Pomaga zasada: najpierw opisz, co widać, dopiero potem wnioskuj.
Sprawdź, czy wartości w kolejnych wierszach są identyczne. Jeśli choć jedna grupa ma inną wartość, nie są "takie same". W tej tabeli każda kolejna grupa wiekowa ma większe odsetki, więc dane jasno wskazują zależność od wieku.
Pomaga rozumieć profil ryzyka pacjentów i typowe wskazania do badań (np. częstsze choroby przewlekłe u osób starszych). Technik elektroradiolog nie diagnozuje samodzielnie, ale sprawna interpretacja danych medycznych ułatwia komunikację i organizację pracy.
Ćwicz szybkie: (1) odczytanie wartości, (2) porównanie wierszy/kolumn, (3) sformułowanie jednego wniosku zgodnego z danymi oraz (4) odrzucenie odpowiedzi o zmiennych, których nie ma w tabeli. Dobre są krótkie zestawy zadań ze statystyki medycznej.
info

Około 79% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że z tabeli widać, że w kolejnych przedziałach wieku rosną zarówno wskaźniki zachorowalności na choroby serca (5%→30%), jak i na cukrzycę (3%→25%).

Źródła:

  • World Health Organization (WHO) – Cardiovascular diseases (CVDs), https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/cardiovascular-diseases-(cvds) (dostęp: 2026-03-01)
  • World Health Organization (WHO) – Diabetes, https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/diabetes (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podstawy epidemiologii (rozdziały o miarach częstości: zapadalność/zachorowalność, rozpowszechnienie)
  • Materiały WHO dotyczące chorób układu krążenia i cukrzycy (sekcje o czynnikach ryzyka i wieku)
  • Ćwiczenia z interpretacji tabel i wykresów w statystyce medycznej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego