KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2024

PYTANIE NR 30.
Zleceniobiorca, który nie pozostaje w stosunku pracy ze zleceniodawcą podpisał umowę zlecenia na kwotę 5 000,00 zł brutto. Podpisana umowa stanowi jedyne źródło zarobkowania i zleceniobiorca nie wniósł o dobrowolne ubezpieczenie chorobowe. Naliczone składki na ubezpieczenia społeczne w rachunku do umowy wyniosą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy umowie zlecenia będącej jedynym tytułem do ubezpieczeń obowiązkowe są składki społeczne, a chorobowe jest dobrowolne.
Skoro nie zgłoszono chorobowego, liczy się część społeczna zleceniobiorcy: emerytalna 9,76% i rentowa 1,5%. Razem 11,26% × 5 000,00 zł = 563,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W umowie zlecenia kluczowe jest ustalenie, czy zleceniobiorca ma inny tytuł do ubezpieczeń (np. umowę o pracę). W treści wskazano, że nie pozostaje w stosunku pracy ze zleceniodawcą oraz że umowa zlecenia jest jedynym źródłem zarobkowania, więc stanowi podstawowy tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych.

Jednocześnie podano, że zleceniobiorca nie wniósł o dobrowolne ubezpieczenie chorobowe. To oznacza, że przy naliczaniu składek społecznych w rachunku nie uwzględnia się składki chorobowej po stronie ubezpieczonego. Pozostają więc składki finansowane przez zleceniobiorcę, typowo liczone jako procent od podstawy (tu: 5 000,00 zł brutto):

  • składka emerytalna po stronie ubezpieczonego,
  • składka rentowa po stronie ubezpieczonego.

Suma tych dwóch stawek daje łącznie 11,26% podstawy. Obliczenie jest więc proste: 5 000,00 zł × 11,26% = 5 000,00 zł × 0,1126 = 563,00 zł.

Pozostałe odpowiedzi są typowymi "pułapkami":

  • niższa kwota może wynikać z błędnego pominięcia jednej ze składek obowiązkowych,
  • wyższa kwota może wynikać z błędnego doliczenia składki chorobowej mimo braku wniosku,
  • inna zawyżona wartość bywa skutkiem doliczenia składek, które nie są częścią "składek na ubezpieczenia społeczne" w rozumieniu pytania (np. mylenie z innymi obciążeniami rozliczeniowymi).

Na egzaminie zawsze najpierw odpowiedz sobie na pytanie: które ubezpieczenia są w tej sytuacji obowiązkowe, a które dobrowolne, a dopiero potem wykonuj działania na procentach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Umowa zlecenia to umowa cywilnoprawna, która w wielu przypadkach stanowi tytuł do ubezpieczeń w ZUS. Oznacza to obowiązek zgłoszenia i rozliczania składek społecznych, a czasem także zdrowotnej, zależnie od sytuacji zleceniobiorcy (np. czy ma inne zatrudnienie).
Gdy umowa zlecenia jest jedynym źródłem zarobkowania, co do zasady występuje obowiązek ubezpieczeń społecznych. W praktyce trzeba ustalić, które składki są liczone po stronie ubezpieczonego i płatnika oraz czy nie ma wyłączeń. Szczegóły zależą od aktualnych przepisów i statusu ubezpieczonego.
Ubezpieczenie chorobowe przy umowie zlecenia bywa dobrowolne, czyli zależy od zgłoszenia (wniosku) zleceniobiorcy. Jeśli nie zgłosi przystąpienia, składka chorobowa nie jest naliczana. Na egzaminie zwracaj uwagę na sformułowanie "nie wniósł o dobrowolne chorobowe".
Najpierw ustal podstawę wymiaru (często jest nią kwota brutto, jeśli nie ma ograniczeń). Następnie wybierz właściwe procenty dla składek, które mają być naliczone w danym wariancie (np. bez chorobowego). Na końcu pomnóż podstawę przez sumę stawek i zaokrąglij zgodnie z zasadami rozliczeń.
Bo w treści podano, że zleceniobiorca nie zgłosił chęci objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. To typowy warunek, który zmienia wynik obliczeń: bez chorobowego suma procentów składek społecznych po stronie ubezpieczonego jest niższa niż przy pełnym pakiecie.
Nie, składka zdrowotna jest odrębną składką. W zadaniach egzaminacyjnych sformułowanie "składki na ubezpieczenia społeczne" dotyczy składek społecznych (np. emerytalnej, rentowej, chorobowej, wypadkowej) i zwykle nie obejmuje zdrowotnej, chyba że pytanie mówi o niej wprost.
Najczęstsze pomyłki to: doliczanie chorobowego mimo braku zgłoszenia, mylenie składek społecznych ze zdrowotną, nieuwzględnianie informacji "jedyne źródło zarobkowania", a także użycie niewłaściwych procentów "z pamięci" bez upewnienia się, które składki mają być liczone.
Nie jest jedynym tytułem, gdy zleceniobiorca równolegle ma inny tytuł, np. umowę o pracę, działalność gospodarczą lub inne zlecenie rozliczane jako podstawowe. Wtedy zakres składek z umowy zlecenia może się zmienić. Na egzaminie zawsze odczytuj te informacje jako warunki zadania.
W praktyce część składek jest finansowana przez ubezpieczonego (potrącana z kwoty brutto), a część przez płatnika. Zadania mogą pytać tylko o jedną z tych części. Wskazówką bywa sformułowanie "w rachunku do umowy wyniosą" oraz zestaw proponowanych kwot odpowiadających typowym sumom procentów.
Ćwicz schemat: (1) ustal tytuł do ubezpieczeń i status osoby, (2) wybierz obowiązkowe i dobrowolne ubezpieczenia, (3) dobierz właściwe stawki procentowe, (4) policz od podstawy i sprawdź zaokrąglenia. Dobrze działa rozwiązywanie wielu krótkich zadań z różnymi wariantami.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 43% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że razem 11,26% × 5 000,00 zł = 563,00 zł.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z działu kadr i płac dotyczące umów cywilnoprawnych
  • Instrukcje i poradniki ZUS dotyczące zgłaszania i rozliczania zleceniobiorców
  • Zbiory zadań rachunkowych z naliczania składek od umów zlecenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego