KWALIFIKACJA LES2 - CZERWIEC 2023 (test 2)

PYTANIE NR 6.
Zmierzona w terenie szerokość działki wyniosła 125 m. Na mapie w skali 1:5 000 odpowiada jej odcinek o długości
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:5 000 oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 5 000 cm w terenie.
125 m = 12 500 cm. Długość na mapie: 12 500 cm ÷ 5 000 = 2,5 cm. Dlatego poprawna jest odpowiedź "2,5 cm", a pozostałe nie wynikają z tego przeliczenia.

Pełne wyjaśnienie:

W skali 1:5 000 każda długość na mapie jest pomniejszeniem długości rzeczywistej 5 000 razy. Najwygodniej liczyć w tych samych jednostkach, dlatego najpierw zamieniamy metry na centymetry.

Krok 1. Zamiana jednostek
125 m = 125 × 100 cm = 12 500 cm.

Krok 2. Przeliczenie na długość na mapie
Skoro 1 cm na mapie = 5 000 cm w terenie, to odcinek na mapie ma długość:
12 500 cm ÷ 5 000 = 2,5 cm.

Odpowiedź "2,5 cm" jest więc zgodna z definicją skali liczbowej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "2,0 cm" oznaczałoby 2,0 × 5 000 cm = 10 000 cm = 100 m w terenie, czyli za mało.
  • "3,0 cm" oznaczałoby 3,0 × 5 000 cm = 15 000 cm = 150 m w terenie, czyli za dużo.
  • "5,0 cm" oznaczałoby 5,0 × 5 000 cm = 25 000 cm = 250 m w terenie, czyli dwukrotnie więcej niż w danych.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu sprawdź rząd wielkości. W skali 1:5 000 odcinek 100 m w terenie to 2 cm na mapie, więc wynik dla 125 m powinien być nieco większy niż 2 cm.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:5000 znaczy, że 1 jednostka na mapie odpowiada 5000 takim samym jednostkom w terenie. Najczęściej liczy się w cm: 1 cm na mapie = 5000 cm w terenie, czyli 50 m.
Trzeba użyć zależności 1 m = 100 cm. Dlatego 125 m × 100 = 12 500 cm. Dopiero taką wartość dzieli się przez mianownik skali (tu: 5000), aby dostać długość na mapie.
Najpierw sprowadź długość terenową do cm, potem zastosuj wzór: długość na mapie = długość w terenie / 5000. Dla 125 m: 12 500 cm / 5000 = 2,5 cm.
Mapa jest pomniejszeniem rzeczywistości. Mianownik skali (5000) mówi, ile razy teren jest większy od mapy. Dlatego, aby przejść z terenu na mapę, zwykle dzielisz, a nie mnożysz.
Zrób kontrolę rzędu wielkości: w skali 1:5000 50 m w terenie to 1 cm na mapie. Skoro masz 125 m, to na mapie powinno wyjść ok. 2,5 cm (trochę więcej niż 2 cm).
Tak, ponieważ 1 cm × 5000 = 5000 cm w terenie, a 5000 cm = 50 m. To prosta i bardzo użyteczna zależność do szybkich obliczeń w terenie i podczas pracy z mapą.
Najczęściej myli się kierunek przeliczenia (mnożenie zamiast dzielenia), pomija zamianę metrów na centymetry albo źle interpretuje zapis 1:n. Pomaga zawsze trzymanie jednej jednostki i krótka kontrola wyniku.
Najwygodniej liczyć w centymetrach, bo skala 1:n jest zwykle odnoszona do cm na mapie. Wtedy łatwo dzielić przez mianownik skali i otrzymać wynik bezpośrednio w cm na mapie.
W planowaniu dojścia i dojazdu do oddziałów, wyznaczaniu odległości między elementami infrastruktury, weryfikacji pomiarów terenowych oraz przy analizie map gospodarczych i ewidencyjnych. To podstawowa umiejętność pracy z dokumentacją.
Przećwicz kilka typów zadań: teren → mapa i mapa → teren, zawsze z zamianą jednostek. Naucz się skrótu myślowego: w 1:5000 1 cm = 50 m. Na końcu rób szybkie sprawdzenie sensowności wyniku.
info

Około 79% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Skala mapy" – opis skali liczbowej i interpretacja 1:n, https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_mapy - dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (PL): "Skala (kartografia)" – zasada proporcji odległości mapa–teren, https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_(kartografia) - dostęp 2026-02-27
  • Serwis edukacyjny Mapa-swiata.pl: "Skala mapy – jak obliczać odległości?" (opis metody przeliczeń), https://www.mapa-swiata.pl/skala-mapy - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kartografii/geodezji dla szkół leśnych (dział: skala mapy)
  • Ćwiczenia rachunkowe z przeliczania skali (zadania: teren ↔ mapa)
  • Instrukcje/metodyki korzystania z map w gospodarce leśnej (część: praca z mapą i pomiary)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego