Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2023



PYTANIE NR 3.
Znakiem umownym przedstawionym na rysunku, na profilu geologicznym, oznacza się warstwę
Ilustracja przedstawia prostokątny symbol, który jest używany w kontekście geologii, a dokładniej w profilach geologicznych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na profilach geologicznych litologie przedstawia się znakami umownymi z legendy.
W tym zadaniu wskazany znak odpowiada warstwie piaskowca, a nie utworom ilastym (ił, iłowiec) ani glinie. Poprawna identyfikacja wymaga znajomości stosowanej legendy profilu.

Pełne wyjaśnienie:

Profil geologiczny to zapis kolejności i miąższości warstw oraz ich rodzaju (litologii). Żeby informacja była czytelna, stosuje się znaki umowne – graficzne symbole przypisane konkretnym skałom lub osadom. Kluczową zasadą jest to, że symbol interpretuje się zgodnie z legendą przyjętą w danym opracowaniu.

W tej klasyfikacji przedstawiony na rysunku znak odpowiada warstwie piaskowca. Piaskowiec jest skałą osadową okruchową, zwykle zbudowaną z ziaren kwarcu i spoiwa, i w dokumentacji bywa odróżniany od utworów ilastych innym symbolem.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Glina – to niespoisty/osadowy materiał drobnoziarnisty, zwykle o innej symbolice niż skały zwięzłe typu piaskowiec. Mylenie gliny z piaskowcem wynika często z utożsamiania "piasku" z każdym materiałem okruchowym.
  • Iłowiec – jest skałą ilastą zwięzłą (lityfikowaną), co w legendach profili zazwyczaj ma odrębne oznaczenia od skał okruchowych średnioziarnistych.
  • Ił – to osad ilasty (niekoniecznie zwięzły), również klasyfikowany i oznaczany inaczej niż piaskowiec. Typowy błąd to wybór "iłu" lub "iłowca" przez skojarzenie z podobną nazwą.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na profilu widzisz znak, którego nie pamiętasz, najpierw szukaj legendy i porównuj symbole, zamiast zgadywać po nazwie. W praktyce górniczej poprawne rozpoznanie litologii wspiera planowanie robót i ocenę warunków geologiczno-górniczych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest profil geologiczny i do czego służy w górnictwie podziemnym?
Profil geologiczny to graficzne przedstawienie kolejności warstw, ich miąższości i rodzaju skał/utworów. W górnictwie podziemnym pomaga planować wyrobiska, przewidywać zmianę warunków geologicznych oraz oceniać wpływ litologii na urabialność i bezpieczeństwo robót.
Jak odczytuje się znaki umowne na profilu geologicznym?
Znaki umowne odczytuje się zawsze przez odniesienie do legendy danego profilu lub dokumentacji. Ten sam typ skały ma przypisany symbol, który pozwala szybko rozpoznać litologię bez opisywania jej słowami w każdym miejscu profilu.
Dlaczego bez legendy trudno rozpoznać warstwę na podstawie symbolu?
Symbole w dokumentacji mogą się różnić między opracowaniami i instytucjami, a dodatkowo bywają modyfikowane w zależności od szczegółowości profilu. Legenda jest więc "kluczem" interpretacyjnym: bez niej łatwo pomylić np. skały okruchowe (piaskowiec) z utworami ilastymi (ił, iłowiec).
Co oznacza piaskowiec w kontekście litologii na profilu?
Piaskowiec to skała osadowa okruchowa, zwykle zbudowana z ziaren piasku spojonych lepiszczem. Na profilu geologicznym wyróżnia się go osobnym znakiem umownym, bo jego właściwości (zwięzłość, przepuszczalność) mogą istotnie wpływać na prowadzenie robót górniczych.
Jaka jest różnica między iłem a iłowcem na profilu geologicznym?
Ił to osad bardzo drobnoziarnisty, często niespoisty lub słabo zwięzły. Iłowiec to skała ilasta zwięzła (zlitifikowana), zwykle bardziej "lita". W dokumentacji oba mogą mieć inne oznaczenia, bo różnią się zachowaniem podczas urabiania i statecznością ociosów.
Czy glina i ił to to samo w geologii i w dokumentacji górniczej?
Nie. Glina to mieszanina frakcji (często iłowej, pylastej i piaszczystej) o właściwościach plastycznych, a ił to frakcja bardzo drobna, bardziej jednorodna. W profilach geologicznych mogą być rozdzielane, bo mają inną genezę i inne właściwości inżynierskie.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy rozpoznawaniu znaków umownych?
Najczęstsze błędy to: zgadywanie bez sprawdzenia legendy, mylenie podobnych nazw (ił vs iłowiec), oraz przenoszenie symboli zapamiętanych z innego opracowania na nowy profil. Pomaga nawyk: zawsze najpierw odnaleźć legendę i porównać symbol krok po kroku.
Kiedy w praktyce górniczej szczególnie ważna jest poprawna identyfikacja warstwy?
Szczególnie ważna jest przed rozpoczęciem drążenia lub pogłębiania wyrobiska, przy planowaniu obudowy i technologii urabiania oraz przy ocenie ryzyk (np. zawodnienia, rozluźnienia górotworu). Błędna identyfikacja litologii może skutkować złym doborem rozwiązań technicznych.
Jak przygotować się do egzaminu z odczytu profili geologicznych?
Ćwicz na wielu profilach z legendą: rozpoznawaj warstwy, podpisuj je i sprawdzaj odpowiedzi. Ucz się rozróżniać podstawowe litologie (piaskowiec, mułowiec, iłowiec, węgiel, gliny) oraz kojarzyć je z właściwościami istotnymi w górnictwie (zwięzłość, urabialność, przepuszczalność).
Czy symbole litologii na profilach są zawsze takie same w każdej kopalni?
Nie zawsze. Wiele opracowań korzysta z podobnych konwencji, ale szczegóły symboliki mogą się różnić. Dlatego w zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest uważne spojrzenie na rysunek i (jeśli jest) legendę, a w praktyce zawodowej — stosowanie aktualnych instrukcji i wzorów dokumentacji.
info

Około 51% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Na profilach geologicznych litologie przedstawia się znakami umownymi z legendy.W tym zadaniu wskazany znak odpowiada warstwie piaskowca, a nie utworom ilastym (ił, iłowiec) ani glinie."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z geologii górniczej (profile geologiczne i litologia)
  • Materiały dydaktyczne szkół górniczych: legendy znaków umownych do profili
  • Ćwiczenia z analizy przekrojów i profili: rozpoznawanie warstw na podstawie legendy
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego