KWALIFIKACJA TWO3 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 5.
Na przedstawionym rysunku cyframi 1 i 2 oznaczono elementy spoiny
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek techniczny, który jest związany z kwalifikacją zawodową TECHNIK BUDOWY JEDNOSTEK
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Lico to zewnętrzna powierzchnia spoiny po stronie jej wykonania, widoczna po spawaniu. Grań to część spoiny po stronie przeciwnej do lica (od strony przetopu/korzenia złącza). Dlatego oznaczenia na rysunku odpowiadają: "1 – grań, 2 – lico".

Pełne wyjaśnienie:

W spawalnictwie bardzo ważne jest jednoznaczne nazewnictwo elementów spoiny, bo wpływa ono na ocenę jakości i opis niezgodności. Lico spoiny to część spoiny znajdująca się po stronie, z której prowadzono spawanie – jest to "wierzch" spoiny, zwykle najbardziej widoczny podczas kontroli wizualnej. Grań spoiny znajduje się po stronie przeciwnej do lica, czyli od strony przetopu/korzenia złącza (często od strony "spodu" elementu).

W zadaniu trzeba powiązać oznaczenia liczbowe z tym, co pokazuje rysunek: jeśli numer wskazuje stronę przeciwną do lica (od strony korzenia), jest to grań; jeśli wskazuje powierzchnię zewnętrzną po stronie spawania, jest to lico. Stąd poprawne przyporządkowanie brzmi: "1 – grań, 2 – lico".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Odpowiedź "1– lico, 2 – grań" odwraca pojęcia. To typowy błąd wynikający z nieuważnego rozróżnienia strony spawania i strony przeciwnej.
  • Odpowiedź "1 – lico, 2 – próg" wprowadza "próg", który nie jest podstawowym elementem geometrii spoiny opisywanym w ten sam sposób co lico i grań; dodatkowo nie pasuje do klasycznego nazewnictwa dwóch przeciwległych stron spoiny.
  • Odpowiedź "1 – ukos, 2 – próg" dotyczy raczej przygotowania krawędzi/złącza (np. ukosowania) niż identyfikacji dwóch stron gotowej spoiny. To miesza etapy procesu: przygotowanie złącza vs cechy wykonanej spoiny.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli wahasz się między licem a granią, najpierw ustal, z której strony prowadzono spawanie (gdzie "wypukłość/wykończenie" spoiny jest pokazane jako powierzchnia zewnętrzna). Ta strona to lico, a strona przeciwna to grań.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Lico spoiny to zewnętrzna powierzchnia spoiny po stronie, z której wykonywano spawanie. Jest zwykle najbardziej widoczne w kontroli wizualnej i opisuje się je m.in. pod kątem kształtu, ciągłości oraz ewentualnych niezgodności powierzchniowych.
Grań spoiny to część spoiny po stronie przeciwnej do lica, związana z przetopem/korzeniem złącza. Jest kluczowa, bo brak przetopu lub nieprawidłowa grań może osłabiać złącze, co w elementach kadłuba może skutkować spadkiem wytrzymałości i nieszczelnością.
Najpierw ustal, z której strony pokazano stronę spawania (tam zwykle rysuje się zewnętrzny "wierzch" spoiny). To będzie lico. Strona przeciwna, odpowiadająca korzeniowi/przetopowi, to grań. Pomaga też analiza, czy rysunek pokazuje "spód" złącza.
Ukos dotyczy przygotowania krawędzi przed spawaniem (geometrii rowka/złącza), a nie dwóch przeciwległych stron wykonanej spoiny. W pytaniach o lico i grań sprawdza się rozpoznanie części gotowej spoiny, więc mieszanie etapów procesu (przygotowanie vs wykonanie) prowadzi do błędów.
Nie. "Góra/dół" zależy od ułożenia elementu i pozycji spawania. Lico jest po stronie, z której spawacz prowadził spawanie (strona spawania), a grań po stronie przeciwnej. W obrotnicach lub przy spawaniu w różnych pozycjach intuicja "góra" bywa zawodna.
Najczęstsze są: automatyczne odwracanie pojęć (lico↔grań), kierowanie się samym numerem na rysunku zamiast stroną złącza oraz mylenie elementów spoiny z elementami przygotowania krawędzi (np. ukos). Pomaga nawyk: najpierw określ stronę spawania.
Kontrola grani jest szczególnie ważna, gdy dostęp do drugiej strony jest ograniczony po montażu, gdy złącze przenosi duże obciążenia lub gdy istotna jest szczelność (np. w konstrukcjach narażonych na kontakt z wodą). Błędy w grani mogą być trudne do naprawy po złożeniu sekcji.
Nieprawidłowe lico może oznaczać m.in. nadmierną wypukłość, podtopienia, nierówną szerokość lub nieciągłość. Takie cechy mogą wskazywać na niewłaściwe parametry spawania albo technikę prowadzenia. Na egzaminie warto kojarzyć lico z cechami widocznymi "od strony spawania".
Najlepiej ćwiczyć na zestawach rysunków poglądowych: zaznaczaj stronę spawania, lico, grań oraz elementy przygotowania złącza. Dodatkowo warto uczyć się parami pojęć (lico–grań) i zawsze wiązać je z kierunkiem wykonania spoiny, a nie z położeniem "góra/dół".
Tak, mogą pojawić się pojęcia związane z geometrią złącza i spoiny, np. przygotowanie krawędzi, ukosowanie lub cechy kształtu spoiny. Kluczowe jest rozróżnienie, czy pytanie dotyczy gotowej spoiny (lico/grań), czy przygotowania elementów przed spawaniem.
info

Statystycznie 48% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Lico to zewnętrzna powierzchnia spoiny po stronie jej wykonania, widoczna po spawaniu."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do spawalnictwa obejmujące terminologię i geometrię spoin
  • Materiały szkolne/branżowe do kwalifikacji dotyczących montażu elementów kadłuba i technologii spawania
  • Atlasy/rysunki poglądowe elementów spoin i typów złączy spawanych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego