KWALIFIKACJA BUD1 + BUD8 + BUD12 + BUD14 + BUD15 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 50.
Aby udzielić pierwszej pomocy nieprzytomnemu poszkodowanemu w wyniku porażenia prądem elektrycznym, w pierwszej kolejności należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W porażeniu prądem priorytetem jest bezpieczeństwo ratownika i przerwanie działania czynnika rażącego.
Dlatego najpierw należy odłączyć zasilanie lub odsunąć źródło prądu w sposób bezpieczny. Dopiero potem ocenia się stan poszkodowanego, wzywa pomoc i zajmuje oparzenia czy układa w pozycji bezpiecznej.

Pełne wyjaśnienie:

W przypadku porażenia prądem elektrycznym pierwszym i najważniejszym krokiem jest przerwanie działania prądu na poszkodowanego. Wynika to z zasady, że ratownik nie może stać się kolejną ofiarą zdarzenia, a dopóki prąd nadal działa, poszkodowany pozostaje w stanie bezpośredniego zagrożenia życia (np. zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie krążenia, skurcz mięśni uniemożliwiający samouwolnienie).

Odpowiedź "uwolnić poszkodowanego spod działania prądu elektrycznego" jest poprawna, bo bez usunięcia źródła porażenia nie można bezpiecznie przejść do kolejnych etapów pierwszej pomocy. W praktyce oznacza to np. wyłączenie bezpiecznika/wyłącznika, odłączenie wtyczki, użycie materiału izolacyjnego do odsunięcia przewodu (bez dotykania gołymi rękami), ocenę zagrożeń w otoczeniu i dopiero potem kontakt z poszkodowanym.

Pozostałe odpowiedzi opisują działania, które mogą być potrzebne, ale nie mają pierwszeństwa:

  • "ułożyć poszkodowanego w pozycji bezpiecznej" – jest właściwe u osoby nieprzytomnej, która oddycha prawidłowo, ale wykonuje się je dopiero po zapewnieniu bezpieczeństwa i zakończeniu narażenia na prąd oraz po ocenie oddechu.
  • "opatrzyć poszkodowanemu powstałe rany oparzeniowe" – oparzenia elektryczne wymagają uwagi, lecz ich opatrywanie jest etapem późniejszym; najpierw trzeba przerwać porażenie i ocenić podstawowe funkcje życiowe.
  • "wezwać pogotowie ratunkowe" – wezwanie pomocy jest kluczowe, jednak w porażeniu prądem pierwsza czynność to odłączenie źródła zagrożenia; dopiero potem organizuje się dalszą pomoc, w tym telefon alarmowy, najlepiej gdy inna osoba dzwoni równolegle.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o kolejność działań szukaj zasady "najpierw usuń zagrożenie" (prąd, gaz, ogień, ruch pojazdów), a dopiero potem przechodź do oceny poszkodowanego i czynności medycznych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Pierwsza czynność to przerwanie działania prądu i zapewnienie bezpieczeństwa ratownika.

W praktyce: wyłącz zasilanie (wyłącznik, bezpiecznik, wtyczka) albo odsuń przewód izolowanym przedmiotem. Dopiero potem oceniaj stan poszkodowanego i wzywaj pomoc.

Dotknięcie poszkodowanego może spowodować, że ratownik stanie się częścią obwodu elektrycznego i również zostanie porażony.

To podwaja liczbę ofiar i utrudnia akcję. Najpierw trzeba odłączyć źródło prądu, a dopiero potem udzielać pomocy.

Najbezpieczniej jest wyłączyć zasilanie: wyłącznik główny, rozdzielnica, bezpiecznik lub wyjęcie wtyczki.

Gdy to niemożliwe, użyj przedmiotu izolacyjnego (np. suche drewno) i unikaj kontaktu z wilgocią oraz elementami metalowymi. Nie ryzykuj własnego bezpieczeństwa.

Pozycję bezpieczną stosuje się wtedy, gdy poszkodowany jest nieprzytomny, ale oddycha prawidłowo.

Najpierw jednak trzeba przerwać działanie prądu i ocenić oddech. Jeśli oddechu nie ma lub jest nieprawidłowy, priorytetem są czynności ratujące życie i wezwanie pomocy.

Najpierw odłącz prąd, bo bez tego nie ma bezpiecznego dostępu do poszkodowanego.

Jeśli jest świadek, może dzwonić równolegle, gdy Ty zabezpieczasz miejsce zdarzenia. Po uwolnieniu poszkodowanego oceniasz stan i organizujesz dalszą pomoc, w tym telefon alarmowy.

Po odłączeniu prądu sprawdź reakcję i oddech.

Jeśli poszkodowany nie reaguje i nie oddycha prawidłowo (brak oddechu lub pojedyncze, nieregularne westchnięcia), traktuj to jako stan nagły i rozpocznij resuscytację oraz zorganizuj wezwanie pomocy. Nie zwlekaj z oceną.

Oparzenia opatruje się dopiero po przerwaniu porażenia i ocenie funkcji życiowych.

Typowo zabezpiecza się je jałowym opatrunkiem i unika smarowania "domowymi" środkami. Oparzenia elektryczne mogą być głębokie, więc wymagają konsultacji medycznej nawet przy małej ranie na skórze.

Najczęstszy błąd to wybór działania "wezwać pogotowie" jako pierwszego kroku, z pominięciem bezpieczeństwa.

Drugi błąd to przejście od razu do pozycji bezpiecznej lub opatrywania oparzeń. W pytaniach o kolejność zawsze najpierw usuń zagrożenie, potem oceniaj i wzywaj pomoc.

Izolacja i suche podłoże zmniejszają ryzyko, że prąd popłynie przez ratownika.

Wilgoć, metalowe elementy oraz brak izolacji zwiększają przewodzenie. Dlatego w miarę możliwości odłącz zasilanie, stań na izolującym podłożu i używaj izolacyjnych przedmiotów, jeśli musisz odsunąć przewód.

Ucz się schematu priorytetów: bezpieczeństwo miejsca zdarzenia, przerwanie zagrożenia, ocena przytomności i oddechu, wezwanie pomocy, dalsze działania.

Ćwicz scenariusze typowe dla budowy (porażenie, upadek z wysokości, krwotok) i zwracaj uwagę na pytania o "pierwszą kolejność".

info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "W porażeniu prądem priorytetem jest bezpieczeństwo ratownika i przerwanie działania czynnika rażącego.Dlatego najpierw należy odłączyć zasilanie lub odsunąć źródło prądu w sposób bezpieczny."

Źródła:

  • European Resuscitation Council Guidelines 2021, część "First aid" (zasady bezpieczeństwa i kolejność postępowania) – wersja 2021
  • Polska Rada Resuscytacji, "Wytyczne resuscytacji 2021" (sekcje dot. pierwszej pomocy i bezpieczeństwa) – wydanie 2021

Materiały:

  • Aktualne wytyczne resuscytacji/first aid (sekcje dot. bezpieczeństwa i urazów elektrycznych)
  • Materiały szkoleniowe BHP dla prac budowlanych dotyczące zagrożeń elektrycznych
  • Podręczniki pierwszej pomocy (ocena ABC, wzywanie pomocy, postępowanie przy oparzeniach)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego