KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 28.
Z którym zaciskiem należy połączyć zacisk 42 stycznika K2 według przedstawionego schematu montażowego?
Ilustracja przedstawia schemat montażowy układu elektrycznego, który jest częścią egzaminu zawodowego dla elektryków w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na schemacie montażowym przewody z dolnych zacisków stycznika K2 (14, 24, 34, 42) są prowadzone do sekcji sterowniczej listwy X1 kolejno na zaciski 1–4. Po prześledzeniu linii połączeniowej widać, że zacisk 42 jest połączony z zaciskiem 4 listwy X1.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie sprawdza umiejętność czytania schematu montażowego, czyli wskazania, gdzie fizycznie ma trafić przewód z danego zacisku aparatu. W takim zadaniu nie wystarcza znajomość nazwy elementu – kluczowe jest śledzenie połączeń przewodowych od konkretnego zacisku do miejsca zakończenia na listwie zaciskowej.

Na rysunku stycznik K2 ma w dolnym rzędzie kilka zacisków, m.in. 14, 24, 34, 42 oraz A2. Zaciski A1/A2 dotyczą cewki stycznika, natomiast zaciski w parach (np. 13-14, 21-22, 41-42) odnoszą się do styków pomocniczych w obwodzie sterowania. Z przedstawionego schematu wynika stały układ prowadzenia przewodów: 14 idzie na 1 listwy X1, 24 idzie na 2, 34 idzie na 3, a 42 idzie na 4. Dlatego poprawna jest odpowiedź "4 listwy zaciskowej X1".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "A2 stycznika K1" – zacisk A2 jest zaciskiem cewki i dodatkowo dotyczy innego stycznika (K1), więc nie odpowiada śledzonemu połączeniu z zacisku 42 stycznika K2.
  • "22 stycznika K1" – 22 to zacisk pomocniczy (z pary 21-22), ale należy do K1, a pytanie dotyczy K2; na schemacie połączenie z 42 K2 nie prowadzi do 22 K1.
  • "3 listwy zaciskowej X1" – to typowy błąd "o jeden zacisk", wynikający z pomyłki w śledzeniu linii; na schemacie zacisk 34 prowadzi do 3, natomiast 42 prowadzi do 4.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zaczynaj od konkretnego numeru zacisku (tu: 42 na K2) i prowadź wzrokiem jedną linię aż do końca na listwie X1. Nie sugeruj się podobieństwem numerów (42 vs A2 vs 22), bo to częsta pułapka w zadaniach z aparaturą sterowniczą.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Trzeba zacząć od odnalezienia zacisku "42" na styczniku i poprowadzić wzrokiem linię przewodu do miejsca zakończenia. W schematach montażowych linia nie opisuje funkcji, tylko fizyczne połączenie. Dopiero punkt końcowy na listwie (np. X1:4) jest odpowiedzią.
Zaciski A1 i A2 dotyczą cewki stycznika, czyli elementu elektromagnesu, który powoduje zadziałanie styków po podaniu napięcia sterującego. Nie są to styki pomocnicze typu 13-14 czy 41-42, dlatego nie należy ich mylić przy śledzeniu połączeń sterowania.
Numery 42 i 22 mogą wyglądać podobnie, ale dotyczą różnych par styków i mogą występować na różnych urządzeniach (K2 vs K1). W zadaniach trzeba pilnować dwóch rzeczy naraz: numeru zacisku oraz oznaczenia aparatu (K1, K2). Pomylenie któregokolwiek daje złą odpowiedź.
Najczęściej pojawia się błąd "o jeden zacisk" (np. wybór 3 zamiast 4) oraz mylenie sekcji listwy (zasilanie L/N/PE vs zaciski sterownicze 1–6). Pomaga numerowanie przewodów i sprawdzenie, czy linia faktycznie kończy się na właściwym polu listwy, a nie "przechodzi obok".
Zaciski pomocnicze to styki używane w obwodach sterowania (sygnalizacja, blokady, podtrzymanie). Nie przenoszą mocy silnika/odbiornika jak styki główne, tylko małe prądy sterujące. Na schematach często mają numerację w parach (np. 13-14, 21-22, 41-42) i łączą się z listwami sterowniczymi.
W praktyce porównuje się montaż ze schematem: sprawdza się oznaczenie aparatu (K2), numer zacisku (42) i numer zacisku na listwie (X1:4). Dodatkowo można wykonać test ciągłości przewodu miernikiem (przy zachowaniu zasad bezpieczeństwa), aby potwierdzić fizyczne połączenie.
Nie musi "zawsze" w każdym projekcie, bo to zależy od dokumentacji. Jednak w tym zadaniu jest to konkretne rozwiązanie projektowe widoczne na schemacie: przewody z 14, 24, 34 i 42 są poprowadzone kolejno do X1:1–X1:4. Na egzaminie decyduje rysunek i jego połączenia.
Styki mocy mają zwykle zaciski opisane jako tory główne (często 1-2, 3-4, 5-6 w zależności od typu) i są związane z zasilaniem odbiornika. Styki pomocnicze są "dodatkowe" i mają numerację par (np. 13-14, 21-22, 41-42). Na schemacie montażowym odróżnisz je też po tym, dokąd prowadzą przewody (sterowanie vs tor mocy).
Styczniki i listwy zaciskowe spotyka się w szafkach sterowniczych urządzeń towarzyszących instalacjom gazowym, np. przy automatyce wentylacji, pompach, sprężarkach czy układach sygnalizacji. Technik musi umieć czytać schematy, aby poprawnie podłączyć obwody sterowania i zdiagnozować usterki okablowania.
Najlepiej stosować stałą procedurę: (1) zaznacz palcem/na kartce zacisk startowy, (2) śledź jedną linię bez przeskakiwania na równoległe przewody, (3) sprawdź oznaczenie elementu końcowego (X1) i numer zacisku, (4) porównaj z sąsiednimi liniami, by uniknąć przesunięcia o jeden numer.
info

Statystycznie 43% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Na schemacie montażowym przewody z dolnych zacisków stycznika K2 (14, 24, 34, 42) są prowadzone do sekcji sterowniczej listwy X1 kolejno na zaciski 1–4."

Źródła:

  • IEC 60947-4-1: Low-voltage switchgear and controlgear – Part 4-1: Contactors and motor-starters – Electromechanical contactors and motor-starters, IEC, latest edition (weryfikacja zasad ogólnych dotyczących styczników i aparatów sterowniczych).
  • IEC 60947-5-1: Low-voltage switchgear and controlgear – Part 5-1: Control circuit devices and switching elements – Electromechanical control circuit devices, IEC, latest edition (weryfikacja pojęć: styki pomocnicze, obwody sterowania).

Materiały:

  • Podręczniki/rozdziały o schematach elektrycznych i oznaczeniach aparatury sterowniczej
  • Dokumentacje techniczno-ruchowe (DTR) styczników i aparatów sterowniczych stosowanych w automatyce
  • Ćwiczenia z odczytu schematów montażowych: śledzenie przewodów między K oraz X

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego