Aby policzyć objętość wykopu podanego na szkicu, trzeba potraktować go jak bryłę geometryczną opisaną wymiarami w metrach. W większości zadań egzaminacyjnych objętość wyznacza się schematem:
V = P × L, gdzie P to pole przekroju (np. prostokąta lub trapezu), a L to długość wykopu.
Jak postępować krok po kroku:
- Odczytaj ze szkicu wszystkie wymiary potrzebne do policzenia pola przekroju (np. szerokości, wysokości/głębokości, ewentualnie dwie podstawy trapezu).
- Dobierz właściwy wzór na pole figury z przekroju: dla prostokąta będzie to iloczyn boków, a dla trapezu średnia podstaw razy wysokość.
- Oblicz pole przekroju w m2.
- Pomnóż pole przekroju przez długość wykopu w metrach, aby otrzymać wynik w m3.
- Sprawdź sens wyniku: jeśli wymiary są rzędu 1 m, to wynik w m3 też będzie rzędu 1 (a nie np. 0,01 albo 100).
Odpowiedź "1,2 m3" jest poprawna, ponieważ odpowiada wynikowi uzyskanemu po prawidłowym odczytaniu wymiarów ze szkicu i zastosowaniu właściwego wzoru na przekrój wykopu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne (typowe przyczyny):
- "1,0 m3" często wynika z zaokrąglenia w dół lub pominięcia jednego z wymiarów (np. jednej części przekroju).
- "1,4 m3" bywa skutkiem pomylenia wymiarów (np. przyjęcia większej szerokości/głębokości niż na szkicu) albo błędu rachunkowego w polu przekroju.
- "2,4 m3" jest typowe dla podwojenia wyniku (np. nieświadomego policzenia dwóch identycznych części, błędnego przyjęcia długości 2× większej, lub pomylenia wzoru/skalowania).
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zawsze kontroluj jednostki. Pole musi wyjść w m2, a dopiero po przemnożeniu przez długość w m otrzymasz m3. To szybki sposób na wychwycenie błędów.
