KWALIFIKACJA ELM3 - CZERWIEC 2017 (test 2)

PYTANIE NR 11.
Jaką wartość znamionową ma natężenie prądu wzbudzenia silnika prądu stałego, którego dane techniczne zamieszczono w ramce?
Ilustracja przedstawia dane techniczne silnika prądu stałego, które mogą być częścią egzaminu zawodowego dla mechatronika w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Natężenie prądu wzbudzenia to prąd płynący w obwodzie wzbudzenia (uzwojeniu pola) silnika prądu stałego. W zadaniu należy je odczytać bez obliczeń z danych znamionowych podanych w ramce, wybierając wartość przypisaną do parametru "prąd wzbudzenia". Poprawna wartość to 0,45 A.

Pełne wyjaśnienie:

W silniku prądu stałego występują co najmniej dwa istotne obwody elektryczne: obwód twornika oraz obwód wzbudzenia. Każdy z nich może mieć inne parametry znamionowe, w tym inne wartości prądu. Natężenie prądu wzbudzenia (spotykane też jako prąd uzwojenia wzbudzenia) dotyczy wyłącznie obwodu wytwarzającego strumień magnetyczny.

W tym typie zadania nie wykonuje się obliczeń. Kluczowa umiejętność polega na poprawnym zidentyfikowaniu właściwego parametru w danych technicznych (w ramce) i przepisaniu jego wartości. Jeżeli w ramce występuje kilka wartości prądu, trzeba sprawdzić opis/oznaczenie przy każdej z nich i wybrać tę, która odnosi się do wzbudzenia (a nie np. do prądu twornika, prądu znamionowego zasilania, prądu rozruchowego czy prądu pobieranego przez układ).

Odpowiedź "0,45 A" jest prawidłowa, ponieważ odpowiada pozycji opisanej jako prąd wzbudzenia w danych znamionowych silnika. Pozostałe wartości (1,75 A; 2,20 A; 2,65 A) są typowymi przykładami liczb, które mogą pasować do innych prądów związanych z pracą silnika lub innymi warunkami, ale bez zgodności z opisem parametru nie powinny być wybierane.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odszukaj w ramce słowo "wzbudzenia" lub skrót odnoszący się do pola magnetycznego, a dopiero potem spójrz na liczbę i jednostkę. Dzięki temu unikasz pomyłki wynikającej z podobieństwa samych wartości liczbowych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Prąd wzbudzenia to prąd płynący przez uzwojenie wzbudzenia (pole magnetyczne) silnika prądu stałego. To on wytwarza strumień magnetyczny potrzebny do pracy silnika. Nie należy go mylić z prądem twornika, który jest związany bezpośrednio z wytwarzaniem momentu.
Wyszukaj w ramce parametr opisany jako "prąd wzbudzenia" lub prąd uzwojenia pola. Następnie przepisz podaną wartość wraz z jednostką (A). Jeśli widzisz kilka prądów, zawsze decyduje opis parametru, a nie wielkość liczby.
Obwód wzbudzenia i obwód twornika pełnią różne funkcje i mają inną konstrukcję. Wzbudzenie ma wytworzyć pole magnetyczne, a twornik przenosi energię elektryczną na mechaniczną. Z tego powodu ich prądy znamionowe są zwykle różne i nie można ich traktować zamiennie.
Najczęstsze pomyłki to: wybór pierwszej wartości prądu z tabeli bez sprawdzenia opisu, mylenie prądu wzbudzenia z prądem znamionowym silnika oraz nieuwaga na jednostkę. Pomaga zasada: najpierw identyfikujesz parametr po nazwie, dopiero potem czytasz liczbę.
Nie zawsze. W części silników prądu stałego dane mogą być podane skrótowo, a prąd wzbudzenia bywa w dokumentacji (DTR) lub w tabeli parametrów. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle jest pokazany w "ramce" z danymi, aby można było go jednoznacznie odczytać.
Jest potrzebny m.in. przy uruchamianiu napędu DC, doborze elementów zasilania i zabezpieczeń obwodu wzbudzenia oraz przy diagnostyce. Jeśli prąd wzbudzenia jest zbyt mały lub zanika, silnik może pracować nieprawidłowo, a regulacja prędkości może być niestabilna.
Typowe objawy to spadek momentu, problemy z regulacją prędkości, przegrzewanie się elementów napędu lub nieosiąganie parametrów pracy. W diagnostyce sprawdza się ciągłość uzwojenia, połączenia oraz elementy sterujące prądem wzbudzenia, porównując wyniki z danymi znamionowymi.
Nie. To zadanie jest typowo "odczytowe": wartość prądu wzbudzenia ma wynikać bezpośrednio z danych w ramce. Próba liczenia prądu z innych parametrów często prowadzi do błędów, bo w silniku DC różne obwody mają różne zależności i osobne parametry znamionowe.
Szukaj sformułowań typu "wzbudzenia", "uzwojenie wzbudzenia", "pole", a czasem skrótów odnoszących się do obwodu pola. Jeśli są osobno wyszczególnione parametry twornika i wzbudzenia, prąd wzbudzenia będzie przypisany do tej drugiej części.
Najpierw odczytaj dokładnie polecenie (jaki parametr jest wymagany), potem w ramce znajdź dokładnie ten sam parametr po nazwie, a na końcu porównaj jednostkę. Dobrą praktyką jest podkreślenie w myślach słów kluczowych: "prąd", "wzbudzenia", "znamionowy".
info

Około 59% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Natężenie prądu wzbudzenia to prąd płynący w obwodzie wzbudzenia (uzwojeniu pola) silnika prądu stałego."

Źródła:

  • Maszyny elektryczne. Podręcznik dla techników (dział: silniki prądu stałego – parametry znamionowe i wzbudzenie), WSiP, wydanie zależne od programu nauczania
  • Poradnik inżyniera elektryka. Tom: Maszyny elektryczne (rozdział: maszyny prądu stałego – obwód wzbudzenia i obwód twornika), wydanie zależne od redakcji

Materiały:

  • Podręczniki do elektrotechniki/maszyn elektrycznych (dział: silniki prądu stałego)
  • Instrukcje DTR silników prądu stałego i przykładowe tabliczki znamionowe
  • Materiały dydaktyczne z kwalifikacji ELM.3 dotyczące uruchamiania napędów i czytania dokumentacji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego