KWALIFIKACJA SPO5 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 2.
Abraham Maslow za podstawowe uznał potrzeby
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W hierarchii potrzeb Maslowa u podstaw znajdują się potrzeby fizjologiczne (biologiczne), czyli niezbędne do przetrwania i prawidłowego funkcjonowania, np. jedzenie, sen czy oddychanie. Dopiero po ich zaspokojeniu zwykle rośnie znaczenie potrzeb bezpieczeństwa, szacunku i samorealizacji.

Pełne wyjaśnienie:

Maslow opisał potrzeby człowieka w formie hierarchii, w której potrzeby "niższego rzędu" stanowią fundament dla kolejnych. Za podstawowe uznał potrzeby fizjologiczne (biologiczne), bo są najbardziej bezpośrednio związane z utrzymaniem życia i równowagi organizmu. Gdy są niezaspokojone, zwykle dominują motywację i uwagę człowieka, utrudniając realizację celów społecznych czy rozwojowych.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź: biologiczne?
To właśnie potrzeby fizjologiczne Maslow umieszcza na najniższym poziomie hierarchii (fundament). Obejmują m.in. jedzenie, picie, sen, odpoczynek, oddychanie, komfort termiczny i inne elementarne warunki funkcjonowania.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Bezpieczeństwa – to kolejny poziom po fizjologii. Choć w praktyce opieki bezpieczeństwo bywa priorytetem organizacyjnym, w modelu Maslowa nie jest "najbardziej podstawowe" w sensie hierarchii.
  • Szacunku – potrzeby uznania, poczucia wartości i kompetencji należą do wyższych poziomów. Zwykle stają się kluczowe, gdy podstawy bytowe i poczucie stabilności są względnie zapewnione.
  • Samorealizacji – to potrzeby rozwoju, realizowania potencjału, celów i sensu. W klasycznym ujęciu są na szczycie hierarchii, więc nie mogą być odpowiedzią na pytanie o potrzeby podstawowe.

Wskazówka dla zawodu opiekuńczego: w pracy z osobą z niepełnosprwnością łatwiej planować wsparcie, gdy zaczyna się od oceny potrzeb biologicznych (np. odżywianie, nawodnienie, sen, higiena, ból). Braki w tym obszarze mogą powodować spadek motywacji, rozdrażnienie i trudności w rehabilitacji, edukacji czy aktywizacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W klasycznej hierarchii Maslowa za najbardziej podstawowe uznaje się potrzeby fizjologiczne (biologiczne), czyli konieczne do przetrwania i utrzymania organizmu w równowadze. Dopiero po nich pojawiają się m.in. potrzeby bezpieczeństwa, przynależności, szacunku i samorealizacji.
Najczęściej podaje się: jedzenie, picie, sen, odpoczynek, oddychanie, potrzeby związane z utrzymaniem ciepła i podstawowym komfortem ciała. To obszary, które w opiece łatwo obserwować i ocenić, np. czy podopieczny je, pije i śpi wystarczająco.
W hierarchii Maslowa bezpieczeństwo jest zwykle poziomem następnym po fizjologii. Kiedy podstawowe funkcje (jedzenie, sen, nawodnienie) są niezaspokojone, to one dominują motywację. Dopiero potem rośnie znaczenie stabilności, ochrony i przewidywalności.
Potrzeby biologiczne dotyczą bezpośrednio funkcjonowania organizmu (np. głód, pragnienie, sen). Potrzeby bezpieczeństwa odnoszą się do ochrony i stabilności (np. brak zagrożeń, pewność opieki, przewidywalne warunki). Jeśli pytanie brzmi o "podstawowe", zwykle chodzi o biologiczne.
Mogą być bardzo ważne w relacji i motywowaniu, ale zwykle nie zastąpią potrzeb fizjologicznych. Gdy podopieczny jest niewyspany, odwodniony lub odczuwa silny ból, trudno oczekiwać stabilnej współpracy i budowania poczucia wartości. Dlatego najpierw zabezpiecza się podstawy.
Samorealizacja jest w klasycznym ujęciu na szczycie hierarchii. Dotyczy rozwoju, realizowania celów, poczucia sensu i wykorzystania potencjału. Zwykle łatwiej ją wspierać, gdy podstawowe potrzeby i poczucie bezpieczeństwa są w miarę stabilne.
Pomaga ustalać priorytety wsparcia: najpierw potrzeby biologiczne (posiłki, nawodnienie, sen, higiena, komfort), następnie bezpieczeństwo (bezpieczne otoczenie, rutyny), a dalej potrzeby społeczne i rozwojowe. To ułatwia planowanie dnia i ocenę, skąd biorą się trudne zachowania.
Częsty błąd to wybór "bezpieczeństwa", bo kojarzy się z opieką i ochroną. Inny błąd to mylenie poziomów: szacunek i samorealizacja brzmią "ważnie", ale są wyżej w hierarchii. Warto zapamiętać, że fundament to fizjologia, a reszta buduje się nad nią.
Jest często nauczana jako klasyczna koncepcja i użyteczna rama dydaktyczna, ale bywa też krytykowana i uproszczona w popularnych opracowaniach. Na egzaminach zwykle sprawdza się jednak wersję podstawową: fizjologia jako fundament, potem bezpieczeństwo i kolejne poziomy.
Pomaga zasada "od ciała do rozwoju": najpierw ciało (fizjologia), potem ochrona (bezpieczeństwo), następnie relacje (przynależność), później ocena (szacunek), a na końcu rozwój (samorealizacja). Na pytanie o "podstawowe" odpowiada się: biologiczne.
info

Około 82% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "W hierarchii potrzeb Maslowa u podstaw znajdują się potrzeby fizjologiczne (biologiczne), czyli niezbędne do przetrwania i prawidłowego funkcjonowania, np. jedzenie, sen czy oddychanie."

Źródła:

  • Encyclopaedia Britannica: "Abraham H. Maslow" (biografia i koncepcje psychologiczne) https://www.britannica.com/biography/Abraham-H-Maslow - dostęp 2026-02-18
  • Simply Psychology: "Maslow's Hierarchy of Needs" (opis poziomów i potrzeb fizjologicznych) https://www.simplypsychology.org/maslow.html - dostęp 2026-02-18
  • Verywell Mind: "Maslow's Hierarchy of Needs" (omówienie potrzeb fizjologicznych jako podstawy) https://www.verywellmind.com/what-is-maslows-hierarchy-of-needs-4136760 - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki z psychologii ogólnej (działy: motywacja i potrzeby)
  • Materiały dydaktyczne do kształcenia w zawodach opiekuńczych (elementy psychologii wsparcia)
  • Artykuły przeglądowe omawiające hierarchię potrzeb Maslowa i jej ograniczenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego