KWALIFIKACJA CHM4 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 40.
Aparatem stosowanym do hodowli bakterii w warunkach beztlenowych jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Anaerostat służy do hodowli drobnoustrojów w atmosferze beztlenowej, czyli z usuniętym lub silnie obniżonym stężeniem tlenu.
Autoklaw jest do sterylizacji, pasteryzator do obróbki cieplnej, a boks laminarny zapewnia jałowe powietrze (nie warunki beztlenowe).

Pełne wyjaśnienie:

Anaerostat to aparat/pojemnik stosowany do hodowli bakterii w warunkach beztlenowych, czyli takich, w których tlen jest usunięty lub jego stężenie jest na tyle niskie, aby umożliwić wzrost bakterii beztlenowych. W praktyce laboratoryjnej celem jest wytworzenie i utrzymanie atmosfery sprzyjającej drobnoustrojom, które nie rosną w obecności tlenu lub rosną znacznie gorzej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Autoklaw jest urządzeniem do sterylizacji (najczęściej parą wodną pod ciśnieniem). Jego zadaniem jest niszczenie mikroorganizmów w materiale/odpadach, a nie prowadzenie hodowli.
  • Pasteryzator służy do pasteryzacji, czyli kontrolowanej obróbki cieplnej mającej ograniczyć liczbę drobnoustrojów w produkcie (np. żywności). Nie jest to metoda tworzenia atmosfery beztlenowej do inkubacji posiewów.
  • Boks laminarny zapewnia czyste mikrobiologicznie środowisko pracy dzięki przepływowi powietrza przez filtry (warunki jałowe/ochrona próbki). Nie jest przeznaczony do eliminacji tlenu ani do inkubacji w atmosferze beztlenowej.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się słowo "beztlenowy/beztlenowo", szukaj rozwiązania związanego z atmosferą gazową (usuwanie tlenu), a nie z jałowością, dezynfekcją czy sterylizacją.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Anaerostat to urządzenie (np. słój/pojemnik) umożliwiające prowadzenie hodowli drobnoustrojów w warunkach beztlenowych, czyli przy bardzo niskim lub zerowym stężeniu tlenu. Stosuje się go, gdy badane bakterie nie rosną w obecności tlenu.
Warunków beztlenowych wymagają bakterie beztlenowe (obligatoryjne) oraz część bakterii, które w tlenie rosną słabo. W praktyce decyzja wynika z podejrzenia klinicznego i rodzaju materiału. Kluczowe jest zapewnienie odpowiedniej atmosfery podczas inkubacji.
Autoklaw jest przeznaczony do sterylizacji, czyli niszczenia mikroorganizmów w materiale poprzez działanie wysokiej temperatury i ciśnienia. Hodowla wymaga utrzymania żywych komórek i odpowiednich warunków wzrostu, a nie ich eliminacji.
Nie. Boks laminarny zapewnia czyste (jałowe) powietrze w strefie pracy dzięki filtracji i laminarnemu przepływowi powietrza. Jego celem jest ograniczenie zanieczyszczeń mikrobiologicznych podczas pracy z próbką, a nie usuwanie tlenu z atmosfery.
Jałowość oznacza brak żywych drobnoustrojów (np. na narzędziach lub w obszarze pracy). Beztlenowość oznacza brak tlenu w atmosferze. Można mieć środowisko jałowe, ale tlenowe (np. w boksie laminarnym), oraz niejałowe, ale beztlenowe.
Sygnałem są sformułowania: "hodowla w warunkach beztlenowych", "inkubacja beztlenowców", "usunięcie tlenu", "atmosfera beztlenowa". Gdy pojawiają się takie słowa, właściwą odpowiedzią zwykle jest aparat do wytwarzania atmosfery beztlenowej, a nie sterylizator.
Hodowlę beztlenową stosuje się wtedy, gdy podejrzewa się obecność bakterii beztlenowych w materiale lub gdy wymagają tego procedury diagnostyczne. Praktycznie oznacza to dobór odpowiednich podłoży oraz zapewnienie atmosfery bez tlenu na etapie inkubacji.
Najczęściej myli się: autoklaw (sterylizacja) z urządzeniem do hodowli, oraz boks laminarny (jałowość) z beztlenowością. Pomaga skupienie się na słowie kluczowym: "beztlenowy" dotyczy atmosfery gazowej, a nie czystości mikrobiologicznej.
Pasteryzator bywa związany z obróbką cieplną materiałów (np. w technologii żywności), ale nie jest urządzeniem do prowadzenia posiewów ani do tworzenia atmosfery beztlenowej. W pytaniach o hodowlę bakterii odpowiedzią zwykle będzie sprzęt do inkubacji lub modyfikacji atmosfery, nie do ogrzewania produktu.
Warto uczyć się "funkcja → urządzenie": sterylizacja (autoklaw), praca jałowa (boks laminarny), inkubacja (cieplarka), warunki beztlenowe (anaerostat/komora beztlenowa). Na egzaminie porównuj słowa kluczowe w pytaniu z podstawową funkcją sprzętu.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Anaerostat służy do hodowli drobnoustrojów w atmosferze beztlenowej, czyli z usuniętym lub silnie obniżonym stężeniem tlenu."

Źródła:

  • Wikipedia (en): "Anaerobic jar" — https://en.wikipedia.org/wiki/Anaerobic_jar (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (pl): "Autoklaw" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Autoklaw (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (pl): "Pasteryzacja" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Pasteryzacja (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręcznik do mikrobiologii ogólnej/diagnostycznej (rozdziały: hodowla bakterii, warunki tlenowe/beztlenowe)
  • Instrukcje producentów zestawów/pojemników do hodowli beztlenowej (anaerobowe słoje/komory, generatory gazu, wskaźniki)
  • Materiały BHP i organizacja pracy w pracowni mikrobiologicznej (rozdziały: sterylizacja, autoklawowanie, praca w boksie laminarnym)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego