KWALIFIKACJA TDR1 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 28.
Automatyczne utrzymanie zadanej przez kierowcę stałej prędkości jazdy zapewnia stosowanie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Tempomat służy do automatycznego utrzymywania prędkości zadanej przez kierowcę bez stałego naciskania pedału przyspieszenia. Ogranicznik prędkości jedynie nie pozwala przekroczyć ustawionej wartości, a urządzenie radarowe to czujnik wykorzystywany w innych systemach wsparcia.

Pełne wyjaśnienie:

Określenie "automatyczne utrzymanie zadanej przez kierowcę stałej prędkości jazdy" opisuje działanie tempomatu (cruise control). Kierowca ustawia żądaną prędkość, a układ sterowania pojazdu sam dobiera sygnał przyspieszania tak, aby ją utrzymać (w granicach możliwości pojazdu i warunków ruchu). Dzięki temu zmniejsza się zmęczenie kierowcy podczas dłuższej, jednostajnej jazdy.

Odpowiedź "ogranicznika gazu" nie jest właściwa, bo takie rozwiązanie co do zasady ogranicza dopływ "gazu"/sterowanie silnikiem, ale nie realizuje funkcji stabilizacji prędkości na zadanym poziomie w różnych warunkach (np. przy podjeździe lub zjeździe). To inny cel: limitowanie, a nie aktywne utrzymywanie stałej wartości.

Odpowiedź "ogranicznika prędkości" także jest myląca: ogranicznik (speed limiter) działa tak, że pojazd nie powinien przekroczyć ustawionej prędkości, ale kierowca nadal steruje przyspieszaniem. Układ nie "trzyma" prędkości w sposób ciągły, tylko pilnuje górnej granicy. W praktyce jest to funkcja przydatna np. w obszarach z ograniczeniami, ale nie zastępuje tempomatu.

Odpowiedź "urządzenia radarowego bliskiego zasięgu" jest niepoprawna, ponieważ radar jest czujnikiem do wykrywania obiektów/odległości. Może być elementem bardziej zaawansowanych systemów wspomagania (np. utrzymywania odstępu), ale sam radar nie jest rozwiązaniem zapewniającym utrzymanie prędkości zadanej przez kierowcę.

  • Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści jest "utrzymanie stałej prędkości" – szukaj tempomatu; jeśli "nieprzekraczanie" lub "limit" – chodzi o ogranicznik prędkości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tempomat to układ, który pozwala kierowcy ustawić prędkość jazdy, a pojazd stara się ją automatycznie utrzymywać bez ciągłego naciskania pedału przyspieszenia. Działa najlepiej przy jednostajnej jeździe poza miastem, gdy warunki ruchu są w miarę stałe.
Po ustawieniu prędkości tempomat steruje przyspieszaniem tak, aby skompensować zmiany obciążenia (np. lekki podjazd). Jeśli warunki nie pozwalają utrzymać prędkości (np. silny podjazd), może ona spaść mimo działania układu.
Tempomat utrzymuje ustawioną prędkość, a kierowca nie musi stale "trzymać gazu". Ogranicznik prędkości nie pozwala przekroczyć ustawionej wartości, ale kierowca nadal decyduje o przyspieszaniu i realnej prędkości poniżej limitu.
Ogranicznik działa jak "sufit" prędkości: blokuje przekroczenie ustawionej wartości. Nie steruje jednak tak, by stale trafiać w konkretną prędkość (np. 90 km/h). Dlatego na podjeździe prędkość może spadać, jeśli kierowca nie doda przyspieszenia.
Radar jest czujnikiem do wykrywania przeszkód i odległości. Sam w sobie nie "trzyma" prędkości. Może być częścią bardziej złożonych systemów wspomagania kierowcy, ale do utrzymania zadanej prędkości potrzebny jest układ sterowania napędem (funkcja tempomatu).
Najlepiej na długich, równych odcinkach dróg, gdy ruch jest płynny i nie wymaga częstych zmian prędkości. W mieście lub w gęstym ruchu tempomat bywa niepraktyczny, bo kierowca często musi hamować i przyspieszać.
Najczęściej myli się słowa "utrzymuje" i "ogranicza". Gdy w pytaniu jest "stała prędkość zadana przez kierowcę", poprawna jest funkcja utrzymywania (tempomat). Gdy jest "nie przekroczy", zwykle chodzi o ogranicznik prędkości.
W większości pojazdów naciśnięcie hamulca powoduje wyłączenie podtrzymywania prędkości, bo priorytetem jest bezpieczeństwo. Dokładne zachowanie zależy od konstrukcji auta, dlatego warto znać zasady z instrukcji obsługi danego modelu.
Przyczyną mogą być warunki jazdy (strome podjazdy, silny wiatr), ograniczenia mocy pojazdu lub usterki elementów sterowania. W praktyce ważne jest też prawidłowe włączenie funkcji i ustawienie prędkości zgodnie z procedurą danego auta.
Ucz się pojęć i funkcji: tempomat, ogranicznik prędkości, czujniki (radar/kamera) oraz ich role. Pomaga czytanie instrukcji obsługi i krótkie porównania "co robi" vs "czego nie robi" dany system. Na testach zwracaj uwagę na słowa: "utrzymuje" i "ogranicza".
info

Statystycznie 58% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że tempomat służy do automatycznego utrzymywania prędkości zadanej przez kierowcę bez stałego naciskania pedału przyspieszenia.

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Tempomat" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Tempomat (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (PL): "Ogranicznik prędkości" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Ogranicznik_pr%C4%99dko%C5%9Bci (dostęp: 2026-02-28)
  • Bosch Mobility: "Cruise control systems (overview)" — https://www.bosch-mobility.com/en/solutions/assistance-systems/cruise-control-systems/ (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Instrukcje obsługi pojazdów (sekcje: tempomat, ogranicznik prędkości, systemy wspomagania)
  • Materiały szkoleniowe producentów dotyczące systemów wspomagania kierowcy
  • Podstawy mechatroniki/elektroniki pojazdowej (sterowanie prędkością i silnikiem)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego