KWALIFIKACJA HAN3 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 30.
Autor Tytuł Miejsce wydania Wydawca Rok wydania
Jan Kowalski Historia Polski Warszawa PWN 2010
Za pomocą powyższych informacji stwórz poprawny opis bibliograficzny według ISBD.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawny opis bibliograficzny porządkuje dane w standardowej kolejności: tytuł, następnie oznaczenie odpowiedzialności po ukośniku, dalej część wydawnicza po ". -" z miejscem wydania, dwukropkiem przed wydawcą i przecinkiem przed rokiem. Taki układ i interpunkcja zapewniają jednoznaczność zapisu.

Pełne wyjaśnienie:

W opisie bibliograficznym tworzonym według zasad ISBD kluczowe są dwa elementy: poprawna kolejność danych oraz znaki umowne (interpunkcja), które rozdzielają strefy opisu.

Odpowiedź "Historia Polski / Jan Kowalski. - Warszawa : PWN, 2010." jest poprawna, ponieważ:

  • Najpierw podaje tytuł ("Historia Polski").
  • Następnie wskazuje oznaczenie odpowiedzialności po ukośniku ("/ Jan Kowalski"), co jasno informuje, kto odpowiada za treść.
  • Po kropce występuje separator strefy wydawniczej ". -", po którym podaje się dane wydawnicze.
  • W strefie wydawniczej najpierw jest miejsce wydania ("Warszawa"), potem dwukropek i wydawca (": PWN"), a na końcu po przecinku rok wydania (", 2010").

Pozostałe propozycje są niepoprawne typowo z tych powodów:

  • "Jan Kowalski. Historia Polski. Warszawa: PWN, 2010." miesza styl opisów i nie stosuje charakterystycznego oznaczenia odpowiedzialności z ukośnikiem; układ wygląda jak zapis potoczny.
  • "Jan Kowalski: "Historia Polski". Warszawa, PWN, 2010." wprowadza cudzysłów i separatory niezgodne ze standardowym zapisem; dwukropek po nazwisku autora sugeruje inny typ zapisu.
  • "Kowalski Jan. Historia Polski. Wydawnictwo PWN, Warszawa 2010." ma niejednoznaczną interpunkcję i przestawia elementy; brak standardowych separatorów między miejscem, wydawcą i rokiem utrudnia jednoznaczne odczytanie danych.

Wskazówka egzaminacyjna: najłatwiej kontrolować poprawność, gdy sprawdzisz po kolei 5 pól (tytuł, odpowiedzialność, miejsce, wydawca, rok) oraz czy występują typowe separatory: ukośnik przed autorem, ". -" przed strefą wydawniczą, dwukropek przed wydawcą i przecinek przed rokiem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Opis bibliograficzny to ustandaryzowany zapis danych o książce (np. autor, tytuł, miejsce i rok wydania). Służy do jednoznacznej identyfikacji publikacji w katalogach, bibliografiach i bazach księgarskich oraz ułatwia wyszukiwanie i porównywanie wydań.
Najczęściej wymagane są: tytuł, autor (oznaczenie odpowiedzialności), miejsce wydania, wydawca oraz rok wydania. Bez tych danych opis bywa niepełny i może nie pozwalać odróżnić podobnych publikacji lub różnych wydań.
Ukośnik oddziela tytuł od oznaczenia odpowiedzialności (kto odpowiada za treść). Dzięki temu czytelnik od razu widzi, czy nazwisko dotyczy autora, redaktora lub innej roli. To element porządkujący, który zmniejsza ryzyko błędnej interpretacji zapisu.
Zapis ". -" jest separatorem między częścią tytułową a strefą danych wydawniczych. W praktyce sygnalizuje przejście do informacji o miejscu wydania, wydawcy i roku. Pominięcie tego separatora często oznacza, że opis jest wykonany w stylu niestandardowym.
W typowym zapisie najpierw podaje się miejsce wydania, potem po dwukropku wydawcę, a na końcu po przecinku rok. Taki schemat jest łatwy do sprawdzenia "wzrokiem" i pozwala szybko wychwycić zamiany kolejności lub brak separatorów.
W opisach katalogowych i bibliograficznych cudzysłów przy tytule zwykle nie jest potrzebny i może sugerować inny styl cytowania. Na egzaminie najlepiej trzymać się formy standardowej: tytuł zapisany bez cudzysłowu, a elementy rozdzielone znakami umownymi.
Najczęstsze błędy to: brak ukośnika przed autorem, pominięcie separatora ". -", zamiana kolejności miejsca i wydawcy, brak dwukropka przed wydawcą oraz niekonsekwentna interpunkcja. Często wynika to z przenoszenia nawyków z "luźnych" cytowań.
Opis bibliograficzny ma stałą strukturę i znaki umowne, które pełnią funkcję "nawigacji" po danych. Zwykłe zdanie może zawierać te same informacje, ale bez standaryzacji. Na egzaminie oceniana jest właśnie konsekwencja w kolejności i separatorach.
Interpunkcja w opisie nie jest ozdobą: oddziela pola danych i ułatwia automatyczne przetwarzanie rekordów w systemach bibliotecznych i księgarskich. Gdy separatory są niekonsekwentne, rośnie ryzyko błędnego indeksowania, a wyszukiwanie autora lub wydawcy działa gorzej.
Ćwicz na krótkich zestawach danych: autor, tytuł, miejsce, wydawca, rok. Za każdym razem sprawdzaj: (1) czy tytuł jest pierwszy, (2) czy autor jest po ukośniku, (3) czy jest ". -", (4) czy miejsce i wydawca rozdziela dwukropek, (5) czy rok jest po przecinku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Poprawny opis bibliograficzny porządkuje dane w standardowej kolejności: tytuł, następnie oznaczenie odpowiedzialności po ukośniku, dalej część wydawnicza po "."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z katalogowania i opracowania zbiorów (dział: opis bibliograficzny monografii)
  • Instrukcje katalogowania stosowane w bibliotekach szkolnych/publicznych (rozdziały o opisie książki)
  • Ćwiczenia z rozpoznawania elementów opisu i ich separatorów na przykładach rekordów katalogowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego