KWALIFIKACJA TDR1 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 4.
Cyfrą 4 na rysunku zaznaczono
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek techniczny elementów mechanicznych związanych z układem rozrządu silnika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Popychacz jest elementem mechanizmu rozrządu przenoszącym ruch z krzywki (wałka rozrządu) na dalsze elementy sterowania zaworem. Na rysunkach zwykle leży w osi działania krzywki i poprzedza laskę popychacza lub dźwignię zaworową. Dlatego oznaczenie "4" odpowiada popychaczowi, a nie zaworowi ani dźwigni.

Pełne wyjaśnienie:

W mechanizmie rozrządu zadaniem układu jest otwieranie i zamykanie zaworów w odpowiednich chwilach pracy silnika. Ruch pochodzi od krzywek wałka rozrządu i jest przekazywany do zaworu przez elementy pośredniczące. Jednym z takich elementów jest popychacz.

Odpowiedź "popychacz" jest poprawna, ponieważ popychacz to część, która bezpośrednio współpracuje z krzywką (lub jest elementem, na który działa krzywka) i zamienia jej ruch na przesunięcie przekazywane dalej do układu sterowania zaworem. Na typowych schematach popychacz znajduje się "bliżej" wałka/krzywki niż elementy działające przy samym zaworze.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "zawór" – zawór jest elementem roboczym w głowicy, który faktycznie zamyka lub otwiera kanał dolotowy/wylotowy. Na schemacie zawór jest zwykle rozpoznawalny po grzybku i trzonku oraz położeniu w prowadnicy/sprężynie. Jeśli numer wskazuje część pośredniczącą w napędzie, nie jest to zawór.
  • "laska popychacza" – laska (pręt) popychacza występuje w układach, gdzie ruch z popychacza jest przenoszony dalej do dźwigni zaworowej. Ma zwykle wyraźnie wydłużony kształt i łączy elementy położone w różnych miejscach (od strony popychacza do dźwigni). Gdy oznaczenie dotyczy elementu przy krzywce, nie będzie to laska.
  • "dźwignia zaworowa" – dźwignia (wahacz) pracuje przy głowicy i działa jak dźwignia przekazująca ruch na trzonek zaworu. Jest położona bliżej zaworu, często oparta na osi/podporze. Jeżeli numer odnosi się do elementu wcześniejszego w łańcuchu kinematycznym, dźwignia nie pasuje.

Wskazówka egzaminacyjna: analizuj rysunek jak "łańcuch" przekazywania ruchu: krzywka → popychacz → (laska) → dźwignia → zawór. Zlokalizowanie, na którym etapie znajduje się oznaczony element, zwykle pozwala odróżnić popychacz od laski i dźwigni.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Popychacz to element układu rozrządu, który odbiera ruch od krzywki wałka rozrządu i przekazuje go dalej do sterowania zaworem. W zależności od konstrukcji może działać bezpośrednio na zawór lub pośrednio przez laskę popychacza i dźwignię zaworową.
Popychacz zwykle znajduje się bliżej krzywki/wałka rozrządu i jest elementem, na który bezpośrednio działa krzywka. Laska popychacza ma kształt długiego pręta łączącego popychacz z dźwignią zaworową, więc na schemacie "biegnie" od dołu silnika w stronę głowicy.
Zawór jest elementem roboczym zamykającym lub otwierającym kanał w głowicy, natomiast popychacz to część napędu, która tylko przenosi ruch. Zawór rozpoznasz po trzonku i grzybku (często ze sprężyną), a popychacz po położeniu w torze przeniesienia ruchu od krzywki.
Dźwignia zaworowa (wahacz) działa jak dźwignia pośrednicząca: zmienia kierunek i/lub przełożenie ruchu, aby nacisnąć na trzonek zaworu. Zwykle znajduje się w głowicy i pracuje w pobliżu zaworów, dlatego na rysunkach jest bliżej sprężyny i trzonka zaworu niż popychacz.
Laska popychacza występuje w konstrukcjach, w których wałek rozrządu jest umieszczony niżej (np. w bloku), a zawory są w głowicy. Wtedy potrzebny jest pręt przenoszący ruch od popychacza do dźwigni zaworowej. W układach z wałkiem w głowicy często jej nie ma.
Do typowych objawów należą metaliczne stuki z okolic głowicy/rozrządu, nierówna praca silnika, spadek mocy, problemy z rozruchem i pogorszenie parametrów spalania. Zużycie popychaczy lub dźwigni może też wpływać na prawidłowy luz zaworowy i kulturę pracy silnika.
W pracy kierowcy-mechanika ważna jest umiejętność czytania rysunków poglądowych i dokumentacji technicznej. Pytania z numerami na schemacie sprawdzają, czy potrafisz rozpoznać elementy zespołu (np. rozrządu) i nazwać je poprawnie, co jest potrzebne w diagnostyce i obsłudze.
Najczęściej popychacz jest elementem, na który działa krzywka, ale konstrukcje mogą się różnić. W niektórych układach spotyka się rozwiązania, w których element pośredniczący ma inną formę lub współpracuje z dodatkowym mechanizmem. Na schemacie kluczowe jest jego położenie w torze przeniesienia ruchu.
Najczęstsze błędy to mylenie popychacza z laską (bo oba "popychają"), mylenie dźwigni zaworowej z innymi dźwigniami w głowicy oraz wybieranie "zaworu" tylko dlatego, że jest najbardziej znanym elementem. Pomaga analiza kolejności: krzywka → element pośredni → zawór.
Ćwicz na przekrojach i schematach: naucz się rozpoznawać krzywkę, popychacz, laskę, dźwignię i zawór po położeniu oraz funkcji. Dobrą metodą jest rysowanie "łańcucha ruchu" i nazywanie elementów po kolei. Wtedy pytania typu "co oznacza numer na rysunku" stają się prostsze.
info

Statystycznie 44% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że popychacz jest elementem mechanizmu rozrządu przenoszącym ruch z krzywki (wałka rozrządu) na dalsze elementy sterowania zaworem.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu budowy silników spalinowych (rozdziały: mechanizm rozrządu)
  • Materiały szkolne/branżowe dotyczące układu rozrządu i głowicy silnika
  • Rysunki poglądowe i przekroje mechanizmu rozrządu wykorzystywane w dydaktyce zawodowej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego