Wznowienie postępowania administracyjnego jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji (zwykle ostatecznej). Służy temu, aby w wyjątkowych sytuacjach wrócić do sprawy zakończonej decyzją, gdy występują wskazane w KPA wady lub szczególne okoliczności.
Jeżeli decyzja została wydana na podstawie przepisów, które później uznano za niekonstytucyjne przez Trybunał Konstytucyjny, KPA przewiduje szczególną podstawę wznowienia (art. 145a). Kluczowe jest jednak to, że samo istnienie podstawy nie oznacza automatyzmu. Zgodnie z art. 147 KPA wznowienie w przypadkach objętych m.in. art. 145a następuje tylko na żądanie strony. Oznacza to, że organ nie rozpoczyna tego trybu sam z siebie, a strona musi aktywnie zainicjować postępowanie poprzez złożenie wniosku.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: "Tak, ale tylko jeśli strona złożyła wniosek w tej sprawie." W praktyce urzędowej jest to ważna informacja dla obsługi klienta: osoba zainteresowana nie powinna oczekiwać, że po orzeczeniu TK urząd "sam" wznowi sprawę, lecz powinna zostać poinformowana o konieczności złożenia żądania i dochowania terminów przewidzianych w KPA.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Tak, zawsze." – sugeruje brak warunków i automatyczne wznowienie, co jest sprzeczne z zasadą wszczynania tylko na żądanie strony w tym trybie.
- "Nie, nigdy." – jest zbyt kategoryczne: KPA przewiduje możliwość wznowienia właśnie w takiej sytuacji, o ile spełnione są ustawowe przesłanki.
- "Tak, ale tylko jeżeli organ administracji publicznej uzna to za konieczne." – błędnie opiera wznowienie na uznaniu organu; w omawianej podstawie inicjatywa należy do strony, a organ działa w ramach przesłanek i procedury, nie według dowolnej oceny potrzeby.