KWALIFIKACJA HAN1 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 14.
Dla którego z wymienionych towarów wymagane jest oznaczenie terminu przydatności do spożycia?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sery białe należą do produktów łatwo psujących się (nabiał), dlatego w obrocie handlowym wymagają oznaczenia datą określającą bezpieczny czas spożycia. Ocet winny, sól kuchenna i guma do żucia są zwykle produktami bardziej trwałymi, dla których taki obowiązek nie jest typowy.

Pełne wyjaśnienie:

W sprzedaży detalicznej kluczowe jest rozpoznanie, które towary wymagają oznaczeń związanych z bezpieczeństwem żywności, w tym informacji o dacie. Produkty szybko psujące się (zwłaszcza nabiał) mają krótki okres bezpiecznego przechowywania i są wrażliwe na temperaturę oraz warunki ekspozycji. Z tego powodu to właśnie w tej grupie daty na opakowaniu są szczególnie istotne dla ochrony konsumenta i organizacji pracy sklepu (rotacja, przeceny, wycofanie z półki).

Odpowiedź "Sera białego." jest właściwa, ponieważ ser biały to świeży produkt mleczny, którego jakość i bezpieczeństwo szybko się pogarszają. W praktyce sklepów oznacza to konieczność stałej kontroli partii, terminów i warunków chłodniczych, a informacja o dacie na opakowaniu jest jednym z podstawowych elementów pozwalających dopuścić towar do sprzedaży oraz prowadzić prawidłową rotację (np. zasadą FEFO – najpierw sprzedajemy to, co ma najbliższą datę).

Pozostałe propozycje są mniej trafne z perspektywy typowego obowiązku oznaczania takiej daty:

  • "Octu winnego." – ocet jest produktem kwaśnym i bardzo trwałym, zwykle nie wymaga tak ścisłej kontroli dat jak nabiał; jego bezpieczeństwo i jakość zmieniają się wolniej.
  • "Soli kuchennej." – sól jest produktem stabilnym, nie ulega typowemu psuciu mikrobiologicznemu w warunkach domowych, więc sama z siebie nie jest przykładem towaru, który w sprzedaży kojarzy się z koniecznością krótkiej daty.
  • "Gumy do żucia." – jest produktem trwałym, konfekcjonowanym, o długim okresie przechowywania; w praktyce sklepowej nie jest klasycznym przykładem towaru wrażliwego na termin w takim stopniu jak świeży nabiał.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy oznaczeń dat, w pierwszej kolejności rozważ grupy towarów o podwyższonym ryzyku psucia (nabiał, mięso, wyroby garmażeryjne) i porównaj je z produktami trwałymi (przyprawy, sól, ocet, słodycze). To ułatwia wybór poprawnej odpowiedzi w testach jednokrotnego wyboru.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To informacja o czasie, do którego produkt zachowuje deklarowane cechy i może być spożywany przy prawidłowym przechowywaniu. W praktyce sklepu pomaga w kontroli rotacji, przecen i wycofania towaru z półki, aby nie dopuścić do sprzedaży po dacie.
Nabiał jest wrażliwy na temperaturę i szybciej ulega pogorszeniu jakości lub zepsuciu. Z tego powodu daty są kluczowe dla bezpieczeństwa konsumenta oraz organizacji pracy sprzedawcy (FEFO, kontrola lodówek, weryfikacja partii, reklamacje).
Wybieraj produkty wymagające chłodzenia i mające krótki okres obrotu: świeży nabiał, mięso, garmażeria. Towary trwałe to m.in. sól, ocet czy słodycze pakowane – zwykle są stabilniejsze i mniej zależne od krótkiej daty w codziennej sprzedaży.
Data pozwala prowadzić prawidłową rotację (najpierw sprzedajemy partie z najbliższą datą), planować uzupełnienia i ograniczać straty. Ułatwia też kontrolę na sali sprzedaży i w chłodni oraz obsługę reklamacji dotyczących świeżości produktu.
Sól jest produktem bardzo stabilnym i w praktyce handlowej nie jest typowym przykładem towaru wymagającego krótkiej daty jak świeży nabiał. Na egzaminie częściej traktuje się ją jako produkt trwały, dla którego kluczowe jest oznakowanie typu, składu i masy netto.
Ocet jest produktem kwaśnym i trwałym, zwykle przechowuje się go długo bez utraty bezpieczeństwa. W pytaniach testowych przeciwstawia się go świeżym produktom (np. nabiałowi), aby sprawdzić, czy zdający umie rozpoznać towar wymagający ścisłej kontroli dat.
Guma do żucia jest produktem trwałym i konfekcjonowanym, a jej obrót nie jest tak wrażliwy na krótkie terminy jak w przypadku świeżego nabiału. W sklepie większy nacisk kładzie się na kompletność opakowania, ekspozycję i zgodność ceny z systemem.
FEFO (First Expired, First Out) oznacza, że w pierwszej kolejności sprzedajesz towar z najbliższą datą. W praktyce: układasz produkty na półce tak, by krótsze daty były z przodu, regularnie przeglądasz terminy i reagujesz (przecena/wycofanie).
Typowe błędy to wybór odpowiedzi na podstawie przyzwyczajeń zakupowych, a nie właściwości towaru, oraz mylenie produktów trwałych z łatwo psującymi się. Pomaga prosta reguła: jeśli produkt wymaga stałego chłodzenia i jest "świeży", zwykle daty są kluczowe.
Ucz się grup towarowych (nabiał, mięso, pieczywo, trwałe artykuły spożywcze) i ich cech. Ćwicz rozpoznawanie, które produkty wymagają ścisłej kontroli dat i warunków przechowywania. Pomaga też praktyka: przegląd etykiet i symulacje rotacji FEFO.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Sery białe należą do produktów łatwo psujących się (nabiał), dlatego w obrocie handlowym wymagają oznaczenia datą określającą bezpieczny czas spożycia."

Źródła:

  • Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności (OJ L 304, 22.11.2011) – wymagania dot. informacji na etykiecie, w tym dat
  • Codex Alimentarius: General Standard for the Labelling of Prepackaged Foods (CODEX STAN 1-1985, ze zmianami) – ogólne zasady znakowania żywności paczkowanej

Materiały:

  • Materiały szkolne z towaroznawstwa żywności dla sprzedawców
  • Instrukcje wewnętrzne sklepu dotyczące przyjęcia i ekspozycji żywności (FEFO)
  • Poradniki organów kontroli/instytucji branżowych o oznakowaniu żywności (sekcja: daty na żywności)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego