KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 13.
Do charakterystycznej dla osób z zespołem nadpobudliwości psychoruchowej triady objawów należą:
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Triada objawów typowa dla ADHD obejmuje:
zaburzenia koncentracji uwagi (nieuwagę), impulsywność oraz nadruchliwość. Pozostałe odpowiedzi opisują cechy charakterystyczne dla innych problemów (np. echolalie i wycofanie społeczne, zaburzenia toku myślenia, czy obniżenie intelektu), a nie klasyczny rdzeń ADHD.

Pełne wyjaśnienie:

W klasycznym ujęciu objawów ADHD (zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi) wyróżnia się trzy główne obszary trudności: nieuwagę (czyli problemy z koncentracją i podtrzymaniem uwagi), impulsywność (trudność w hamowaniu reakcji, działanie "zanim pomyślę") oraz nadruchliwość (zwiększoną aktywność ruchową, wiercenie się, trudność w pozostaniu w bezruchu).

Odpowiedź "zaburzenia koncentracji uwagi, impulsywność w działaniu i nadruchliwość" trafnie wskazuje właśnie te trzy filary. Dla terapeuty zajęciowego ma to znaczenie praktyczne: te objawy wpływają na wykonywanie zadań szkolnych i domowych, organizację czynności, przestrzeganie zasad w trakcie aktywności oraz bezpieczeństwo (działanie impulsywne).

  • Odpowiedź z "echolaliami, zaburzeniami toku myślenia i wycofaniem w interakcjach społecznych" nie opisuje typowego rdzenia ADHD. Echolalie i wycofanie częściej kojarzą się z trudnościami komunikacyjno-społecznymi, a "zaburzenia toku myślenia" są terminem używanym w innym kontekście klinicznym niż ADHD.
  • Odpowiedź z "zaburzeniami pamięci, porywczością i trudnościami w adaptacji do zasad społecznych" zawiera elementy, które mogą współwystępować (np. porywczość), ale nie stanowią standardowej triady osiowej. Trudności społeczne mogą być wtórne do impulsywności i nieuwagi, jednak nie zastępują nadruchliwości jako kluczowego wymiaru.
  • Odpowiedź z "obniżoną sprawnością intelektualną, nadwrażliwością sensoryczną i zachowaniami agresywnymi" miesza cechy nieswoiste. Agresja może pojawiać się sytuacyjnie, a nadwrażliwość sensoryczna dotyczy innych profili trudności; obniżenie intelektu nie jest kryterium ADHD.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli widzisz pytanie o "triadę" w ADHD, szukaj zestawu: uwaga–impulsywność–ruchliwość. Inne cechy (pamięć, agresja, wycofanie) mogą występować, ale nie tworzą klasycznej triady podstawowej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Triada objawów ADHD to trzy główne grupy trudności: nieuwaga (problemy z koncentracją), impulsywność (działanie bez hamowania) i nadruchliwość (nadmierna aktywność ruchowa). W testach często trzeba wskazać właśnie ten zestaw, a nie objawy poboczne.
W ADHD rdzeniem są problemy z uwagą, impulsywność i nadruchliwość. W spektrum autyzmu częściej kluczowe są trudności w komunikacji i interakcjach społecznych oraz wzorce zachowań powtarzalnych. Objawy takie jak echolalie lub wycofanie społeczne nie są typową "triadą" ADHD.
"Zaburzenia toku myślenia" to termin stosowany głównie przy innych zaburzeniach psychicznych niż ADHD. W ADHD opisuje się przede wszystkim trudność w podtrzymaniu uwagi, nadruchliwość i impulsywność. Uczeń może mylić pojęcia, bo oba dotyczą zachowania, ale ich znaczenie kliniczne jest inne.
Agresja może pojawić się wtórnie (np. z frustracji, impulsywności lub konfliktów), ale nie należy do klasycznej triady objawów ADHD. W pytaniach egzaminacyjnych agresja bywa "wabikiem", bo kojarzy się z impulsywnością, jednak rdzeń triady to: nieuwaga, nadruchliwość, impulsywność.
Nadruchliwość może przejawiać się wierceniem się, wstawaniem bez potrzeby, kręceniem przedmiotami, trudnością w czekaniu na swoją kolej czy potrzebą ciągłego ruchu. W terapii zajęciowej pomaga strukturyzacja zadania i wprowadzanie krótkich przerw ruchowych.
Impulsywność może powodować rozpoczynanie działania bez planu, przerywanie innym, podejmowanie ryzyka (np. w ruchu ulicznym) albo trudność w przestrzeganiu sekwencji czynności. W terapii zajęciowej trenuje się hamowanie reakcji i stosuje podpowiedzi krok-po-kroku.
Pomaga m.in. przez dzielenie zadania na krótkie etapy, jasne instrukcje, ograniczenie bodźców rozpraszających, używanie timerów i list kontrolnych oraz wzmacnianie kończenia rozpoczętych działań. Celem jest poprawa wykonania zadania, a nie "wymuszenie" bezruchu.
Nie, zaburzenia pamięci nie stanowią elementu klasycznej triady. Osoby z ADHD mogą mieć trudności z pamięcią roboczą i organizacją, ale w pytaniach o triadę należy wskazać: nieuwagę (koncentrację), impulsywność i nadruchliwość. To częsty błąd wynikający z mylenia skutków z objawami osiowymi.
Najczęściej wybiera się odpowiedzi zawierające objawy "głośne" lub stereotypowe (np. agresja, wycofanie społeczne) zamiast rdzenia triady. Drugi błąd to przypisywanie ADHD cech typowych dla innych zaburzeń (np. echolalii). Warto zapamiętać stały zestaw: uwaga–impulsywność–ruchliwość.
Ucz się "pakietami" pojęć: triada ADHD, objawy spektrum autyzmu, cechy zaburzeń psychotycznych itd. Dobrą metodą jest tworzenie fiszek z trzema hasłami i krótkim przykładem funkcjonalnym. Na egzaminie najpierw rozpoznaj, czy pytanie dotyczy rdzenia zaburzenia, czy objawów wtórnych.
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Triada objawów typowa dla ADHD obejmuje:zaburzenia koncentracji uwagi (nieuwagę), impulsywność oraz nadruchliwość."

Źródła:

  • World Health Organization (WHO), ICD-11 Browser – wpis dotyczący Attention deficit hyperactivity disorder (ADHD), https://icd.who.int/browse/2024-01/mms/en (dostęp: 02.03.2026)
  • National Institute for Health and Care Excellence (NICE), Guideline NG87: Attention deficit hyperactivity disorder: diagnosis and management, https://www.nice.org.uk/guidance/ng87 (dostęp: 02.03.2026)

Materiały:

  • Klasyfikacja ICD-11 (opis zaburzeń z grupy ADHD) – materiał definicyjny
  • DSM-5-TR – rozdział o ADHD i kryteriach diagnostycznych (do nauki terminów osiowych)
  • Wytyczne kliniczne (np. NICE) – przegląd objawów oraz zaleceń postępowania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego