KWALIFIKACJA AUD9 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 17.
Do której grupy instrumentów zalicza się te instrumenty, w których wibratorem jest napięta struna?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Chordofony to instrumenty, w których źródłem dźwięku są drgania napiętej struny (np. szarpanej lub pobudzanej smyczkiem). Membranofony mają drgającą membranę, aerofony – słup powietrza, a elektrofony – źródło/układ elektryczny.

Pełne wyjaśnienie:

W klasyfikacji instrumentów muzycznych kluczowe jest pytanie: co faktycznie drga i wytwarza falę akustyczną (czyli jest źródłem dźwięku).

Jeżeli w instrumencie elementem drgającym jest napięta struna, to instrument zalicza się do chordofonów. Do tej grupy należą m.in. instrumenty szarpane (np. gitara, harfa), smyczkowe (np. skrzypce) oraz inne, w których pobudza się strunę do drgań.

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne, bo opisują inne źródła drgań:

  • Membranofony – dźwięk powstaje dzięki drganiom membrany (naciągu), typowo w bębnach. Sama struna nie jest tu źródłem dźwięku.
  • Aerofony – źródłem dźwięku jest drgający słup powietrza (np. flet, trąbka, saksofon). Nawet jeśli instrument ma strój lub klapy, to nie one wibrują jako główne źródło dźwięku.
  • Elektrofony – dźwięk jest wytwarzany przez zjawiska/układy elektryczne (np. syntezator). Gitara elektryczna bywa myląca: struna nadal drga, a elektronika głównie przetwarza lub wzmacnia sygnał, więc w ujęciu "co wibruje" nadal punktem wyjścia jest struna.

Dla technika realizacji nagłośnień ta wiedza jest praktyczna: instrumenty strunowe mają charakterystyczne pasma, transjenty i sposoby emisji dźwięku, co wpływa na dobór mikrofonu, ustawienie korekcji oraz decyzję, czy użyć mikrofonu, przetwornika, czy połączenia przez DI.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Chordofony to instrumenty, w których źródłem dźwięku są drgania napiętej struny. Struna może być pobudzana szarpnięciem, uderzeniem albo smyczkiem. To kryterium dotyczy tego, co drga, a nie tylko sposobu gry czy kształtu instrumentu.
Najprościej odpowiedzieć na pytanie: jaki element drga i wytwarza dźwięk. Struna → chordofon, membrana (naciąg) → membranofon, słup powietrza → aerofon, układ elektryczny → elektrofon. To szybka metoda na egzamin.
Bo w nich energia pobudzenia (szarpnięcie, smyczek, uderzenie) wywołuje drgania struny, a te drgania są podstawowym źródłem fali akustycznej. Pudło rezonansowe lub przetwornik nie "zastępują" struny jako źródła drgań, tylko wzmacniają lub przetwarzają sygnał.
Różnica dotyczy elementu drgającego: w membranofonach drga membrana (naciąg), a w chordofonach drga struna. Na scenie często widać podobieństwo (np. pałki, uderzanie), ale w klasyfikacji liczy się fizyka powstawania dźwięku.
W aerofonach źródłem dźwięku jest drgający słup powietrza (dmuchanie, stroik, wibracja w ustniku), a w chordofonach – drgająca struna. To ważne przy nagłośnieniu: inne są transjenty, pasma i sposób emisji dźwięku.
Na egzaminach kluczowe bywa kryterium "co wibruje": w gitarze elektrycznej drga struna, a przetwornik zamienia te drgania na sygnał elektryczny. Dlatego łatwo o pomyłkę. W praktyce scenicznej traktuje się ją też jako źródło sygnału elektrycznego (DI, wzmacniacz), ale źródłem drgań pozostaje struna.
Najczęściej spotkasz instrumenty, w których drga struna: gitary, basy, skrzypce, altówki, wiolonczele, kontrabasy, harfy. W kontekście nagłośnienia ważne jest, czy sygnał zbierasz mikrofonem (źródło akustyczne), czy z przetwornika (sygnał elektryczny).
Typowe pomyłki to wybór odpowiedzi "z przyzwyczajenia" (np. aerofony kojarzą się z muzyką dętą), mylenie kryterium budowy z kryterium źródła drgań oraz traktowanie każdego instrumentu podłączanego do wzmacniacza jako elektrofonu. Zawsze wracaj do pytania: co drga?
Podział według źródła drgań ułatwia dobór techniki: chordofony często wymagają kontroli sprzężeń i pracy z rezonansami pudła, aerofony mają silną kierunkowość i oddech/artykułację, membranofony generują duże transjenty. To przekłada się na mikrofony, ustawienie bramek i korekcję.
Stosuj procedurę: (1) wypisz w myślach element drgający, (2) dopasuj go do grupy (struna/membrana/powietrze/elektryczność), (3) dopiero potem porównaj odpowiedzi. To ogranicza wpływ skojarzeń i skraca czas. W razie wątpliwości szukaj w treści słowa "struna".
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Chordofony to instrumenty, w których źródłem dźwięku są drgania napiętej struny (np. szarpanej lub pobudzanej smyczkiem)."

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw akustyki i organologii (klasyfikacja instrumentów)
  • Materiały dydaktyczne szkół muzycznych dotyczące budowy instrumentów i źródeł drgań
  • Notatki do egzaminu zawodowego obejmujące podstawy nagłośnienia instrumentów akustycznych (strunowych, dętych, perkusyjnych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego