KWALIFIKACJA BPO1 - STYCZEŃ 2011

PYTANIE NR 20.
Do której metody oceny ryzyka zawodowego należy zastosować przedstawioną tabelę?
Ilustracja przedstawia tabelę używaną do oceny ryzyka zawodowego, co jest istotne w kontekście kwalifikacji zawodowej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda "pięciostopniowa" oznacza, że w tabeli (matrycy) zastosowano skalę z pięcioma poziomami oceny, np. pięć stopni prawdopodobieństwa i/lub pięć stopni skutków.
Wystarczy policzyć liczbę stopni skali opisanych w tabeli i dopasować ją do nazwy metody.

Pełne wyjaśnienie:

W ocenie ryzyka zawodowego często stosuje się tabele (matryce) oceny, w których łączy się dwie cechy: prawdopodobieństwo zdarzenia oraz ciężkość (skutki) następstw. "Metoda pięciostopniowa" odnosi się do sytuacji, gdy w takiej tabeli zastosowano skalę pięciu poziomów (np. 1–5) dla jednej lub obu osi oceny.

Odpowiedź "Pięciostopniowej." jest poprawna, ponieważ wskazuje metodę odpowiadającą tabeli, w której widoczne jest pięć stopni gradacji (pięć poziomów opisanych liczbowo lub słownie). Kluczowym krokiem jest rozpoznanie, ile poziomów zawiera skala w tabeli, a nie samo "wrażenie" z wyglądu matrycy.

  • "Trójstopniowej." jest błędne, gdy w tabeli występuje więcej niż trzy poziomy (np. 1–5). Ten błąd bywa skutkiem automatycznego kojarzenia oceny ryzyka z prostą matrycą 3x3.
  • "Sześciostopniowej." jest błędne, jeśli skala nie ma sześciu poziomów (np. 1–6). Studenci czasem mylą liczbę kategorii opisowych z liczbą stopni skali.
  • "Dziewięciostopniowej." jest błędne, gdy nie występuje dziewięć poziomów (np. 1–9) lub dziewięć klas ryzyka. To częsty skrót myślowy wynikający z utożsamiania matrycy 3x3 (9 pól) z "dziewięciostopniową" skalą, choć "pola" matrycy nie muszą oznaczać stopni skali.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze szukaj w tabeli legendy, nagłówków osi i opisów poziomów (np. "bardzo małe" do "bardzo duże" lub zakresów 1–5). Następnie policz stopnie skali i dopasuj nazwę metody.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposób oceny ryzyka, w którym stosuje się skalę 5 poziomów (np. 1–5) dla prawdopodobieństwa i/lub skutków. Na podstawie kombinacji tych poziomów wyznacza się kategorię ryzyka i decyduje o działaniach profilaktycznych.
Policz liczbę poziomów skali opisanych w tabeli (np. wartości 1–5 lub pięć opisów typu "bardzo małe"–"bardzo duże"). Jeśli skala ma pięć stopni, tabela odpowiada metodzie pięciostopniowej.
Matryca 3x3 ma 9 pól, ale może wykorzystywać tylko 3 stopnie prawdopodobieństwa i 3 stopnie skutków. "Dziewięć pól" nie oznacza automatycznie "dziewięciu stopni" skali, bo stopnie odnoszą się do poziomów osi, nie do liczby komórek.
Najczęściej są to: prawdopodobieństwo wystąpienia zdarzenia oraz ciężkość skutków (następstw). Czasem dodaje się ekspozycję lub możliwość uniknięcia, ale w wielu metodach szkolnych bazuje się na dwóch osiach.
Nie zawsze. Skala 3-stopniowa bywa wystarczająca w prostych środowiskach pracy i przy szybkim szacowaniu. Skala 5-stopniowa daje zwykle większą czułość (lepsze różnicowanie poziomów), ale wymaga bardziej konsekwentnych kryteriów opisu poziomów.
Najczęstsze to: nieuwzględnienie legendy, pomylenie osi (skutki vs prawdopodobieństwo), skupienie się na kolorach zamiast na kryteriach, oraz mylenie liczby pól matrycy z liczbą stopni skali. Pomaga czytanie tabeli "od nagłówków do komórki wyniku".
Stosuje się ją m.in. podczas tworzenia lub aktualizacji oceny ryzyka na stanowisku, po zmianach technologii/organizacji, po wypadku lub zdarzeniu potencjalnie wypadkowym oraz przy wdrażaniu działań profilaktycznych i ich weryfikacji.
Najczęściej są to kolejne poziomy oceny (np. od "bardzo małe" do "bardzo duże") przypisane prawdopodobieństwu i/lub skutkom. Ważne jest, aby poziomy miały jasne kryteria (opisy), a nie były tylko numerami bez interpretacji.
Ćwicz rozpoznawanie skal: przygotuj kilka przykładowych tabel i trenuj szybkie liczenie stopni skali na osiach. Ucz się też, że "9" może oznaczać liczbę pól (3x3), a nie dziewięć poziomów skali. Powtarzaj definicje prawdopodobieństwa i skutków.
Zwykle nie, bo odpowiedź zależy od tego, jak wygląda tabela (ile ma stopni i jak opisuje poziomy). Jeśli na egzaminie ilustracja się nie wyświetla, trzeba poprosić o wyjaśnienie techniczne lub sprawdzić, czy w treści zadania podano opis skali.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • ISO 45001:2018 Occupational health and safety management systems — Requirements with guidance for use, rozdziały dotyczące identyfikacji zagrożeń i oceny ryzyka
  • PN-N-18002:2011 Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy — Ogólne wytyczne do oceny ryzyka zawodowego
  • ILO-OSH 2001 Guidelines on occupational safety and health management systems, sekcje dotyczące hazard identification and risk assessment

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z oceny ryzyka zawodowego dla technika BHP (matryce 3x3, 5x5, 6x6, 9x9)
  • Normy i wytyczne dotyczące zarządzania BHP i identyfikacji zagrożeń (np. ISO 45001)
  • Przykładowe karty oceny ryzyka zawodowego z różnych branż (produkcja, magazyn, biuro)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego