KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 30.
Do mycia zabrudzonych narzędzi chirurgicznych należy nałożyć rękawice
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Do mycia zabrudzonych narzędzi potrzebna jest ochrona przed kontaktem z materiałem biologicznym oraz przed urazami mechanicznymi (np. skaleczeniem).
Dlatego właściwe są grube gumowe rękawice ochronne, bardziej odporne na przetarcie i przypadkowe zakłucie niż cienkie rękawice jednorazowe.

Pełne wyjaśnienie:

Mycie zabrudzonych narzędzi chirurgicznych to czynność wykonywana w warunkach "brudnych", z realnym ryzykiem kontaktu z krwią i innym materiałem biologicznym oraz ryzykiem urazów (skaleczenie, zakłucie ostrzem, igłą, kleszczykami). Z tego powodu kluczowe jest użycie rękawic o zwiększonej odporności mechanicznej i odpowiedniej długości mankietu, czyli rękawic grubych gumowych (tzw. ochronnych/gospodarczych, często określanych jako "utility gloves").

Odpowiedź "grube gumowe." jest poprawna, bo takie rękawice lepiej chronią skórę przed:

  • przecięciem i przetarciem podczas szorowania i manipulowania narzędziami,
  • przypadkowym zakłuciem (choć nie eliminują go całkowicie),
  • długotrwałym kontaktem z detergentami i roztworami stosowanymi w myciu, które mogą podrażniać skórę.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe, bo odnoszą się do rękawic jednorazowych o mniejszej odporności na uszkodzenia w pracy z ostrymi narzędziami:

  • "chirurgiczne." – rękawice chirurgiczne są przeznaczone do procedur jałowych i pracy wymagającej czucia, a nie do agresywnego mycia w strefie brudnej; łatwiej je uszkodzić przy kontakcie z ostrymi elementami.
  • "cienkie gumowe." – cienkie rękawice jednorazowe (np. diagnostyczne) zapewniają barierę biologiczną, ale słabo chronią mechanicznie podczas czyszczenia narzędzi i mogą pękać przy tarciu.
  • "cienkie lateksowe." – analogicznie: lateks może dawać dobrą szczelność, jednak cienkie rękawice jednorazowe nie są optymalne do mycia narzędzi; dodatkowo lateks bywa problematyczny alergologicznie w części środowisk pracy.

W praktyce warto pamiętać, że dobór ŚOI zależy od oceny ryzyka: do mycia narzędzi zwykle potrzebujesz rękawic ochronnych (grubych), a w razie rozchlapywania także innych elementów ochrony (np. fartuch, ochrona oczu/twarzy). Na egzaminie kluczem jest rozróżnienie: cienkie rękawice jednorazowe są typowe dla kontaktu z pacjentem, a grube gumowe dla czynności brudnych i obróbki sprzętu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej stosuje się grube gumowe rękawice ochronne (tzw. gospodarcze/utility). Zapewniają lepszą ochronę przed przetarciem, rozdarciem i przypadkowym kontaktem z ostrymi elementami niż cienkie rękawice jednorazowe.
Rękawice chirurgiczne są projektowane do pracy jałowej i precyzyjnej, a nie do szorowania w "strefie brudnej". Łatwiej je uszkodzić mechanicznie, a ich użycie do mycia nie zwiększa bezpieczeństwa tak jak rękawice grube ochronne.
Zapewniają większą odporność mechaniczną (na tarcie, przetarcia, rozdarcia) i lepiej chronią skórę przed detergentami. To ważne, bo podczas mycia narzędzi wykonuje się energiczne ruchy i kontakt z ostrymi krawędziami jest częsty.
Zwykle wtedy, gdy wykonujesz czynności przy pacjencie lub krótkie prace bez dużego ryzyka uszkodzenia mechanicznego rękawic (np. proste czynności higieniczne). Do mycia ostrych narzędzi są one z reguły zbyt delikatne.
Nie. Zmniejszają ryzyko przetarcia i częściowo ryzyko urazu, ale nie gwarantują pełnej ochrony przed zakłuciem ostrzem lub igłą. Dlatego liczą się też technika pracy (bezpieczne odkładanie) oraz właściwa organizacja procesu mycia.
Częsty błąd to wybór rękawic chirurgicznych, bo "narzędzia są chirurgiczne". Inny błąd to automatyczne wskazywanie cienkich rękawic jednorazowych używanych na co dzień przy pacjencie, bez analizy ryzyka skaleczenia podczas mycia.
To etap/obszar pracy, gdzie sprzęt jest jeszcze zanieczyszczony biologicznie i wymaga mycia/wstępnego oczyszczania przed dalszą dezynfekcją lub sterylizacją. W tej strefie dobiera się ŚOI pod kątem ochrony przed skażeniem i urazami.
Dobór zależy od preparatu i jego karty charakterystyki (SDS). W praktyce do detergentów i dłuższego mycia częściej dobiera się rękawice grubsze, odporne chemicznie, a nie cienkie jednorazowe. Trzeba też dbać o stan rękawic i ich wymianę.
Poza rękawicami często potrzebna jest ochrona odzieży (fartuch/odzież ochronna) oraz ochrona oczu i twarzy, jeśli istnieje ryzyko rozchlapywania. Dobór ŚOI wynika z oceny ryzyka i procedur obowiązujących w danej jednostce.
Ucz się "mapy czynność–ryzyko–ŚOI": inne rękawice do kontaktu z pacjentem, inne do czynności brudnych i sprzątania, a jeszcze inne do pracy z chemikaliami. Ćwicz rozpoznawanie, gdzie dominuje ryzyko biologiczne, a gdzie mechaniczne.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 55% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • World Health Organization (WHO) – "Decontamination and reprocessing of medical devices for health-care facilities", 2016 (dokument WHO dotyczący dekontaminacji i ŚOI) – https://apps.who.int/iris/handle/10665/250232 (dostęp: 2026-02-27)
  • Centers for Disease Control and Prevention (CDC) – Guideline for Disinfection and Sterilization in Healthcare Facilities (Rutala, Weber), sekcje dot. cleaning i PPE/utility gloves – https://www.cdc.gov/infectioncontrol/guidelines/disinfection/index.html (dostęp: 2026-02-27)
  • European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) – materiały dot. standard precautions / personal protective equipment – https://www.ecdc.europa.eu/en/publications-data/directory-guidance-prevention-and-control (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki i materiały dydaktyczne z zakresu BHP w podmiotach leczniczych
  • Materiały szkoleniowe z kontroli zakażeń i dekontaminacji sprzętu medycznego
  • Instrukcje stanowiskowe/procedury wewnętrzne dotyczące mycia i dezynfekcji narzędzi

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego