KWALIFIKACJA MED12 - CZERWIEC 2024

PYTANIE NR 2.
Do narzędzi tnących jednoostrzowych należą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Do narzędzi tnących jednoostrzowych zalicza się instrumenty mające jedną krawędź tnącą, np. dłuto oraz skrobaczkę.
Nożyczki chirurgiczne tną dwiema krawędziami (dwuostrzowe), a odgryzacz kostny usuwa tkankę przez odgryzanie/zgniatanie, więc nie spełnia kryterium "jednoostrzowe".

Pełne wyjaśnienie:

Klucz w tym pytaniu stanowi kryterium podziału: liczba krawędzi tnących w części roboczej narzędzia.

"Dłuto i skrobaczka" pasują do grupy narzędzi tnących jednoostrzowych, ponieważ w typowym ujęciu mają one jedną aktywną krawędź, która przecina lub zdziera materiał/tkankę. W praktyce dekontaminacji oznacza to m.in. konieczność uważnej kontroli tej pojedynczej krawędzi pod kątem wyszczerbień oraz zabezpieczania jej przed stępieniem podczas mycia i transportu.

Odpowiedzi zawierające nożyczki chirurgiczne są nieprawidłowe, bo nożyczki są narzędziem dwuostrzowym: tną dzięki współpracy dwóch ostrzy (dwie krawędzie tnące). W sterylizatorni ma to znaczenie także dla kontroli funkcjonalnej (płynność cięcia na całej długości ostrzy) oraz dla czyszczenia okolicy przegubu.

Odpowiedzi z odgryzaczem kostnym również nie spełniają warunku "tnące jednoostrzowe". Odgryzacz usuwa tkankę w mechanizmie odgryzania/zgniatania, a nie klasycznego cięcia pojedynczą krawędzią. Z punktu widzenia dekontaminacji często wiąże się to z inną oceną części roboczej (szczęki, rowkowania) niż w narzędziach typowo ostrzowych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "jednoostrzowe", najpierw mentalnie odfiltruj narzędzia, które mają dwie współpracujące krawędzie (np. nożyczki) albo działają przez odgryzanie zamiast cięcia (np. odgryzacze). Dopiero potem wybierz parę, która spełnia kryterium budowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To instrumenty, których część robocza ma jedną krawędź tnącą pracującą podczas zabiegu. Kryterium dotyczy budowy ostrza, a nie samej funkcji "cięcia" w potocznym rozumieniu.
Sprawdź, czy cięcie powstaje dzięki jednemu ostrzu (np. dłuto, skrobaczka) czy dzięki dwóm współpracującym ostrzom (np. nożyczki). Jeśli są dwa ostrza działające jak para, to zwykle narzędzie jest dwuostrzowe.
Nożyczki tną poprzez złożenie dwóch ostrzy, które przesuwają się względem siebie. Oznacza to, że w mechanizmie cięcia uczestniczą dwie krawędzie, więc w klasyfikacji według liczby ostrzy zalicza się je do narzędzi dwuostrzowych.
Skrobaczka (w zależności od zastosowania) służy do zeskrobywania lub usuwania tkanek/pozostałości z określonej powierzchni. W typowej klasyfikacji może być traktowana jako narzędzie tnące jednoostrzowe, bo pracuje jedną krawędzią roboczą.
Najczęściej klasyfikuje się go jako narzędzie odgryzające (działające szczękami), a nie typowo tnące ostrzem. Mechanizm polega na uchwyceniu i odłamaniu/odgryzieniu fragmentu, co różni się od cięcia pojedynczą krawędzią.
Typ ostrza wpływa na segregację, zabezpieczenie przed stępieniem, dobór uchwytów/koszy oraz kontrolę funkcjonalną. Jednoostrzowe wymagają uważnej oceny jednej krawędzi, a dwuostrzowe (np. nożyczki) także kontroli zbiegu ostrzy i przegubu.
Częsty błąd to wybieranie "narzędzia, które kojarzy się z cięciem" bez analizy budowy, np. wskazanie nożyczek jako jednoostrzowych. Inny błąd to wrzucanie odgryzaczy do tnących, bo efekt końcowy wygląda jak usunięcie tkanki.
Kontrolę wykonuje się po myciu i dezynfekcji oraz przed pakietowaniem: ocenia się czystość, uszkodzenia, wyszczerbienia i funkcję. W praktyce pomaga to wykryć narzędzia wymagające ostrzenia, naprawy albo wycofania z użytkowania.
Stosuje się osłony na ostrza, wkładki silikonowe, kosze z separacją oraz układanie tak, by krawędzie nie ocierały się o metal. Celem jest ochrona personelu przed zranieniem oraz ograniczenie stępienia i mikrouszkodzeń ostrza.
Ucz się parami: nazwa instrumentu + funkcja + cecha budowy (np. liczba ostrzy, przegub, szczęki). Dobrze działa atlas zdjęć i szybkie fiszki. Na testach zwracaj uwagę na słowa-klucze: "jednoostrzowe", "dwuostrzowe", "odgryzające", "chwytające".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 65% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ dotyczące instrumentarium chirurgicznego (klasyfikacje, atlasy zdjęć)
  • Instrukcje producentów instrumentów (IFU) dotyczące pielęgnacji ostrzy i kontroli uszkodzeń
  • Procedury wewnętrzne sterylizatorni dotyczące segregacji i zabezpieczania narzędzi ostrych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego