KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 34.
Do pomiaru prędkości powietrza w wyrobisku górniczym stosuje się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Anemometr służy do pomiaru prędkości przepływu powietrza, więc jest właściwym przyrządem w wyrobisku górniczym. Pirometr mierzy promieniowanie/temperaturę, psychrometr wilgotność (pośrednio z temperatur), a katatermometr ocenia warunki chłodzenia i ruch powietrza pośrednio, nie jest typowym miernikiem prędkości.

Pełne wyjaśnienie:

W wyrobiskach górniczych jednym z podstawowych parametrów kontroli przewietrzania jest prędkość powietrza. Do jej bezpośredniego pomiaru stosuje się anemometr (np. skrzydełkowy lub inny typ dopuszczony do pracy w warunkach podziemnych). Taki pomiar wykorzystuje się m.in. do oceny rozdziału powietrza w rejonie robót oraz do wnioskowania o intensywności wymiany powietrza.

Odpowiedź "anemometr" jest poprawna, ponieważ jest to przyrząd przeznaczony właśnie do pomiaru prędkości przepływu powietrza w kanale, chodniku lub w przekroju wyrobiska.

Pozostałe propozycje odnoszą się do innych wielkości fizycznych:

  • "pirometr" służy do pomiaru temperatury (często bezdotykowo, z promieniowania cieplnego). Nie jest to przyrząd do pomiaru prędkości powietrza.
  • "psychrometr" wykorzystuje pomiar temperatur (np. suchego i wilgotnego termometru) do wyznaczania wilgotności powietrza. Dotyczy mikroklimatu, ale nie mierzy prędkości przepływu.
  • "katatermometr" wiąże się z oceną warunków cieplnych i chłodzenia (zależnych m.in. od ruchu powietrza), jednak nie jest standardowym, bezpośrednim miernikiem prędkości w pomiarach wentylacyjnych w wyrobisku.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się parametr "prędkość powietrza", szukaj przyrządu, którego nazwa i przeznaczenie odnoszą się do ruchu powietrza (anemometr), a nie do temperatury lub wilgotności.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Anemometr to przyrząd do bezpośredniego pomiaru prędkości przepływu powietrza. W kopalni wykorzystuje się go w wyrobiskach do oceny przewietrzania i kontroli warunków ruchu powietrza. Wynik podaje się zwykle w m/s i używa w obliczeniach wentylacyjnych.
Skup się na tym, jaką wielkość wskazuje przyrząd. Anemometr dotyczy ruchu powietrza (prędkość). Psychrometr dotyczy wilgotności i opiera się na pomiarze temperatur. Jeśli w pytaniu jest "prędkość", właściwy kierunek to anemometr.
Pirometr jest związany z temperaturą, często mierzoną bezdotykowo na podstawie promieniowania cieplnego obiektu. Nie jest skonstruowany do oceny przepływu ani prędkości strugi powietrza, dlatego nie pasuje do pomiarów wentylacyjnych prędkości w wyrobisku.
Psychrometr służy do wyznaczania wilgotności powietrza na podstawie pomiaru temperatur (np. suchej i "wilgotnej"). W górnictwie jest użyteczny przy ocenie mikroklimatu i warunków pracy (ciepło, parowanie), ale nie zastępuje pomiaru prędkości powietrza.
Katatermometr wiąże się z oceną chłodzenia i warunków cieplnych, które mogą zależeć m.in. od ruchu powietrza. Nie jest jednak typowym, bezpośrednim przyrządem do pomiaru prędkości przepływu w praktycznych pomiarach wentylacyjnych, gdzie standardem jest anemometr.
Najczęściej myli się przyrządy "od powietrza": wybiera się psychrometr, bo kojarzy się z klimatem, albo pirometr, bo kojarzy się z temperaturą w kopalni. Klucz to dopasowanie: prędkość → anemometr, wilgotność → psychrometr, temperatura promieniowania → pirometr.
W praktyce wentylacyjnej prędkość jest często punktem wyjścia do wyznaczenia strumienia objętości powietrza w przekroju wyrobiska. Sama zależność wymaga jeszcze znajomości pola przekroju i warunków pomiaru. Anemometr dostarcza właśnie danych o prędkości przepływu.
Pomiary prędkości powietrza wykonuje się kontrolnie podczas oceny przewietrzania rejonu, po zmianach w układzie wentylacji (np. po przestawieniach urządzeń), a także przy podejrzeniu pogorszenia warunków. Wynik pomaga wykryć miejsca o zbyt małym przepływie i zaplanować działania korygujące.
Ucz się parami: wielkość → przyrząd. Zrób krótką listę: prędkość (anemometr), wilgotność (psychrometr), temperatura/IR (pirometr), parametry cieplne (termometry). Trenuj na testach rozpoznawania nazw i funkcji, bo na egzaminie to typowy obszar pytań.
Sygnałem są wyrażenia: "prędkość powietrza", "przepływ", "ruch powietrza w wyrobisku". To wskazuje na pomiar wentylacyjny związany z ruchem powietrza. Gdy pojawia się "wilgotność", częściej chodzi o psychrometr, a gdy "temperatura promieniowania" – o pirometr.
info

Około 79% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Anemometr służy do pomiaru prędkości przepływu powietrza, więc jest właściwym przyrządem w wyrobisku górniczym."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z aerologii/wentylacji górniczej dla poziomu kwalifikacji GIW.2
  • Instrukcje użytkowania anemometrów stosowanych w kopalniach (producenta/zakładowe)
  • Zadania i testy z rozpoznawania przyrządów pomiarowych w górnictwie podziemnym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego