KWALIFIKACJA MEC5 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 31.
Do pomiaru przedstawionego na rysunku użyto
Ilustracja przedstawia rysunek techniczny głębokościomierza suwmiarkowego, który jest narzędziem pomiarowym używanym w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Głębokościomierz suwmiarkowy (pręt głębokościowy suwmiarki) służy do pomiaru głębokości otworów, rowków i gniazd. Jeśli na rysunku widać oparcie stopki suwmiarki o krawędź oraz wysunięty pręt do dna, to użyto właśnie tego przyrządu, a nie mikrometru ani średnicówki.

Pełne wyjaśnienie:

W tym typie zadania kluczowe jest rozpoznanie rodzaju mierzonego wymiaru oraz sposobu przyłożenia przyrządu na rysunku. Jeżeli pomiar dotyczy głębokości (np. otworu, rowka, gniazda), typowym narzędziem warsztatowym jest głębokościomierz suwmiarkowy, czyli funkcja suwmiarki realizowana przez wysuwany pręt (lub wysuwaną listwę) do pomiaru głębokości.

Odpowiedź "głębokościomierza suwmiarkowego" jest poprawna, ponieważ:

  • umożliwia oparcie przyrządu o płaszczyznę odniesienia (krawędź elementu),
  • pręt głębokościowy może zostać dosunięty do dna mierzonej wnęki,
  • odczyt wymiaru odbywa się bezpośrednio na skali suwmiarki (noniuszowej, zegarowej lub elektronicznej).

Pozostałe propozycje są typowymi "pułapkami" i dotyczą innych sytuacji pomiarowych:

  • "mikrometru talerzykowego" używa się zwykle do pomiarów grubości lub wymiarów, gdzie talerzyki zapewniają odpowiednie podparcie powierzchni (to nie jest standardowe narzędzie do pomiaru głębokości otworów/rowków).
  • "średnicówki mikrometrycznej" służy do pomiaru średnic wewnętrznych (np. średnicy otworu), a nie do wyznaczania głębokości. Konstrukcja średnicówki jest dostosowana do kontaktu z ściankami otworu, a nie z jego dnem.
  • "suwmiarki uniwersalnej" jest określeniem zbyt ogólnym: suwmiarka ma różne sposoby użycia (zewnętrzny, wewnętrzny, głębokość). W zadaniu chodzi o konkretną funkcję – pomiar głębokości – czyli o głębokościomierz suwmiarkowy.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odpowiedz sobie na pytanie, czy mierzysz długość zewnętrzną, wewnętrzną, czy głębokość. Dopiero potem dobierz przyrząd. To ogranicza zgadywanie i mylenie mikrometru, średnicówki i suwmiarki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Głębokościomierz suwmiarkowy to element suwmiarki (zwykle pręt lub listwa), który po wysunięciu pozwala mierzyć głębokość otworów, rowków i gniazd. Opiera się stopkę suwmiarki o krawędź detalu, a pręt dosuwa do dna.
Na rysunku szukaj dwóch cech: oparcia korpusu/stopki o górną powierzchnię elementu oraz wysuniętego pręta sięgającego dna wnęki. Taki układ wskazuje na pomiar głębokości, a nie średnicy czy grubości.
Średnicówka mikrometryczna jest projektowana do kontaktu z ściankami otworu, aby wyznaczać średnicę wewnętrzną. Nie zapewnia poprawnego oparcia na płaszczyźnie odniesienia ani stabilnego kontaktu z dnem, więc nie jest właściwa do pomiaru głębokości.
Mikrometr talerzykowy służy głównie do pomiaru grubości lub wymiarów, gdzie talerzyki lepiej podpierają powierzchnię. Głębokościomierz (np. suwmiarkowy) mierzy odległość do dna otworu/rowka, korzystając z oparcia na krawędzi detalu.
Nie do końca. "Suwmiarka uniwersalna" to ogólna nazwa przyrządu, który może mierzyć różne wymiary. "Głębokościomierz suwmiarkowy" wskazuje konkretną funkcję suwmiarki – pomiar głębokości prętem głębokościowym.
Najczęstsze błędy to: brak pełnego oparcia stopki o płaszczyznę odniesienia, przekoszenie przyrządu, niedosunięcie pręta do dna oraz docisk powodujący ugięcie lub przesunięcie. Każdy z nich zawyża lub zaniża wynik.
Mikrometr wybiera się, gdy potrzebna jest większa dokładność w pomiarach zewnętrznych (np. średnica wałka) i gdy kształt detalu pasuje do jego powierzchni pomiarowych. Suwmiarka jest bardziej uniwersalna, ale zwykle mniej dokładna.
Sprawdź, czy ma sprawny pręt głębokościowy, czy wysuwa się płynnie i nie ma luzów. Skontroluj "zero" przy złożeniu oraz stan krawędzi oporowej (stopki). Zużycie lub zabrudzenia na stopce i pręcie mogą istotnie zafałszować pomiar.
Metrologia warsztatowa to praktyczne zasady wykonywania pomiarów w warsztacie: dobór narzędzia, technika pomiaru, odczyt wyniku i ocena zgodności z tolerancją. W pracy mechanika wpływa bezpośrednio na montaż, pasowanie części i kontrolę jakości.
Ćwicz na zdjęciach i rysunkach: najpierw nazwij jaki wymiar jest mierzony (zewnętrzny, wewnętrzny, głębokość), a potem dopasuj przyrząd. Pomaga też powtarzanie elementów konstrukcyjnych (szczęki, pręt, kowadełko) i typowych zastosowań.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Głębokościomierz suwmiarkowy (pręt głębokościowy suwmiarki) służy do pomiaru głębokości otworów, rowków i gniazd."

Źródła:

  • PN-EN ISO 13385-1:2019-03, Suwmiarki — Część 1: Suwmiarki z noniuszem, tarczą lub wyświetlaczem cyfrowym (wymagania metrologiczne i terminologia)
  • ISO 3611:2010, Micrometers for external measurements (basic metrological requirements)

Materiały:

  • Normy dotyczące suwmiarki i mikrometrów (w części definicji i wymagań metrologicznych).
  • Instrukcje producentów suwmiarki (opis elementów: szczęki, pręt głębokościowy, noniusz/odczyt).
  • Podręczniki do metrologii warsztatowej (dział: przyrządy do pomiarów długości i głębokości).

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego